Manila cáo buộc Bắc Kinh bắt giữ hơn 100 người Philippines để gây sức ép

Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Gilberto Teodoro Jr. hôm thứ Năm (13/8) đã lên án mạnh mẽ chiến dịch trấn áp người nhập cư mà chính quyền Trung Quốc gần đây tiến hành đối với hơn 100 công dân Philippines, đồng thời cáo buộc Bắc Kinh đang thực hiện hành động “tống tiền và cưỡng ép trắng trợn” nhằm trả đũa các hoạt động thực thi pháp luật hợp pháp của Philippines.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn hôm thứ Hai (10/8) xác nhận, cơ quan quản lý xuất nhập cảnh Trung Quốc đã tiến hành một chiến dịch đặc biệt, áp dụng các biện pháp thực thi pháp luật đối với hơn 100 công dân Philippines với lý do “lao động bất hợp pháp” và “quá hạn lưu trú”. Chiến dịch này cũng ảnh hưởng đến Hong Kong và Macau.

Mặc dù Trung Quốc tuyên bố đây là hoạt động xử lý thường xuyên đối với “3 loại vi phạm” của người nước ngoài, gồm “nhập cảnh bất hợp pháp, cư trú bất hợp pháp và lao động bất hợp pháp”, dư luận bên ngoài nhìn chung cho rằng đây là động thái trả đũa của Bắc Kinh nhằm vào chính quyền Philippines.

Giám đốc điều hành Ủy ban Tổng thống Philippines về Chống tội phạm có tổ chức (PAOCC) Benjamin Acorda Jr. hôm thứ Năm tiết lộ tại một phiên điều trần của Thượng viện rằng các quan chức Đại sứ quán Trung Quốc tại Manila trước đó đã cảnh báo rằng nếu phía Philippines tiếp tục thực thi pháp luật nhằm vào công dân Trung Quốc, người Philippines tại Trung Quốc cũng sẽ phải đối mặt với cách đối xử tương tự.

Trước làn sóng hành động mới của phía Trung Quốc, Bộ trưởng Quốc phòng Teodoro hôm thứ Năm nhấn mạnh trong một tuyên bố rằng cuộc khám xét của Philippines hồi tháng 5 được tiến hành theo đúng pháp luật và có lệnh của tòa án, đồng thời chỉ trích Trung Quốc cố tình né tránh vấn đề cốt lõi.

“Chúng tôi mạnh mẽ lên án hành vi của ĐCSTQ nhằm can thiệp vào quy trình thực thi pháp luật của chúng tôi và trắng trợn tống tiền người Philippines. Những người Philippines ở Trung Quốc không có ý định, cũng không có khả năng vi phạm pháp luật Trung Quốc (ĐCSTQ), chứ chưa nói đến việc phạm tội ở quy mô như những công dân Trung Quốc đã làm tại đất nước chúng tôi”, ông nói.

Philippines thực thi pháp luật, Trung Quốc đáp trả bằng biện pháp trừng phạt

Nguồn cơn của cuộc va chạm ngoại giao và an ninh này có thể bắt đầu từ tháng 5 năm nay. Khi đó, lực lượng quân đội, cảnh sát và các cơ quan thực thi pháp luật Philippines đã khám xét Công ty Sanjia Steel Philippines (Philippine Sanjia Steel Corporation) tại tỉnh Đông Misamis (Misamis Oriental), bắt giữ 69 công nhân Trung Quốc không có giấy phép lao động hợp pháp, đồng thời phát hiện các hóa chất có độc tính cao và phế liệu kim loại phóng xạ.

Do nhà máy nằm ngay sát một ụ tàu khô của Hải quân Philippines đang được xây dựng và bị nghi có liên quan đến mạng lưới tội phạm trong lĩnh vực hoạt động cờ bạc trực tuyến ở nước ngoài (POGO), ông Teodoro khi đó đã đích thân thị sát và ra lệnh phong tỏa cơ sở.

Đáp lại, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ngày 12/6 tuyên bố áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với ông Teodoro và những người thân trực hệ của ông, cấm họ nhập cảnh vào Trung Quốc đại lục, Hong Kong và Macau.

Hôm thứ Năm, ông Teodoro tiếp tục cáo buộc chính quyền Trung Quốc tích cực bao che cho các công dân Trung Quốc liên quan đến vụ việc, qua đó trở thành đồng phạm dung túng cho hành vi vi phạm pháp luật và tội phạm.

Bộ Ngoại giao Philippines (DFA) ra tuyên bố cho biết đang phối hợp chặt chẽ với Đại sứ quán Philippines tại Trung Quốc để xác minh tình hình những người bị bắt. Bộ Ngoại giao Philippines đồng thời kêu gọi chính quyền Trung Quốc bảo đảm các quyền và phúc lợi hợp pháp của những công dân Philippines bị bắt giữ, đồng thời thông báo kịp thời theo Công ước Vienna về Quan hệ Lãnh sự và các thỏa thuận lãnh sự song phương.