Bức ảnh cho thấy công dân Trung Quốc Dung Tường Viễn (容翔远, biệt danh “Hổ”, người đứng) chụp ảnh cùng ông Joe Peschisolido (thứ hai từ phải sang), nghị sĩ Đảng Tự do Canada khi đó, tại một sự kiện vào năm 2018. (Ảnh từ mạng xã hội X)
Canada mở thủ tục trục xuất ông Dung Tường Viễn, cựu lính Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) từng tham chiến ở biên giới Việt Nam, với cáo buộc phạm tội ác chống lại loài người.
Ông Dung Tường Viễn (Rong Xiang Yuan), 63 tuổi, là người sáng lập hội đoàn người Hoa “Hiệp hội Thúc đẩy Quan hệ Hữu nghị Canada-Trung Quốc”. Cơ quan Dịch vụ Biên giới Canada (CBSA) cáo buộc ông phạm tội ác chống lại loài người trong thời gian phục vụ Quân Giải phóng Nhân dân (PLA) của ĐCSTQ, và khai gian quá trình quân ngũ khi xin thường trú tại Canada.
Ông Dung sinh ra ở Trung Quốc và không phải công dân Canada. Ông bác bỏ các cáo buộc.
Trong gần 20 năm kể từ khi sang Canada, ông luôn tìm cách thắt chặt quan hệ giữa Ottawa và Bắc Kinh, thường xuyên dự các sự kiện cộng đồng và qua lại thân thiết với giới chính trị, đài Global News của Canada đưa tin. Ông từng gặp cựu Thủ tướng Justin Trudeau và đã quyên góp cho ông Trudeau cùng Đảng Tự do.
Giờ đây, cơ quan thực thi luật di trú Canada cáo buộc vị thủ lĩnh cộng đồng người Hoa có biệt danh “Hổ” này là tội phạm chiến tranh và đã nói dối để vào Canada.
Theo CBSA, ông Dung bị nghi đã phạm tội ác chống lại loài người khi phục vụ trong PLA vào những năm 1980. Cơ quan này cáo buộc ông khai gian quá khứ quân ngũ với giới chức di trú khi xin quy chế thường trú nhân. Ông được cấp quy chế này năm 2008.
Người phát ngôn Ủy ban Di trú và Tị nạn Canada (IRB) cho biết CBSA đã chuyển hồ sơ của ông Dung sang ủy ban và đề nghị mở phiên điều trần trục xuất.
“Chúng tôi xác nhận IRB đã nhận hồ sơ CBSA chuyển sang trong vụ việc của ông Dung Tường Viễn. Ủy ban sẽ mở phiên điều trần về tư cách nhập cảnh theo Điều 35(1)(a) và 40(1)(a) của Luật Di trú và Bảo vệ Người tị nạn. Ngày điều trần chưa được ấn định”, ủy ban viết trong tuyên bố gửi Global News.
Điều 35(1)(a) cho phép trục xuất người từng có hành vi cấu thành tội ác chiến tranh hoặc tội ác chống lại loài người bên ngoài Canada. Điều 40(1)(a) áp dụng với người bị cáo buộc “khai sai hoặc che giấu sự thật quan trọng”, khiến cơ quan di trú cấp quy chế sai.
Truyền thông của ĐCSTQ và các bài đăng trên mạng xã hội cho thấy ông Dung phục vụ trong quân đội Trung Quốc từ năm 1979 đến năm 1991. Trong một lá thư, luật sư của ông cho biết ông từng bị thương trong cuộc xung đột Trung-Việt và sau đó được khen thưởng, nhưng không tham gia bất kỳ tội ác chiến tranh nào.
“Ông ấy bác bỏ bằng những lời lẽ mạnh mẽ nhất việc từng phạm bất kỳ tội ác chiến tranh nào”, luật sư Daniel Reid nói.
Rạng sáng ngày 17/2/1979, 300 nghìn quân ĐCSTQ tập trung ở Vân Nam và Quảng Tây bắt đầu nã pháo trải thảm vào các vùng phía Bắc Việt Nam giáp Trung Quốc. Ít lâu sau, khoảng 60 nghìn quân tràn qua biên giới ở 26 điểm và chiếm 11 thị trấn biên giới của Việt Nam trong chưa đầy hai ngày.
Truyền thông hải ngoại tiết lộ phần lớn chỉ huy tiền tuyến của ĐCSTQ khi đó ra lệnh bắn bất kỳ ai tiến lại gần, coi tất cả là kẻ thù, dù là người già, phụ nữ hay trẻ em. Cuộc chiến kết thúc khi Bắc Kinh tuyên bố rút quân ngày 7/3/1979 và quân Trung Quốc lui về biên giới hôm 16/3. Cả hai bên đều tuyên bố chiến thắng, nhưng đều chịu thương vong nặng nề.
Xung đột ở biên giới Trung-Việt kéo dài gần 10 năm sau đó.
