Đài Loan: Ngân sách quốc phòng 2027 vượt 1 nghìn tỷ Đài tệ, dự kiến phát 10.000 Đài tệ/người

Ngày 17/8, Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức cho biết dự thảo ngân sách chính quyền trung ương năm tài khóa 116 (năm Dân Quốc thứ 116), tức năm 2027, sẽ tăng chi 235,7 tỷ Đài tệ để phát 10.000 Đài tệ (khoảng 8,2 triệu VNĐ) tiền mặt cho mỗi người dân. Chính sách được thực hiện với điều kiện thu – chi ngân sách cân bằng và “vay nợ ròng bằng 0”, nhằm giúp toàn dân cùng hưởng lợi từ tăng trưởng do AI thúc đẩy.

Ông Lại cho biết dự báo thu ngân sách năm 2027 được nâng lên 3.926,6 tỷ Đài tệ. Sau khi bổ sung khoản phát tiền mặt, tổng thu và tổng chi đều được dự toán ở mức 3.926,6 tỷ Đài tệ, do đó ngân sách vẫn cân bằng, còn nợ ròng không tăng.

Tăng trưởng kinh tế có thể cao nhất trong 39 năm

Theo ông Lại, cơ quan thống kê Đài Loan đã nâng dự báo tăng trưởng GDP cả năm từ 9,64% lên 11,05%, mức cao nhất có thể đạt được trong 39 năm. Tăng trưởng quý I được điều chỉnh từ 14,55% lên 15,43%; ước tính sơ bộ quý II là 12,93%, đánh dấu ba quý liên tiếp có mức tăng trưởng hai chữ số.

Tăng trưởng kinh tế sáu tháng đầu năm đạt 14,15%, là mức tăng mạnh nhất trong cùng kỳ khoảng nửa thế kỷ qua. Ông Lại cho rằng nhu cầu toàn cầu đối với AI, điện toán hiệu năng cao và dịch vụ đám mây đã thúc đẩy đơn hàng, xuất khẩu và đầu tư của Đài Loan, dựa trên thế mạnh lâu năm về bán dẫn, công nghệ thông tin, truyền thông và chuỗi cung ứng sản xuất.

Ông cũng nhấn mạnh lợi ích từ tăng trưởng không được cảm nhận đồng đều: ngoài lĩnh vực công nghệ, còn nhiều người lao động trong ngành dịch vụ, ngành truyền thống, doanh nghiệp vừa và nhỏ, lao động tuyến đầ cần được hỗ trợ.

Ngân sách Quốc phòng vượt 1 nghìn tỷ Đài tệ

Ngân sách quốc phòng tổng thể năm 2027 — gồm ngân sách thường niên và ngân sách đặc biệt — sẽ lần đầu vượt 1 nghìn tỷ Đài tệ, đạt 1.122,5 tỷ Đài tệ. Con số này tương đương hơn 3% GDP và tăng khoảng 16% so với đề xuất ngân sách quốc phòng trước đó.

Ông Lại mô tả việc đầu tư quốc phòng là đầu tư cho hòa bình, đồng thời nói Đài Loan sẽ tiếp tục củng cố năng lực tự vệ để duy trì hòa bình và ổn định tại eo biển Đài Loan cũng như khu vực.

Năm ưu tiên ngân sách

Bên cạnh phát tiền mặt, dự thảo ngân sách đặt ra năm trọng tâm:

• Hỗ trợ gia đình và dân số: Tổng kinh phí 373 tỷ Đài tệ; bao gồm trợ cấp hỗ trợ trẻ em từ 0 đến 18 tuổi, trợ cấp nghỉ chăm con theo mô hình “6+3”, kéo dài thời gian nghỉ kết hôn và nghỉ thai sản, tăng hỗ trợ nuôi dạy trẻ, giáo dục, môi trường làm việc thân thiện và nhà ở.
• Tăng cường quốc phòng: Ngân sách quốc phòng tổng thể đạt 1.122,5 tỷ Đài tệ, chiếm hơn 3% GDP.
• Xây dựng “Quốc gia Thông minh 2.0”: Chi cho phát triển khoa học và công nghệ là 229,2 tỷ Đài tệ, tăng 12,7% so với năm nay; trong đó 40,6 tỷ Đài tệ được dành cho “10 công trình AI mới” nhằm đầu tư nghiên cứu, năng lực tính toán, nhân lực và công nghệ then chốt.
• Đẩy nhanh xây dựng công: Tổng chi xây dựng công là 728,8 tỷ Đài tệ, trong đó 147,2 tỷ Đài tệ dành cho kế hoạch “Đài Loan cân bằng”, gồm đường sắt, đường giao thông khu vực, hệ thống nước thải, kiểm soát lũ, cấp nước và năng lực chống chịu quốc gia.
• Tăng hỗ trợ địa phương: Nguồn tài chính trung ương phân bổ cho địa phương, gồm thuế phân bổ, trợ cấp chung và trợ cấp theo chương trình, sẽ đạt 1.357,9 tỷ Đài tệ, tăng 192,9 tỷ Đài tệ so với năm nay.

Ông Lại nói chi tiêu ngân sách trung ương đã tăng từ khoảng 1.900 tỷ Đài tệ năm 2016 lên 3.926,6 tỷ Đài tệ trong dự toán năm 2027. Theo ông, quy mô chi tiêu tăng gấp đôi trong 10 năm phản ánh năng lực quốc gia ngày càng được nâng cao, đồng thời cần được chuyển hóa thành an ninh, năng lực cạnh tranh và cải thiện đời sống người dân.