Bác sĩ người Anh: Tác hại của mạng xã hội tương đương với hút thuốc lá

Học viện Y khoa Hoàng gia (AMR) đã nêu chi tiết tác động của mạng xã hội đối với thanh thiếu niên trong một báo cáo tham vấn gửi lên chính phủ vào thứ Ba (ngày 26/5), lập luận rằng mạng xã hội gây ra mối đe dọa nghiêm trọng đối với thanh thiếu niên, tương đương với hút thuốc lá.

Tổ chức này đại diện cho 23 trường Đại học Hoàng gia ở Anh và Ireland.

Vấn đề rất nghiêm trọng

Báo cáo nhấn mạnh rằng chứng nghiện mạng xã hội của thanh thiếu niên là một vấn đề rất nghiêm trọng, “giống như nghiện thuốc lá và không thắt dây an toàn khi lái xe.”

Báo cáo cho thấy trong số 132 bác sĩ được khảo sát, hơn một nửa gặp ít nhất một trường hợp tổn hại sức khỏe tiềm tàng liên quan đến công nghệ và thiết bị mỗi tuần, và hơn 1/3 gặp bằng chứng về tổn hại nhiều lần mỗi tuần.

Một số thanh thiếu niên bị tổn hại về thể chất do bắt chước nội dung khiêu dâm cực đoan. Một số trẻ em và thanh thiếu niên bị tổn thương tâm lý do xem bạo lực trực tuyến. Những người khác cũng trải qua những sự cố tương tự.

Chính phủ cam kết rằng Anh hiện đang thảo luận về các hạn chế đối với việc trẻ em sử dụng mạng xã hội, có thể bao gồm lệnh cấm trẻ em dưới 16 tuổi, giờ giới nghiêm, hạn chế thời gian sử dụng ứng dụng và giới hạn các tính năng thiết kế gây nghiện.

Luật an ninh mạng của Anh yêu cầu các công ty mạng xã hội phải thực hiện những biện pháp bảo vệ trẻ em khỏi nội dung trực tuyến bất hợp pháp và có hại.

Chính phủ cũng cam kết sẽ thực hiện thêm các biện pháp khác

Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Liz Kendall nói với BBC News rằng câu hỏi không phải là liệu chúng ta có hành động hay không, chúng ta sẽ hành động, không chỉ để cấm mạng xã hội đối với những người dưới 16 tuổi, mà còn để hạn chế các tính năng và chức năng chính của nó.

Hàng trăm hộ gia đình Anh đang thử nghiệm các biện pháp cấm sử dụng mạng xã hội, giờ giới nghiêm và giới hạn thời gian sử dụng ứng dụng để hiểu tác động của chúng đến giấc ngủ của trẻ em, cuộc sống gia đình và việc học tập.

Tuy nhiên, các chuyên gia vẫn chưa thống nhất về hiệu quả của lệnh cấm toàn diện. Gần đây, một nhóm thanh niên ở London đã nói với Reuters rằng họ phản đối các hạn chế này.

Trong một báo cáo, Học viện Hoàng gia các Bác sĩ kêu gọi các nhà lập pháp hành động để bảo vệ thanh thiếu niên khỏi những tác hại của việc sử dụng mạng xã hội không phù hợp.

Báo cáo nêu rõ, trong những năm gần đây, ít vấn đề nào nhận được sự đồng thuận nhất trí giữa các bác sĩ lâm sàng như việc trẻ em và thanh thiếu niên hiện nay được tiếp cận mạng xã hội một cách không hạn chế, dẫn đến ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và thể chất của các em.

Úc đã trở thành quốc gia đầu tiên cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 16 tuổi vào năm ngoái, các quốc gia châu Âu đang xem xét các biện pháp tương tự.

Năm 2017, Sean Parker – chủ tịch sáng lập của Facebook – ngồi trước khán phòng tại Philadelphia và nói ra điều mà các nhà sáng lập mạng xã hội đã biết từ lâu nhưng không ai dám xác nhận công khai. Ông mô tả câu hỏi cốt lõi khi xây dựng nền tảng này: “Làm thế nào để chiếm dụng càng nhiều thời gian và sự chú ý của bạn càng tốt? Và điều đó có nghĩa là chúng tôi cần cho bạn một cú kích thích dopamine nhỏ theo định kỳ”.

Rồi ông kết lại bằng một câu mà đáng lẽ phải xuất hiện trên trang nhất mọi tờ báo trên thế giới, chính xác là “God only knows what it’s doing to our children’s brains.” (“Có trời mới biết thứ này đang làm gì với não bộ của bọn trẻ.”)

Có một quan niệm sai lầm phổ biến đến mức nó đã trở thành lẽ thường: dopamine là “hormone hạnh phúc”, được tiết ra khi bạn cảm thấy vui. Nếu đúng vậy, thì mạng xã hội chỉ đơn giản là một thứ làm người ta vui – và không có gì đáng lo ngại hơn bất kỳ niềm vui nào khác.

Nhưng hóa ra Dopamine không phải là chất của niềm vui. Nó là chất của sự thôi thúc tìm kiếm – cái động lực thúc đẩy hành động trước khi phần thưởng đến. Nó là cái cảm giác “phải xem tiếp”, “phải kiểm tra”, “phải biết ngay bây giờ”. Và quan trọng hơn: Nó được kích hoạt mạnh nhất không phải bởi phần thưởng chắc chắn, mà bởi phần thưởng không chắc chắn.

Đây chính là cơ chế mà các nhà thiết kế mạng xã hội đã khai thác với độ chính xác đáng kinh ngạc.