Ông Trump: Đã đạt thỏa thuận khung về Greenland, rút lại kế hoạch áp thuế

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Tư (21/1) cho biết, sau cuộc gặp với Tổng thư ký NATO Mark Rutte, hai bên đã đạt được một thỏa thuận khung về vấn đề Greenland, qua đó không còn cần thiết phải áp thêm thuế quan liên quan đến vấn đề này.

“Dựa trên cuộc gặp rất hiệu quả giữa tôi và Tổng thư ký NATO Mark Rutte, chúng tôi đã xây dựng được khuôn khổ cho một thỏa thuận về tương lai của Greenland cũng như toàn bộ khu vực Bắc Cực,” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social sau cuộc gặp. “Nếu phương án này được hoàn tất, nó sẽ mang lại lợi ích to lớn cho Hoa Kỳ và tất cả các quốc gia NATO.”

“Trên cơ sở đó, tôi sẽ không triển khai mức thuế dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/2,” ông nói thêm. “Về vấn đề Greenland, các bên đang tiếp tục tham vấn sâu hơn liên quan đến ‘Vòm Vàng’ (hệ thống phòng thủ tên lửa). Khi các cuộc tham vấn tiến triển, chúng tôi sẽ cung cấp thêm thông tin.”

Tổng thống Trump cũng cho biết Phó Tổng thống J.D. Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio, đặc phái viên Steve Witkoff cùng các quan chức liên quan khác sẽ phụ trách công tác đàm phán và báo cáo trực tiếp cho ông.

Khi rời Davos cùng ngày, ông Trump mô tả thỏa thuận khung này là một giải pháp khiến tất cả các bên đều hài lòng và đáp ứng được các yêu cầu của ông liên quan đến quyền kiểm soát Greenland.

“Đây là một thỏa thuận dài hạn mang tính quyết định. Tôi cho rằng nó đặt tất cả các bên vào vị thế rất có lợi,” ông nói với CNN.

Phản hồi của Tổng thư ký NATO

Tổng thư ký NATO Mark Rutte hôm thứ Tư cho biết bài đăng của Tổng thống Trump trên Truth Social là “hoàn toàn chính xác”.

“Những gì ông ấy viết trên Truth Social được diễn đạt rất chuẩn xác, và tôi hoàn toàn đồng ý,” ông Rutte nói, đồng thời cho biết ông đã có một cuộc gặp “rất tốt” với Tổng thống Mỹ.

Khi được báo chí hỏi thêm chi tiết, ông Rutte trả lời: “Hãy đọc bài đăng trên Truth Social của (Tổng thống Trump)”.

“Quý vị sẽ thấy mọi thứ ở đó,” ông nói thêm. “Và sẽ còn nhiều cuộc tham vấn tiếp theo.”

Hợp tác về quyền khai thác khoáng sản và “Vòm Vàng”

Trả lời CNBC, Tổng thống Trump cho biết Mỹ và các đồng minh châu Âu, dựa trên thỏa thuận khung mà ông đạt được với Tổng thư ký NATO Mark Rutte, sẽ triển khai hợp tác tại Greenland trong các lĩnh vực hệ thống phòng thủ “Vòm Vàng” và quyền khai thác tài nguyên khoáng sản.

“Họ sẽ tham gia dự án ‘Vòm Vàng’, họ sẽ tham gia vào vấn đề quyền khai thác khoáng sản, và chúng tôi cũng sẽ tham gia,” ông Trump nói.

Khi được hỏi thỏa thuận này sẽ kéo dài trong bao lâu, Tổng thống trả lời ngắn gọn: “Vĩnh viễn”.

Ông Trump cũng nói với CNBC rằng thỏa thuận này sẽ có hiệu lực lâu dài, đồng thời cho biết ông “giả định” rằng Đan Mạch đã cân nhắc kỹ lưỡng khả năng đạt được một thỏa thuận tiềm năng liên quan đến Greenland.

Thị trường chứng khoán tăng mạnh

Sau khi ông Trump tuyên bố đã đạt được đồng thuận với ông Rutte về vấn đề Greenland và hủy bỏ thuế quan đối với tám quốc gia châu Âu, thị trường chứng khoán Mỹ tiếp tục tăng mạnh trong phiên chiều thứ Tư. Chỉ số Dow Jones vọt lên 722 điểm, tăng 1,49%; S&P 500 tăng 1,47%; Nasdaq Composite tăng 1,6%. Chỉ số S&P 500 chỉ còn cách mức đỉnh lịch sử chưa đầy 1,5%.

Mặc dù Tổng thống Trump không nêu rõ nội dung cụ thể của thỏa thuận khung trong bài đăng trên Truth Social, ông tiết lộ trong cuộc phỏng vấn với CNBC rằng thỏa thuận này liên quan đến quyền khai thác khoáng sản và hệ thống phòng thủ “Vòm Vàng”, cùng các vấn đề khác.

Trước đó, ông Trump nhiều lần bày tỏ mong muốn mua lại Greenland, đề xuất này đã vấp phải sự phản đối từ các quốc gia châu Âu. Ngày 17/1, ông tuyên bố sẽ áp thuế 10% đối với 8 nước châu Âu gồm Đan Mạch, Na Uy, Phần Lan, Pháp, Đức, Hà Lan, Thụy Điển và Anh, với hiệu lực từ ngày 1/2.