Năm 1987, khi ngoài 20 tuổi, ông Dung được cho là đã được điều đến vùng biên giới với Việt Nam. Một bài báo đăng ngày 23/3/1988 trên Nhân Dân Nhật báo, cơ quan ngôn luận của ĐCSTQ, mô tả ông là một trung đội trưởng từng tham gia một trận giao tranh với quân đội Việt Nam gây thương vong.
Các tư liệu trên mạng kể rằng ông Dung từng chỉ huy Trung đội Trinh sát số 13 của PLA, làm nhiệm vụ ở mặt trận tỉnh Vân Nam, tham gia chiến đấu và bắt tù binh Việt Nam.
Ông Dung xuất ngũ năm 1991. Luật sư của ông cho biết sau đó ông gây dựng “sự nghiệp kinh doanh thành công” ở Trung Quốc và Hồng Kông, rồi sang Canada năm 2008 vì “cảm thấy bất an trước tình hình Trung Quốc”.
Hồ sơ tòa án và doanh nghiệp cho thấy ông Dung sống trong một căn nhà trị giá 4,3 triệu đô la Canada, rộng khoảng 10 nghìn feet vuông (khoảng 929 m²), có 7 phòng ngủ và 9 phòng tắm. Căn nhà từng được truyền thông chú ý khi được gọi là ngôi nhà đắt nhất thành phố Chilliwack, tỉnh British Columbia.
Một phóng viên địa phương từng đến đây và đếm được 32 camera giám sát. Bên cạnh nhà là một khu tổ chức tiệc cưới rộng 4 mẫu Anh (khoảng 1,6 ha), và trong nhà được cho là cất giữ nhiều xe cổ.
Trong hồ sơ của chính quyền, ông Dung từng đứng tên giám đốc Tiger Arms Ltd., một cửa hàng bán lẻ súng ở Port Coquitlam. Ông cũng từng được ghi là “chủ công ty bất động sản” và “con bạc rủi ro cao”.
Năm 2015, ông dùng hơn 4 triệu đô la Canada tiền mặt để mua phỉnh tại sòng bạc River Rock ở thành phố Richmond. Các khoản cược lớn này khiến cơ quan chống rửa tiền của British Columbia để ý.
Ông bị thông báo không được đánh bạc tại sòng bạc này nữa, trừ khi chứng minh được nguồn gốc tiền mặt. Hồ sơ của cơ quan chính sách và thực thi về cờ bạc tỉnh này nêu lý do: “Tính chất số tiền mặt ông xuất trình tại sòng bạc cho thấy tiền không đến từ một tổ chức tài chính được công nhận, nguồn gốc có thể đáng ngờ”.
Ông Dung chưa từng bị buộc tội liên quan đến rửa tiền. Luật sư của ông cho biết ông “phủ nhận dính líu đến bất kỳ hoạt động rửa tiền nào”.
Ông Dung từng cho biết cờ bạc khiến ông mất 10 triệu USD.
“Ông Dung Tường Viễn cho biết ông đã vay một khoản tiền mặt lớn từ một người tên Vương Cửu Tiêu (Jiuxiao Wang) để đánh bạc tại sòng River Rock”, một phán quyết của tòa án viết. Phán quyết cũng ghi: “Ông Dung cho biết ông đã trả khoản vay cho ông Vương ở Trung Quốc”.
Chưa có sòng bạc, cơ quan quản lý cờ bạc hay cơ quan thực thi pháp luật nào yêu cầu gặp ông Dung để hỏi về việc đánh bạc, luật sư của ông khẳng định.
Cũng trong thời gian ông Dung thường xuyên ra vào sòng bạc, Hiệp hội Thúc đẩy Quan hệ Hữu nghị Canada-Trung Quốc ra đời. Hồ sơ doanh nghiệp ghi ông là một trong những giám đốc sáng lập. Điều lệ hội nêu mục đích là “thúc đẩy quan hệ hữu nghị giữa Canada và Trung Quốc”.
Ông Dung từng thay mặt hội phát biểu tại các sự kiện của cộng đồng người Hoa, nơi có mặt các quan chức dân cử của cả ba cấp chính quyền Canada và quan chức lãnh sự của ĐCSTQ.
“Ông Hổ Dung là một doanh nhân thành công, nhiều năm tích cực tham gia công việc của cộng đồng người Hoa ở Canada”, luật sư của ông nói với Global News năm 2020.
Luật sư cũng cho biết ông Dung “quen biết nhiều người”, trong đó có cựu Thủ tướng Trudeau. Trong nhiệm kỳ thủ tướng đầu tiên, ông Trudeau được cho là đã gặp ông Dung tại một khách sạn ở Richmond. Ảnh chụp một sự kiện của Đảng Tự do năm 2016 cũng cho thấy ông Dung ngồi cạnh ông Trudeau.
Sau đó, ông Dung quyên góp 1.500 đô la Canada cho hội cử tri khu vực bầu cử của ông Trudeau ở Montreal. Ba giám đốc khác của Tiger Arms cũng mỗi người góp 1.500 đô la Canada cho ông Trudeau, dù cả 4 người đều sống ở British Columbia.
