Ông Trump: Mỹ sẽ giành được chủ quyền đối với các căn cứ quân sự của Mỹ tại Greenland

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Sáu (23/1) cho biết, Mỹ sẽ giành được chủ quyền đối với các khu vực trên đảo Greenland nơi đặt căn cứ quân sự của Mỹ, đồng thời sở hữu toàn bộ các khu vực này.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn tờ New York Post tại Phòng Bầu dục Nhà Trắng hôm thứ Sáu, Tổng thống Mỹ đã đề cập đến vấn đề Greenland. Ông nói: “Đúng vậy, chúng tôi sẽ có được mọi thứ mà chúng tôi muốn. Chúng tôi đang tiến hành một số cuộc trao đổi rất thú vị”.

Gần đây, việc ông Trump tuyên bố sẽ mua lại Greenland đã gây ra một làn sóng tranh cãi ngoại giao tại châu Âu. Theo quan điểm của ông, chỉ khi đưa Greenland trở thành một phần của Mỹ thì mới có thể bảo vệ hiệu quả hòn đảo này khỏi sự xâm nhập của Trung Quốc và Nga.

Trong thời gian tham dự Diễn đàn Kinh tế Thế giới tại Davos trong tuần này, vấn đề Greenland rõ ràng là một trong những chủ đề quan trọng trong các cuộc trao đổi giữa ông Trump và các nhà lãnh đạo châu Âu. Sau cuộc gặp với Tổng thư ký NATO Mark Rutte tại Davos, ông Trump tuyên bố các bên đã đạt được một thỏa thuận khung về vấn đề Greenland, song vẫn đang tiếp tục đàm phán về các chi tiết cụ thể.

Một trong những phương án đang được thảo luận là Mỹ không nắm quyền sở hữu toàn diện đối với Greenland, mà chỉ giành chủ quyền đối với các căn cứ quân sự của Mỹ trên đảo, chẳng hạn như Căn cứ Không gian Pituffik (Pituffik Space Base). Đây là một căn cứ của Lực lượng Không gian Mỹ nằm ở tây bắc Greenland, đồng thời cũng là căn cứ quân sự nằm xa nhất về phía bắc của Mỹ.

Một nguồn tin am hiểu vấn đề xác nhận với New York Post rằng phương án này sẽ lấy mô hình “khu vực căn cứ có chủ quyền” (sovereign base area) tại Cyprus làm hình mẫu. Tại Cyprus, các căn cứ quân sự của Anh được xem là lãnh thổ của Anh.

Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ liệu Đan Mạch và Greenland có đồng ý với kế hoạch này hay không.

Các quan chức Mỹ lo ngại rằng nếu Greenland giành được độc lập, các hoạt động quân sự của Mỹ trên đảo có thể bị hạn chế, thậm chí bị chấm dứt.

Greenland, nhờ sở hữu các nguồn tài nguyên khoáng sản then chốt như đất hiếm, đang ngày càng thu hút sự quan tâm của cộng đồng quốc tế. Hòn đảo mang tính chiến lược này cũng ngày càng trở nên quan trọng đối với an ninh quốc gia tại khu vực Bắc Cực. Tổng thống Trump đã nhiều lần nhấn mạnh rằng lợi ích của Mỹ tại Greenland nằm ở việc ngăn chặn tham vọng của ĐCSTQ và Nga tại Bắc Cực.

Trung Quốc không nằm trong Vòng Bắc Cực về mặt địa lý, song ĐCSTQ vào tháng 1/2018 đã công bố chiến lược Bắc Cực đầu tiên nhằm thúc đẩy “Con đường Tơ lụa Cực địa”, đồng thời tự xưng là “quốc gia cận Bắc Cực”, gây ra nhiều tranh cãi. Sách trắng này tuyên bố ĐCSTQ có “lợi ích hợp pháp” tại khu vực Bắc Cực.

NATO cho biết, mục tiêu của thỏa thuận khung về Greenland là bảo đảm rằng Trung Quốc và Nga vĩnh viễn không thể giành được chỗ đứng tại Greenland, dù là về mặt kinh tế hay quân sự.