Khi đó, ông chỉ trích các quốc gia này “đang chơi một trò chơi cực kỳ nguy hiểm” liên quan đến vấn đề Greenland, cho rằng những rủi ro đang được ấp ủ là không thể chấp nhận. Ông Trump nhấn mạnh rằng trong bối cảnh nhu cầu của “Kế hoạch Vòm Vàng” của Mỹ và các hệ thống vũ khí tấn công – phòng thủ hiện đại, việc mua lại Greenland có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Động thái áp thuế đã gây ra phản ứng dữ dội tại châu Âu. Phía châu Âu cũng tìm cách tận dụng cuộc gặp bên lề Diễn đàn Davos để hạ nhiệt căng thẳng với Mỹ.

Một ngày trước cuộc gặp với ông Rutte, Tổng thống Trump phát biểu tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng rằng ông sẽ thảo luận vấn đề Greenland tại Davos và tỏ ra lạc quan về khả năng đạt được thỏa thuận.

“Tôi nghĩ chúng ta sẽ tìm ra một phương án mà cả NATO lẫn chúng tôi đều rất hài lòng. Vì lý do an ninh, chúng tôi cần nó (Greenland),” ông nói.

Thụy Điển hoan nghênh quyết định rút thuế

Ngoại trưởng Thụy Điển Maria Malmer Stenergard hoan nghênh quyết định rút lại kế hoạch áp thuế của Tổng thống Trump.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội X vào tối thứ Tư, bà Stenergard viết: “Việc ông Trump hiện nay rút lại kế hoạch áp thuế đối với các quốc gia ủng hộ Đan Mạch và Greenland như chúng tôi là một điều tích cực”.

Nghị viện châu Âu đóng băng thỏa thuận thương mại Mỹ–EU

Một nhóm nghị sĩ chủ chốt của Nghị viện châu Âu hôm thứ Tư đã đóng băng việc bỏ phiếu phê chuẩn thỏa thuận thương mại Mỹ–EU sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố quyết tâm mua lại Greenland và áp thuế bổ sung đối với các quốc gia châu Âu phản đối động thái này.

Chủ tịch Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu, ông Bernd Lange, viết trên mạng xã hội X hôm thứ Tư: “Thỏa thuận EU–Mỹ bị tạm dừng cho đến khi có thông báo mới!”

Hiện vẫn chưa rõ liệu toàn bộ thỏa thuận thương mại này đã bị đóng băng hay chỉ những phần chưa thực thi bị đình lại, trong khi các nội dung đã có hiệu lực trước đó vẫn tiếp tục được áp dụng.

Tháng 7/2025, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tiến hành cuộc đàm phán then chốt tại Scotland và đạt được thỏa thuận thương mại sơ bộ giữa Mỹ và EU. Trước khi chính thức ký kết, hai bên đã cho phép một phần lớn nội dung của thỏa thuận được thực thi trước. Việc đạt được thỏa thuận này đã giúp tránh kịch bản Mỹ áp thuế 30% đối với hàng hóa EU kể từ ngày 1/8/2025, đồng thời ngăn chặn nguy cơ bùng phát một cuộc chiến thương mại leo thang giữa hai đồng minh.

Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu ban đầu dự kiến sẽ bỏ phiếu thông qua thỏa thuận thương mại Mỹ–EU vào các ngày 26–27/1, nhưng hiện nay cuộc bỏ phiếu này đã bị hoãn lại.

Ông Trump sẵn sàng chi khoản tiền lớn để mua Greenland, vì cái giá an ninh còn lớn hơn

Trong cuộc gặp với ông Mark Rutte tại Davos, ông Trump đã nói: “Khi tôi nhìn vào tình hình của Greenland, tôi cảm thấy rất khó hiểu, bởi vì lý do tôi muốn Greenland là vì an ninh. Tôi không muốn sử dụng nó cho bất kỳ mục đích nào khác”.

Trước quan điểm cho rằng Mỹ muốn sở hữu Greenland chủ yếu vì các nguồn tài nguyên đất hiếm, ông Trump phản bác: “Chúng tôi có rất nhiều tài nguyên đất hiếm. Còn đối với Greenland, phải đào sâu xuống khoảng 25 feet dưới lớp băng mới có thể khai thác được đất hiếm. Đây không phải là điều mà nhiều người sẵn sàng làm”.

Tổng thống nhấn mạnh: “Điều chúng ta đang nói đến lúc này là vấn đề an ninh”.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về khả năng mua Greenland, ông Trump tiết lộ rằng ông có thể cân nhắc trả một khoản tiền cho hòn đảo này.

“Khi đó tôi có thể hiểu được,” ông nói khi được hỏi liệu ông có sẵn sàng trả giá cho lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch này hay không.

“Nhưng còn có một cái giá lớn hơn, đó là cái giá về an ninh, cái giá về an ninh quốc gia — ý tôi là an ninh quốc tế,” ông Trump nói. “Đó mới là cái giá thực sự, cái giá khổng lồ.”

Mặc dù Đan Mạch đã nhiều lần khẳng định lãnh thổ của mình không phải để bán, ông Trump vẫn cho rằng Greenland phải nằm dưới sự kiểm soát của Mỹ.

“Như vậy sẽ an toàn hơn, mạnh mẽ hơn, có lợi hơn cho châu Âu và cũng có lợi hơn cho chính chúng tôi. Vì thế, hãy chờ xem điều gì sẽ xảy ra,” ông nói.

Khi được hỏi các quốc gia phản đối động thái này sẽ phải đối mặt với hậu quả gì, Tổng thống né tránh trả lời trực tiếp: “Quý vị tự suy nghĩ đi,” ông nói.