Lãnh đạo cực hữu Pháp có thể tranh cử, nhưng phải đeo vòng chân điện tử định vị

Bà Marine Le Pen, lãnh đạo đảng cực hữu National Rally (RN), đã giành được thắng lợi pháp lý quan trọng sau khi Tòa phúc thẩm Paris ngày 7/7 rút ngắn thời hạn cấm bà đảm nhiệm chức vụ công. Phán quyết này giúp bà đủ điều kiện tranh cử trong cuộc bầu cử tổng thống Pháp năm 2027, dù vẫn giữ nguyên kết luận bà phạm tội biển thủ quỹ của Nghị viện châu Âu.

Theo phán quyết, bà Le Pen bị tuyên án 3 năm tù, trong đó 2 năm án treo và 1 năm chấp hành tại nhà dưới sự giám sát bằng vòng đeo điện tử. Tòa đồng thời rút ngắn thời gian cấm bà giữ chức vụ công từ 5 năm xuống còn 45 tháng, trong đó 30 tháng được hoãn thi hành. Do lệnh cấm đã có hiệu lực từ bản án sơ thẩm năm 2025, thời gian cấm thực tế còn lại chỉ là 15 tháng, đồng nghĩa bà sẽ đủ điều kiện pháp lý để ra tranh cử khi cuộc bầu cử diễn ra vào tháng 4/2027.

Vụ án bắt nguồn từ cáo buộc bà Le Pen và nhiều thành viên RN đã sử dụng ngân sách của Nghị viện châu Âu dành cho trợ lý nghị sĩ để chi trả lương cho nhân viên làm việc cho đảng RN tại Pháp trong giai đoạn 2004–2016. Tòa phúc thẩm giữ nguyên kết luận bà đóng vai trò trung tâm trong vụ việc, song cho biết cũng phải cân nhắc “quyền tự do lựa chọn của cử tri, một điều kiện tiên quyết cho việc thực hiện quyền bầu cử dân chủ.”

Bà Le Pen nhiều lần bác bỏ mọi cáo buộc, cho rằng đây là một vụ “đàn áp chính trị” nhằm ngăn cản bà tranh cử. Luật sư của bà, Rodolphe Bosselut, cho biết nhóm bào chữa “hài lòng một phần” với phán quyết và sẽ tiếp tục đánh giá các bước đi tiếp theo. Trong khi đó, luật sư đại diện Nghị viện châu Âu, Patrick Maisonneuve, khẳng định bản án một lần nữa xác nhận việc biển thủ tiền của người nộp thuế châu Âu.

Chỉ vài giờ sau khi có phán quyết, bà Le Pen tuyên bố trên kênh TF1: “Tối nay, tôi là ứng cử viên trong cuộc bầu cử tổng thống”. Bà cũng cho biết sẽ tiếp tục kháng cáo lên Tòa Phá án Pháp. Theo quy định của Pháp, việc kháng cáo này sẽ tạm hoãn thi hành phần bản án liên quan đến vòng đeo điện tử, giúp bà có thể vận động tranh cử nếu vụ việc chưa được xét xử dứt điểm trước ngày bầu cử.

Phán quyết được xem là bước ngoặt lớn đối với chính trường Pháp. Do đương kim tổng thống Emmanuel Macron không thể tái tranh cử sau hai nhiệm kỳ liên tiếp, cuộc đua vào Điện Élysée đang trở nên khó lường. Các cuộc thăm dò hiện cho thấy RN vẫn dẫn đầu về tỷ lệ ủng hộ, trong khi phe trung dung có nhiều ứng viên cạnh tranh như Édouard Philippe và Gabriel Attal. Ở cánh tả, Jean-Luc Mélenchon đã xác nhận sẽ ra tranh cử.

Trước khi có phán quyết, RN cũng chuẩn bị phương án để Chủ tịch đảng, Jordan Bardella, 30 tuổi, trở thành ứng viên nếu bà Le Pen không đủ điều kiện tranh cử. Tuy nhiên, với quyết định mới của tòa và tuyên bố chính thức của bà Le Pen, cuộc bầu cử tổng thống Pháp năm 2027 được dự báo sẽ tiếp tục chứng kiến màn tái đấu giữa các lực lượng chính trị lớn, trong đó bà Le Pen vẫn là một trong những ứng viên sáng giá nhất.