Mỹ cho phép Boeing tự cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện bay

Thứ Sáu (26/9), Cơ quan Quản lý Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) cho biết, Boeing có thể tự cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện bay cho một số máy bay “737 MAX” và “787 Dreamliner” trước khi bàn giao cho khách hàng. Đây là dấu hiệu mới nhất cho thấy nhà sản xuất máy bay này đang dần lấy lại niềm tin từ cơ quan quản lý sau nhiều năm khủng hoảng an toàn.

FAA nêu rõ trong một tuyên bố, rằng an toàn là động lực cho mọi hành động của cơ quan này. FAA chỉ cho phép triển khai biện pháp trên vì tin rằng giấy chứng nhận đủ điều kiện bay có thể được cấp một cách an toàn.

Quyết định được đưa ra sau khi tiến hành rà soát toàn diện chất lượng sản xuất hiện tại của Boeing. Điều này cũng cho phép các thanh tra của FAA tập trung nhiều hơn vào giám sát quy trình sản xuất.

FAA ngừng cho phép Boeing tự cấp giấy chứng nhận cho dòng 737 MAX từ năm 2019 sau 2 vụ tai nạn chết người. Năm 2022, cơ quan này cũng đưa ra quyết định tương tự với dòng 787 do phát hiện các lỗi sản xuất.

Ngày 29/10/2018, chuyến bay JT610 của Lion Air, một chiếc Boeing 737 MAX 8, lao xuống Biển Java ngoài khơi bờ biển Indonesia chỉ vài phút sau khi cất cánh từ Jakarta, khiến toàn bộ 189 người trên máy bay thiệt mạng. Cuộc điều tra kết luận MCAS đã hạ mũi máy bay do dữ liệu sai từ cảm biến AOA.

Chưa đầy 5 tháng sau, ngày 10/3/2019, chuyến bay ET302 của Ethiopian Airlines, cũng là một chiếc 737 MAX 8, gặp sự cố tương tự, khiến 157 người thiệt mạng.

Sau vụ thứ hai, FAA cấm bay toàn bộ 737 MAX suốt 20 tháng, trong quá trình rà soát nghiêm ngặt nhất lịch sử hàng không dân dụng. Quốc hội Mỹ kết luận Boeing đặt lợi ích chi phí lên trên an toàn và chỉ trích FAA quá dễ dãi trong chứng nhận. FAA chỉ cấp phép bay trở lại vào tháng 11/2020.

Boeing đã chấp nhận nhiều khoản bồi thường, trong đó có 2,5 tỷ USD vào tháng 1/2021. Tổng thiệt hại của Boeing sau hai vụ tai nạn ước tính lên tới 20 tỷ USD.

Bất chấp quá khứ đầy sóng gió, Boeing 737 MAX vẫn chứng tỏ là một trong những mẫu máy bay thân hẹp phổ biến nhất hiện nay. Boeing đã bàn giao 1.900 chiếc 737 MAX kể từ khi ra mắt năm 2017.

Thông thường, FAA vẫn ủy thác một số nhiệm vụ kiểm tra định kỳ cho nhà sản xuất, nhằm tập trung nguồn lực vào những khâu quan trọng hơn.

Tuy nhiên, sau vụ rơi chiếc 737 MAX thứ hai vào tháng 3/2019, FAA đã siết chặt giám sát đối với Boeing và trực tiếp cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện bay cho toàn bộ dòng MAX, nhằm bảo đảm các máy bay này có thể vận hành an toàn.

FAA cho biết họ và Boeing sẽ tiến hành cấp giấy chứng nhận theo chu kỳ hai tuần một lần.

Những hạn chế mà FAA áp đặt gây bất tiện cho Boeing, bởi việc bàn giao máy bay cho khách hàng phải phụ thuộc vào lịch làm việc của nhân viên chính phủ.

Trong nhiều năm qua, Boeing luôn nỗ lực khắc phục hàng loạt vấn đề về an toàn và sản xuất. Tháng 1/2024, một chuyến bay Boeing 737 MAX 9 của Alaska Airlines gặp sự cố ngay sau khi cất cánh, khi một cửa thoát hiểm phía sau bị bung ra giữa không trung. Sau đó FAA đã yêu cầu ngừng bay hàng chục chiếc thuộc dòng này để kiểm tra.

Tiếp đó, FAA còn hạn chế sản lượng dòng MAX và tăng cường thanh tra đối với Boeing – nhà xuất khẩu lớn nhất của Mỹ.

Sau khi thông tin về việc FAA nới lỏng giám sát đối với 2 dòng máy bay trên được công bố, vào thứ Sáu (26/9), cổ phiếu của Boeing đã tăng hơn 4%.