Hồ sơ của Cơ quan Bầu cử Canada còn ghi một khoản 2.800 đô la Canada quyên cho Đảng Tự do Canada năm 2016. Cùng năm đó, ba giám đốc Tiger Arms và một giám đốc của hiệp hội góp tổng cộng 11.500 đô la Canada. Năm 2017, hiệp hội quyên 1.050 đô la Canada cho Đảng Tự do British Columbia, hồ sơ của Cơ quan Bầu cử tỉnh này cho thấy.
Năm 2018, ông Dung cùng nghị sĩ Đảng Tự do khi đó là Joe Peschisolido dự một sự kiện quyền anh Canada-Trung Quốc do hiệp hội tổ chức. Hai người còn cùng dự lễ khai trương một câu lạc bộ mà báo chí khi đó mô tả là “câu lạc bộ tư nhân cao cấp của người Hoa”, với khách mời là “người nổi tiếng thuộc nhiều lĩnh vực”.
Luật sư Reid cho biết ông Dung đã đóng góp lâu dài cho Canada và cộng đồng người Hoa, và năm 2016 đã quyên được 30 nghìn đô la Canada cho các cộng đồng bị cháy rừng ở tỉnh Alberta.
“Ông Dung cũng từng dự nhiều sự kiện công cộng, xã hội và cộng đồng có các chính khách cấp thành phố, cấp tỉnh và liên bang tham gia”, ông Reid nói.
Năm 2019, chính quyền British Columbia giải thể hiệp hội vì không nộp hồ sơ theo quy định. Ông Dung vẫn tiếp tục phát biểu tại các sự kiện cộng đồng.
Năm 2023, ông lại lên phát biểu tại một bữa tiệc tối của Hiệp hội Dịch vụ Cộng đồng Canada, tổ chức phi lợi nhuận từng được ông Trudeau khen trong một lá thư là đã “có đóng góp lớn cho đất nước chúng ta”. Hôm đó ông Dung mặc đồ đỏ, phát biểu bằng tiếng Quan Thoại. Ban tổ chức cho biết khách dự có hai nghị sĩ liên bang Đảng Tự do, một bộ trưởng trong nội các British Columbia, hai nghị sĩ tỉnh và thị trưởng địa phương.
Ông Kelly Sundberg, giáo sư tội phạm học tại Đại học Mount Royal, từng là quan chức CBSA và chuyên nghiên cứu an ninh biên giới.
“Bất kỳ trường hợp nào liên quan đến một người không phải công dân sống tại Canada mà bị cáo buộc từng phạm tội ác chiến tranh đều là chuyện cực kỳ nghiêm trọng”, ông nhận định. Ông cho rằng những vụ việc như thế này cho thấy tầm quan trọng của khâu thẩm tra di trú chặt chẽ và một chính sách di trú vững vàng.
“Điều đáng lo ngại không kém là một người không phải công dân, đang đối mặt với cáo buộc nghiêm trọng như vậy, lại có thể tiếp cận các chính khách cấp cao và mạng lưới quan hệ chính trị”, ông nói.
Hồ sơ tòa án British Columbia cho thấy ông Dung còn vướng các rắc rối pháp lý khác. Cảnh sát Abbotsford đã truy tố ông hai tội hình sự hồi tháng 7.
Hôm 14/9, ông ra tòa cấp tỉnh với các cáo buộc điều khiển phương tiện giao thông nguy hiểm và không chấp hành yêu cầu hợp pháp của cảnh sát khi bị dừng xe bên đường. Tuần này ông sẽ lại ra tòa.
“Tôi xác nhận ông Dung bị bắt trên Quốc lộ 1 vào gần nửa đêm ngày 19/7/2026. Ông Dung không chấp hành yêu cầu hợp pháp khi bị dừng xe bên đường nên đã bị bắt”, cảnh sát Abbotsford cho biết. “Khi bị bắt, ông đang lái một chiếc xe bán tải”.
Cách đây 5 năm, ông Dung cũng từng bị truy tố ở Maple Ridge, British Columbia, vì lái xe trong thời gian bị cấm lái. Ông bị phạt tiền và bị cấm lái 3 tháng.
Cũng trong tháng 7 năm nay, chính quyền British Columbia đăng ký quyền lưu giữ tài sản đối với một bất động sản ở Thung lũng Fraser được ghi là nơi ở của ông Dung, với lý do ông bị cáo buộc nợ 507 nghìn đô la Canada tiền thuế cấp tỉnh.
Nhà phân tích Anders Corr nhận định căn cứ không quân Đảng Cộng sản Trung…
Tập đoàn Mỹ Amazon đang đàm phán mua startup AI Decart với mức định giá…
Ông Zandi ước tính chiến tranh Iran khiến mỗi hộ Mỹ tốn gần 2.000 USD,…
IMF hạ dự báo tăng trưởng kinh tế Trung Quốc năm 2026 xuống 4,5%, cho…
Đại diện Cục Đường bộ Việt Nam cho biết hơn 60% quốc lộ đã quá…
Bộ Tài chính Đảng Cộng sản Trung Quốc cho địa phương dùng 550 tỷ nhân…
