Ông Trump: Tin chắc Iran sẽ chấm dứt “100%” hoạt động làm giàu uranium

Trong bối cảnh đàm phán Mỹ – Iran tiếp tục rơi vào bế tắc, hai bên chưa nối lại xung đột nhưng cũng chưa đạt hòa giải, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 12/5 tuyên bố ông tin rằng Iran sẽ chấm dứt “100%” hoạt động làm giàu uranium và từ bỏ mọi ý đồ phát triển vũ khí hạt nhân. Ông đồng thời nhấn mạnh Mỹ không vội đạt thỏa thuận và chiến dịch phong tỏa quân sự vẫn tiếp tục được duy trì.

Trong cuộc phỏng vấn với chương trình “Sid and Friends in the Morning” của đài WABC hôm thứ Ba, khi được hỏi liệu có tin Iran có thể bị ngăn chặn việc làm giàu uranium và chế tạo bom hạt nhân hay không, ông Trump trả lời: “Họ chắc chắn 100% sẽ dừng lại”.

Ông cho biết trong suốt quá trình đàm phán Mỹ – Iran, bản thân vẫn duy trì liên lạc trực tiếp với giới chức Iran.

“Tôi trực tiếp làm việc với họ,” ông Trump nói. “Họ nói chúng tôi sẽ nhận được ‘bụi hạt nhân’. Tôi gọi đó là bụi hạt nhân, vì cách gọi đó rất chính xác. Chúng tôi sẽ thu hồi nó.”

Tổng thống Mỹ cũng khẳng định Washington không cần phải nóng vội đạt thỏa thuận.

“Chúng tôi không cần hấp tấp, vì vẫn còn các biện pháp phong tỏa,” ông nói.

Cùng ngày, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết trong quá trình thực hiện phong tỏa quân sự các cảng biển Iran, đã có 65 tàu hàng buộc phải đổi hướng, đồng thời 4 tàu Iran bị cáo buộc cố vượt lệnh cấm đã bị hải quân Mỹ bắn vô hiệu hóa.

CENTCOM cũng công bố hình ảnh tàu sân bay USS Abraham Lincoln (CVN-72) hoạt động tại biển Arab, đồng thời cho biết con tàu tiếp tục tham gia nhiệm vụ phong tỏa Iran của Mỹ.

Thỏa thuận ngừng bắn “cực kỳ mong manh”

Trước đó một ngày, ông Trump đã giải thích lý do bác bỏ đề xuất hòa bình mới nhất từ Tehran và cho rằng thỏa thuận ngừng bắn hiện nay đang ở trạng thái “cực kỳ mong manh”.

Phát biểu tại Nhà Trắng, ông Trump nói đề xuất của Iran là “không thể chấp nhận được”, nhưng Mỹ vẫn để ngỏ khả năng tiếp tục đàm phán.

“Đề xuất đó hoàn toàn không thể chấp nhận. Mọi người luôn hỏi tôi có kế hoạch hay không? Dĩ nhiên là có — tôi có kế hoạch tốt nhất từ trước tới nay. Iran về mặt quân sự đã bị đánh bại hoàn toàn. Họ có thể đã tích lũy lại được chút ít lực lượng trong thời gian này, nhưng chúng tôi có thể giải quyết họ chỉ trong vòng một ngày. Nhưng tôi vẫn có kế hoạch. Rất đơn giản thôi: Iran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân. Họ rất nguy hiểm, rất bất ổn,” ông Trump nói.

Khi được hỏi về tình trạng hiện tại của thỏa thuận ngừng bắn với Iran, ông mô tả đây là một trong những thỏa thuận yếu ớt nhất hiện nay.

“Tôi phải nói rằng đây là thỏa thuận ngừng bắn mong manh nhất ở thời điểm hiện tại. Tôi xem qua cái tài liệu rác rưởi họ gửi tới, còn chưa đọc hết. Tôi nghĩ đây là một trong những lệnh ngừng bắn yếu nhất từng có,” ông nói thêm.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ: Sẵn sàng dùng biện pháp quân sự

Tại phiên điều trần ở Hạ viện Mỹ hôm 12/5, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth khẳng định lệnh ngừng bắn hiện “vẫn còn hiệu lực”.

“Như mọi người đều biết, ngừng bắn nghĩa là ngừng nổ súng. Chúng tôi biết việc giao tranh đã dừng lại trong khi các cuộc đàm phán vẫn tiếp tục diễn ra. Tình hình thay đổi rất nhanh, nhưng nếu Iran không còn năng lực hạt nhân thì một giải pháp đàm phán hoàn toàn có thể là kết quả cuối cùng,” ông Hegseth nói.

Ông Trump trước đó tiết lộ Iran từng đồng ý cho phía Mỹ vào lãnh thổ nước này để hỗ trợ thu hồi uranium làm giàu cấp độ cao, nhưng sau đó Tehran đã rút lại đề nghị này trong bản đề xuất ngừng bắn mới nhất.

“Họ đổi ý vì điều đó không được ghi vào văn bản,” ông Trump nói tại Phòng Bầu dục hôm 11/5.

Theo ông, ngoài việc kiểm soát uranium, Mỹ còn muốn Iran cam kết trong thời gian dài sẽ không phát triển vũ khí hạt nhân cũng như đáp ứng một số điều kiện khác, nhưng Tehran không chấp nhận.

Tại phiên điều trần, Bộ trưởng Hegseth cũng tái khẳng định lập trường cứng rắn của Washington:

“Toàn bộ trọng tâm của vấn đề là ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Nếu cần sử dụng biện pháp quân sự để đạt mục tiêu đó, Bộ Quốc phòng Mỹ đã chuẩn bị đầy đủ.”

Theo hãng tin Iran International dẫn nguồn từ Kênh 12 của Israel, do thất vọng với tiến triển đàm phán Mỹ – Iran, ông Trump ngày càng nghiêng về khả năng nối lại chiến dịch quân sự nhằm vào Tehran.

Một quan chức Mỹ cho biết: “Ông Trump đang tính sẽ giáng cho họ một đòn”.

Một quan chức cấp cao khác nói thêm: “Ban đầu chúng tôi muốn đạt được thỏa thuận, nhưng giờ mọi người đều hiểu chuyện sẽ đi theo hướng nào”.

Theo tờ The Times of Israel, sau khi nghe CENTCOM trình bày các phương án quân sự tại Nhà Trắng, ông Trump có thể cân nhắc tái khởi động chiến dịch quân sự đối với Iran.

Cho đến nay, Iran vẫn chưa công khai đồng ý từ bỏ hoạt động làm giàu uranium. Chính quyền Tehran tiếp tục khẳng định chương trình hạt nhân của nước này hoàn toàn phục vụ mục đích hòa bình như năng lượng, y tế và nghiên cứu khoa học, đồng thời cho rằng đây là quyền hợp pháp của một quốc gia có chủ quyền.