Máy bay va chạm xe cứu hỏa trên đường băng sân bay New York, 2 người thiệt mạng

Đêm Chủ nhật (22/3), một chiếc máy bay của hãng Air Canada Express khi hạ cánh xuống sân bay LaGuardia (New York) đã va chạm với một xe cứu hỏa của Cơ quan Cảng vụ, khiến hai phi công thiệt mạng và 41 người bị thương.

(Video hiện trường sau khi xảy ra vụ tai nạn. Nguồn: Gettty Images News / X.)

Vụ tai nạn buộc sân bay phải tạm thời đóng cửa. Đến 14h chiều thứ Hai (giờ miền Đông nước Mỹ), LaGuardia mới mở cửa trở lại. Tuy nhiên, theo kế hoạch khai thác của Cục Hàng không Liên bang (FAA), hiện chỉ một đường băng được sử dụng nên tình trạng chậm chuyến và hủy chuyến vẫn tiếp diễn, khoảng 600 chuyến bị hủy trong ngày. Hãng Delta – nhà khai thác lớn nhất tại đây – cảnh báo lịch bay còn có thể tiếp tục điều chỉnh.

Diễn biến và thương vong

Chiếc máy bay gặp nạn là CRJ-900 của Air Canada Express, do đối tác khu vực Jazz Aviation khai thác, bay từ Montreal tới New York với 72 hành khách và 4 thành viên phi hành đoàn.

Theo Cảng vụ New York – New Jersey, khoảng 23h40, máy bay đã va vào một xe cứu hỏa đang xử lý một sự cố khác thì bị máy bay va trúng. Jazz Aviation và Cảng vụ xác nhận cơ trưởng và cơ phó đều thiệt mạng.

Tổng cộng 41 người được đưa tới bệnh viện, gồm 39 người trên máy bay và 2 nhân viên cứu hỏa. Giám đốc điều hành Cảng vụ Kathryn Garcia cho biết 32 người đã xuất viện, 9 người còn lại vẫn nằm viện với thương tích “nghiêm trọng”.

Bộ trưởng Giao thông Mỹ Sean Duffy cho biết ít nhất hai lính cứu hỏa bị thương nặng.

Xe cứu hỏa được phép băng qua đường băng

Ông Garcia, một quan chức của Cảng vụ, cho biết xe cứu hỏa đang trên đường đến xử lý “vấn đề mùi khó chịu” từ một máy bay của hãng United Airlines.

Theo Reuters dẫn băng ghi âm của LiveATC.net, vài phút trước va chạm, một chuyến bay của United đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp vì mùi lạ trên khoang, và kiểm soát viên thông báo cho tổ bay là xe cứu hỏa đã tới hiện trường. Sau đó, một xe cứu hỏa được phép băng qua đường băng số 4 – cũng là nơi sau đó xảy ra va chạm.

Không lâu sau, trong băng liên lạc nghe rõ tiếng kiểm soát viên hét: “Dừng lại, dừng lại, dừng lại, Fire 1 dừng lại, Fire 1 dừng lại!”, nhưng cú va chạm vẫn xảy ra khi máy bay đang lăn với tốc độ khoảng 24 dặm/giờ (39 km/h) ngay sau khi tiếp đất.

Trọng tâm điều tra: liên lạc và phối hợp dưới mặt đất

Các chuyên gia an toàn hàng không nói với truyền thông Mỹ rằng điều tra viên sẽ đặc biệt xem xét việc bố trí nhân sự kiểm soát không lưu cũng như quy trình hành động của cả kiểm soát viên lẫn đội ngũ xe cứu hỏa.

Chuyên gia an toàn Anthony Brickhouse nhận định: “Chiếc máy bay rõ ràng đã được cho phép hạ cánh; dựa vào băng liên lạc vô tuyến, chiếc xe cứu hộ – cứu hỏa cũng đã được phép vào khu vực. Bây giờ có rất nhiều câu hỏi về mặt thông tin liên lạc. Yếu tố liên lạc sẽ là phần quan trọng trong cuộc điều tra này.”

Một chuyên gia khác lưu ý băng ghi âm cho thấy rõ lệnh cho xe cứu hỏa vào đường băng, nơi lẽ ra theo quy định liên bang phải được ưu tiên dành cho máy bay, nhưng không rõ bộ phận kiểm soát mặt đất và tháp chỉ huy đã phối hợp với nhau thế nào – có khả năng tổ bay không thể biết xe cứu hỏa vừa được cho phép băng qua đường băng ngay lúc họ chuẩn bị hạ cánh.

Ông Brickhouse cho rằng, nhìn vào mức độ hư hại, việc chỉ có hai người thiệt mạng là “gần như một điều kỳ diệu”, và với những lựa chọn hạn chế trong khoảnh khắc đó, phi công “đã làm hết sức có thể” để cứu mạng hành khách.

Tổng thống Trump, Thủ tướng Canada và lãnh đạo New York lên tiếng

Tổng thống Mỹ Donald Trump gọi vụ tai nạn là “quá tồi tệ” và nói: “Họ đã mắc một sai lầm. Đây là một ngành cực kỳ nguy hiểm.”

Thủ tướng Canada Mark Carney viết trên X rằng vụ va chạm “thật đau lòng”, khiến cơ trưởng và cơ phó thiệt mạng cùng hàng chục người bị thương, đồng thời cho biết giới chức Canada đang phối hợp chặt chẽ với phía Mỹ trong quá trình điều tra, ông cũng gửi lời chia buồn đến gia đình nạn nhân và tất cả những người bị ảnh hưởng.

Thống đốc bang New York Kathy Hochul gọi đây là một sự cố “đau buồn xé lòng”, còn Thị trưởng New York Zohran Mamdani nói ông đã được báo cáo tóm tắt về vụ việc và cảm ơn các lực lượng cứu hộ đã phản ứng nhanh, giúp cứu nhiều mạng người.

Hành khách kể lại khoảnh khắc va chạm

Hành khách Jack Cabot, một trong 72 người trên chuyến bay, kể với truyền thông rằng máy bay khi hạ cánh “rung lắc mạnh và dường như hạ rất gắt”, rồi nhanh chóng giảm tốc, và khoảng hai giây sau thì xảy ra cú va chạm dữ dội khiến máy bay lắc mạnh sang hai bên, “cả khoang rơi vào hỗn loạn” và “cảm giác như không ai còn kiểm soát nổi tình hình”.

Ông Cabot nói, khi nghĩ lại, ông tin các phi công “đã làm hết khả năng” với tình huống trước mặt: “Ông ấy phanh hết sức, và biết rằng điều đó có thể phải trả giá bằng chính mạng sống của mình.” Ông kể thêm rằng nhiều hành khách đã bị chảy máu đầu sau cú va chạm.

Công đoàn phi công: “Cả đời họ cống hiến cho an toàn bay”

Chủ tịch Hiệp hội Phi công Hàng không (Air Line Pilots Association), Jason Ambrosi, gọi việc mất đi hai phi công là “một bi kịch nặng nề”, nhấn mạnh họ đã dành cả đời để bảo đảm đưa hành khách đến nơi an toàn, và cho biết tổ điều tra của công đoàn đang đến LaGuardia để hỗ trợ, đồng thời triển khai chương trình hỗ trợ khẩn cấp dành cho hội viên và gia đình các nạn nhân.