Ông Trump tuyên bố Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận, mở cửa eo biển Hormuz

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm Chủ nhật (14/6) tuyên bố Hoa Kỳ và Iran đã đạt được một thỏa thuận, theo đó eo biển Hormuz sẽ được mở cửa hoàn toàn. Đồng thời, Hoa Kỳ sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa trên biển đối với Iran. Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, người đóng vai trò trung gian then chốt trong các cuộc đàm phán Mỹ – Iran, cho biết lễ ký kết chính thức của thỏa thuận Mỹ – Iran sẽ được tổ chức tại Thụy Sĩ vào thứ Sáu (19/6).

Ông Trump đã đăng bài trên nền tảng mạng xã hội Truth Social của mình vào Chủ nhật rằng: “Thỏa thuận với Cộng hòa Hồi giáo Iran hiện đã hoàn tất. Xin chúc mừng tất cả mọi người! Tôi chính thức cho phép mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz mà không thu bất kỳ khoản phí quá cảnh nào, đồng thời cho phép dỡ bỏ ngay lập tức lệnh phong tỏa của Hải quân Hoa Kỳ.

Các tàu thuyền trên toàn thế giới, hãy khởi động động cơ! Hãy để dầu mỏ được lưu thông tự do!”

Trong một bài đăng khác sau đó, Tổng thống làm rõ rằng eo biển Hormuz sẽ được mở cửa sau khi thỏa thuận được ký kết vào thứ Sáu (19/6).

Ông nói: “Thỏa thuận vĩ đại này sẽ mang lại hòa bình và an ninh cho toàn bộ khu vực”.

Trước khi ông Trump đăng bài, Thủ tướng Pakistan Sharif đã viết trên nền tảng mạng xã hội X rằng: “Sau các cuộc tham vấn chuyên sâu, chúng tôi rất vui mừng thông báo rằng Hoa Kỳ và Cộng hòa Hồi giáo Iran đã đạt được một thỏa thuận hòa bình. Hai bên đã tuyên bố chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn mọi hoạt động quân sự trên tất cả các mặt trận, bao gồm cả Lebanon”.

“Lễ ký kết chính thức sẽ được tổ chức tại Thụy Sĩ vào thứ Sáu (19/6),” ông nói.

Ông Sharif cho biết: “Chúng tôi cảm ơn Hoa Kỳ và Cộng hòa Hồi giáo Iran vì đã cam kết tìm kiếm giải pháp ngoại giao cho cuộc xung đột”.

“Chúng tôi cũng xin chân thành cảm ơn những người anh em đã hỗ trợ chúng tôi trong quá trình hòa giải — các nhà lãnh đạo vĩ đại của Quốc gia Qatar, cảm ơn họ vì sự hỗ trợ đã giúp đạt được thỏa thuận này. Tôi cũng đặc biệt cảm ơn các nhà lãnh đạo có tầm nhìn của Vương quốc Ả Rập Xê Út và Cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ vì những đóng góp to lớn của họ cho nỗ lực này.”

Thủ tướng Pakistan nói thêm: “Sau khi thỏa thuận được ký kết, các bên trung gian sẽ thúc đẩy một loạt cuộc họp trong tuần này. Những cuộc thảo luận trước khi thực thi sẽ đặt nền móng cho các cuộc đàm phán kỹ thuật và lễ ký kết chính thức”.

Thỏa thuận sắp được ký kết này sẽ được trình bày dưới hình thức một bản ghi nhớ (Memorandum of Understanding).

Phó Tổng thống Mỹ Vance cho biết vào tối Chủ nhật rằng việc đạt được thỏa thuận với Iran là “một thời khắc quan trọng đối với nước Mỹ”, nhưng vẫn còn rất nhiều việc phải làm.

Ông cho biết mình dự định tham dự lễ ký chính thức bản ghi nhớ Mỹ – Iran, tuy nhiên Tổng thống Trump cũng có thể sẽ tham dự.

Trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại với Fox News, ông Vance nói: “Chúng tôi vẫn đang xem xét các vấn đề hậu cần liên quan đến những người tham dự lễ ký kết. Tôi chắc chắn có kế hoạch tham dự, nhưng bản thân Tổng thống cũng có khả năng sẽ có mặt”.

Phó Tổng thống cho biết thỏa thuận xoay quanh ba yếu tố cốt lõi. Thứ nhất là mở cửa ngay lập tức eo biển Hormuz, đồng thời Hoa Kỳ dỡ bỏ lệnh phong tỏa trên biển đối với Iran. Yếu tố thứ hai là bảo đảm rằng Iran sẽ không bao giờ tìm kiếm, sở hữu hoặc mua vũ khí hạt nhân. Yếu tố thứ ba là việc tuân thủ thỏa thuận.

“Cần phải nói rõ rằng tất cả những điều này chỉ có thể được thực hiện nếu Iran thực hiện đúng các cam kết của mình,” ông Vance nói.

Thứ trưởng Ngoại giao Iran phụ trách các vấn đề pháp lý và quốc tế, Kazem Gharibabadi, cho biết với truyền thông nhà nước vào Chủ nhật rằng văn bản bản ghi nhớ với Hoa Kỳ đã được hoàn tất.

Ông nói: “Văn bản bản ghi nhớ đã được hoàn thiện và lễ ký kết chính thức Bản ghi nhớ Islamabad sẽ được tổ chức tại Thụy Sĩ vào thứ Sáu”. Đồng thời ông bổ sung: “Các cam kết của chúng tôi sẽ bắt đầu có hiệu lực từ thứ Sáu”.

Tuy nhiên, ông làm rõ rằng có hai nội dung sẽ có hiệu lực ngay lập tức: thứ nhất, chiến tranh trên tất cả các mặt trận (bao gồm cả Lebanon) sẽ chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn; thứ hai, lệnh phong tỏa trên biển mà Hoa Kỳ trước đây áp đặt đối với Iran sẽ được dỡ bỏ và chấm dứt.