Đồng minh chủ chốt của Nga tuyên bố sẽ không tái tranh cử

Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko hôm thứ Sáu (8/8) đã phát biểu trong một cuộc phỏng vấn video với tạp chí Time rằng ông không có kế hoạch tranh cử thêm một nhiệm kỳ nữa.

“Không, tôi không có ý định làm điều đó”, Lukashenko, 70 tuổi, nói với hãng tin này, một động thái sẽ chấm dứt ba thập kỷ nắm quyền, trong thời gian đó ông đã liên kết chặt chẽ bản thân và đất nước mình với Tổng thống Nga Vladimir Putin.

Ông Lukashenko, được mệnh danh là “nhà độc tài cuối cùng của châu Âu”, lên nắm quyền vào năm 1994 và kể từ đó trở thành một trong những đồng minh thân cận nhất của ông Putin, đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ chiến tranh Nga và Ukraine. Ông là nhà lãnh đạo hậu Xô Viết duy nhất mà Belarus từng có.

Trong khi quân đội của ông Lukashenko không trực tiếp tham gia vào cuộc chiến ở Ukraine, quân đội Nga đã sử dụng lãnh thổ Belarus để tập trận kể từ khi cuộc chiến bắt đầu, và Belarus đã giúp Nga phát động cuộc chiến.

Belarus đã nhiều lần nỗ lực xây dựng mối quan hệ chặt chẽ hơn với phương Tây, nhưng mối quan hệ của ông Lukashenko với Nga từ lâu đã trở thành trở ngại.

Nhà lãnh đạo Belarus đã chấm dứt giai đoạn suy đoán và giám sát bằng cách tuyên bố rõ ràng rằng ông sẽ không tìm kiếm thêm một nhiệm kỳ nữa.

Trong khi thừa nhận rằng người kế nhiệm ông có thể vạch ra một hướng đi khác cho đất nước, ông gợi ý rằng họ “không nên vứt bỏ mọi thứ ngay lập tức”.

Điều này diễn ra sau chiến thắng trong cuộc bầu cử hồi đầu năm nay, và nhiệm kỳ hiện tại của ông sẽ kết thúc đến năm 2030. Ông Lukashenko đã dời cuộc bầu cử lên 6 tháng so với khung thời gian mùa hè thông thường.

Việc ông tái đắc cử năm 2020 đã châm ngòi cho những cuộc biểu tình lớn nhất trong lịch sử Belarus, kéo dài nhiều tháng và dẫn đến một cuộc đàn áp nghiêm trọng, dẫn đến hơn 65.000 vụ bắt giữ và các lệnh trừng phạt từ phương Tây. Nhiều người cho rằng cuộc bầu cử đã bị gian lận.

Năm ngoái, ông Lukashenko đã ám chỉ rằng ông có thể sẽ rời nhiệm sở, nói rằng công chúng có thể cần “làm quen với ý tưởng sẽ có một tổng thống khác” khi trả lời các câu hỏi vào thời điểm đó về ý định tiếp tục nắm quyền của ông.

Belarus là một quốc gia hậu Xô Viết, giáp với Nga và bao phủ biên giới phía bắc của Ukraine. Belarus cũng giáp với Ba Lan, Litva và Latvia, và là một quốc gia không giáp biển, chỉ có một số hồ nằm rải rác trên khắp đất nước.

Belarus rời Liên Xô như một phần trong quá trình tan rã rộng lớn của liên minh vào năm 1990, và tuyên bố độc lập hoàn toàn ngay sau đó khi Nga vượt qua cuộc đảo chính thất bại vào tháng 8, khi những người Cộng sản cố gắng chiếm quyền kiểm soát liên minh còn lại.