Ông Hegseth: Elon Musk cùng dẫn dắt dự án nghiên cứu chiến tranh tương lai

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth hôm thứ Tư (30/9) công bố Dự án Meridian nghiên cứu chiến tranh tương lai, do tỷ phú Elon Musk, Palmer Luckey và cựu Chủ tịch Hạ viện Newt Gingrich cùng dẫn dắt.

Đây là lần đầu ông Musk, CEO của SpaceX và Tesla, tham gia một dự án quan trọng của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump kể từ khi rời Bộ Hiệu quả Chính phủ (DOGE), Epoch Times cho biết.

Ông Musk rời DOGE vào cuối tháng 5/2025, khi thời gian làm nhân viên chính phủ đặc biệt của ông đạt mức tối đa theo luật cho phép. Sau đó, ông công khai bất hòa với ông Trump vì phản đối dự luật thuế và chi tiêu của tổng thống.

Theo Stars and Stripes, ông Hegseth công bố dự án trong bài phát biểu “State of the Force” (Tình hình lực lượng) trước các sĩ quan cấp úy và hạ sĩ quan tại căn cứ Thủy quân Lục chiến Quantico, bang Virginia.

“Dưới sự lãnh đạo của Giám đốc Công nghệ Emil Michael, Dự án Meridian sẽ do ba trong số những bộ óc xuất sắc nhất của đất nước cùng dẫn dắt: Elon Musk, Palmer Luckey và Newt Gingrich,” ông nói. Cả ba có mặt trong khán phòng và đứng dậy giữa tràng vỗ tay khi được xướng tên, trang kiểm chứng thông tin Snopes cho biết.

Ông Luckey là người đồng sáng lập công ty công nghệ quốc phòng Anduril.

Thông cáo của Bộ Chiến tranh Mỹ (Lầu Năm Góc) nêu rõ ông Michael giúp khởi động dự án. Hỗ trợ ba người là một nhóm chuyên gia hàng đầu từ giới học thuật, hoạch định chính sách và công nghiệp.

Dự án có nhiệm vụ xác định những năng lực Mỹ cần có để giành “ưu thế công nghệ tuyệt đối” trên chiến trường thế hệ mới. Nhóm sẽ khảo sát mọi lĩnh vực tác chiến tương lai, “từ lòng đất sâu đến vùng không gian giữa Trái Đất và Mặt Trăng”.

Trong bản ghi nhớ thành lập dự án, ông Hegseth giao cho nhóm việc “vạch ra xu hướng của chiến tranh tương lai, xác định những lỗ hổng năng lực then chốt và đề xuất giải pháp khả thi”. Các nhiệm vụ này phục vụ những mục tiêu đã nêu trong Chiến lược Khoa học và Công nghệ An ninh Quốc gia 2026, theo Snopes.

Bản ghi nhớ này cũng nêu bối cảnh: các lĩnh vực công nghệ cao then chốt như trí tuệ nhân tạo, hệ thống tự hành, năng lượng định hướng, robot và công nghệ sinh học đang có “những bước tiến nhanh chóng”. Ông Hegseth viết rằng những bước tiến ấy, cùng với các lĩnh vực và phương thức tác chiến mới, “sẽ thay đổi tận gốc bản chất của chiến tranh”.

Báo cáo công khai sau 120 ngày

Dự án phải hoàn thành trong 120 ngày: chậm nhất ngày 28/1/2027, nhóm nộp các phát hiện và đề xuất cuối cùng cho Bộ trưởng Chiến tranh. Một báo cáo không mật sẽ được công bố rộng rãi, kèm một phụ lục mật, Stars and Stripes đưa tin.

Dự án Meridian được công bố cùng lúc với kế hoạch lập Bộ Tư lệnh Tác chiến Tự động (Autowarcom), một bộ tư lệnh tác chiến chức năng bốn sao mới. Bản ghi nhớ thành lập dự án, có tiêu đề phụ “Tương lai của chiến tranh”, còn yêu cầu Bộ Tham mưu Liên quân và mọi quân chủng sẵn sàng gắn các nỗ lực và nghiên cứu về chiến tranh tương lai của mình với Dự án Meridian.

Dự án sẽ huy động các nhà đổi mới, lãnh đạo doanh nghiệp và chuyên gia công nghệ hàng đầu của khu vực tư nhân để tìm ra và đẩy nhanh việc triển khaicác hệ thống tiên tiến nhằm bảo đảm “răn đe quyết định”, thông cáo của Bộ Chiến tranh Mỹ viết.

“Nếu răn đe thất bại, các chiến binh của chúng ta phải bước vào bất kỳ cuộc xung đột nào trong tương lai với ưu thế công nghệ,” văn bản nhấn mạnh. Ưu thế ấy phải đến từ tầm nhìn, quyết tâm và sự chuẩn bị ngay từ hôm nay.

Lầu Năm Góc: MITRE phụ trách phân tích

SpaceX của ông Musk chế tạo tên lửa, cung cấp dịch vụ vệ tinh và phóng, kể cả cho Chính phủ Mỹ. Anduril phát triển vũ khí tự hành và công nghệ quân sự. Cả hai công ty đều có hợp đồng quốc phòng trị giá hàng tỷ USD với Chính phủ Mỹ, Stars and Stripes cho biết.

Trong một tuyên bố sau đó, được Politico đưa tin hôm thứ Sáu (2/10), Lầu Năm Góc cho biết dự án sẽ do MITRE dẫn dắt, với sự hỗ trợ của ông Michael. MITRE là tổ chức phi lợi nhuận quản lý các trung tâm nghiên cứu do liên bang tài trợ. Tổ chức này chịu trách nhiệm phân tích, đưa ra đề xuất và áp dụng các biện pháp bảo vệ “phù hợp” về xung đột lợi ích và thông tin.

Nhóm của Dự án Meridian đã họp hai lần tại Lầu Năm Góc.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Mark Kelly (bang Arizona), thành viên Ủy ban Quân vụ Thượng viện, lên tiếng hoài nghi. Ông e ngại việc giao tương lai của chiến tranh Mỹ cho “những người không có chút kinh nghiệm quân sự nào”, mà những người này lại có thể “hưởng lợi tài chính từ chính các quyết định họ đưa ra”.

Anduril cam kết “tuân thủ các chuẩn mực đạo đức cao nhất khi phát sinh xung đột lợi ích thực tế”. Công ty nhắc rằng Lầu Năm Góc từ lâu đã tìm kiếm ý tưởng tốt nhất từ giới công nghiệp về việc ứng dụng đổi mới và công nghệ vào tác chiến.

Ông Musk và ông Gingrich chưa trả lời đề nghị bình luận của Politico.