Ông Vance tới Thụy Sĩ tham gia đàm phán Mỹ–Iran, tiết lộ các ưu tiên

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance vào chiều muộn thứ Bảy (20/6) đã khởi hành tới Thụy Sĩ để tham gia cuộc đàm phán Mỹ–Iran. Ông cho biết chuyến đi này sẽ tập trung vào hai ưu tiên. Trước đó vào sáng thứ Bảy, ông nói rằng Đại sứ Mỹ Steve Witkoff và con rể của Tổng thống Trump là ông Jared Kushner hiện đã có mặt tại Thụy Sĩ, đang xử lý một số chi tiết kỹ thuật của cuộc đàm phán.

Ông Vance rời Căn cứ Liên hợp Andrews ở bang Maryland vào chiều thứ Bảy để tới Lucerne, Thụy Sĩ. Trước khi khởi hành, Vance nói với truyền thông rằng các ưu tiên của ông trong đàm phán với Iran là thiết lập khuôn khổ đàm phán, đạt được tiến triển về vấn đề hạt nhân và vấn đề ngừng bắn tại Lebanon.

Ông cho biết chỉ có thể ở lại Thụy Sĩ “một đến hai ngày”, nhưng hy vọng các cuộc đàm phán về xử lý vật liệu hạt nhân của Iran có thể đạt được tiến triển. Ông nói thêm rằng các nhóm kỹ thuật sẽ tiếp tục ở lại sau khi ông rời Thụy Sĩ.

Phó Tổng thống cũng cho biết ưu tiên thứ hai là thúc đẩy tiến triển trong việc ngừng bắn tại Lebanon.

“Đây là hai vấn đề lớn mà chúng tôi sẽ tập trung vào. Tôi tin rằng phía Iran cũng có những vấn đề họ muốn thảo luận,” ông nói.

Trước đó vào sáng thứ Bảy trong cuộc phỏng vấn với chương trình“Fox and Friends” của Fox News, Vance vẫn chưa xác định được thời điểm cụ thể ông sẽ tới Thụy Sĩ. Khi đó ông nói: “Chúng tôi sẽ sắp xếp các cuộc đàm phán khi các đại diện chính của Chính phủ Iran, Chính phủ Qatar và Chính phủ Pakistan có mặt. Sớm nhất có thể là ngày mai, nhưng tình hình luôn thay đổi rất nhanh”.

“Jared Kushner và Steve Witkoff đã có mặt tại hiện trường được vài giờ và đang xử lý một số chi tiết kỹ thuật của cuộc đàm phán,” Phó Tổng thống Mỹ nói. Ông bổ sung: “Sáng nay tôi đã nói chuyện với Jared và Steve, theo tôi được biết thì mọi việc đang tiến triển thuận lợi”.

Vance cũng nói “có thể trong vài ngày tới” sẽ tới Thụy Sĩ, và thừa nhận lịch trình của ông phải cân nhắc một số quy phạm ngoại giao.

Cuộc đàm phán tại Thụy Sĩ là vòng tiếp theo đầu tiên sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ký biên bản ghi nhớ Mỹ–Iran hôm thứ Tư (17/6), nhằm đạt được một thỏa thuận cuối cùng chấm dứt xung đột.

“Nhiều chỉ trích đối với thỏa thuận này thực tế đã đánh giá thấp một thực tế rằng Mỹ đang nắm tất cả các lá bài. Eo biển hiện đã mở. Quân đội Iran đã bị đánh bại. Và tất nhiên Iran cũng đã cam kết phá hủy kho uranium làm giàu của họ,” ông Vance nói. “Chúng tôi đã gây áp lực kinh tế rất lớn lên Iran; nếu họ làm theo yêu cầu của chúng tôi, chúng tôi sẵn sàng dỡ bỏ các áp lực đó. Nếu họ không làm vậy thì dĩ nhiên chúng tôi cũng không có gì để mất. Nhưng Iran vẫn đang ở vị thế bị suy yếu rất nhiều.”

Theo hãng thông tấn bán chính thức Fars của Iran, Bộ Ngoại giao Iran hôm thứ Bảy cho biết đoàn đàm phán Iran sắp tới Thụy Sĩ để tiến hành đàm phán với Mỹ.

Bộ Ngoại giao Pakistan hôm thứ Bảy thông báo rằng các quan chức Pakistan và Qatar sẽ tham gia với vai trò trung gian trong cuộc đàm phán Mỹ–Iran diễn ra vào Chủ nhật tại Thụy Sĩ. Bộ này cũng cho biết cuộc “đàm phán cấp kỹ thuật” sẽ diễn ra tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock ở Thụy Sĩ.

Một quan chức Mỹ nói với CNN rằng Phó Tổng thống Vance cũng sẽ lên đường tới Thụy Sĩ để chuẩn bị cho các cuộc đàm phán Mỹ–Iran. Thời điểm khởi hành cụ thể của ông chưa được công bố.

Yếu tố Lebanon

Điểm đầu tiên trong bản ghi nhớ hòa bình giữa Washington và Tehran trong tuần này nêu rằng hai bên cùng các đồng minh “tuyên bố chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả tại Lebanon”.

4 binh sĩ Israel đã thiệt mạng trong đêm 19/6 khi tiến hành chiến dịch tại khu vực Beaufort và sườn đồi Ali a-Tayr nhằm tiêu diệt các kho vũ khí ngầm và vị trí chiến đấu của Hezbollah. Lực lượng Israel sau đó tiến hành hàng chục cuộc không kích trả đũa trên khắp miền nam Lebanon.

Trong một bài đăng trên X vào thứ Bảy, Đại sứ Israel tại Mỹ Yechiel Leiter nói Hezbollah đã vi phạm lệnh ngừng bắn, không phải Israel.

“Khủng bố luôn nói dối. Hezbollah là tổ chức khủng bố. Hezbollah nói dối. Iran đang sử dụng lực lượng ủy nhiệm để mặc cả. Đó là cách vận hành của chế độ sát nhân ở Tehran,” ông viết.

Cánh truyền thông của Hezbollah bác bỏ cáo buộc này và nói rằng trách nhiệm cho các cuộc giao tranh tiếp diễn ở miền nam Lebanon thuộc về Israel, lực lượng vẫn đang hiện diện trên lãnh thổ Lebanon.

Trong một bài phát biểu truyền hình ngày thứ Bảy, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết một phái đoàn ngoại giao Iran đã rời đi Thụy Sĩ để tham gia đàm phán. Ông nói trọng tâm của đoàn Iran sẽ là hạn chế các hoạt động quân sự của Israel tại Lebanon.

Ông cảnh báo rằng nếu các nội dung liên quan đến Lebanon trong biên bản ghi nhớ không được thực hiện, việc triển khai toàn bộ khuôn khổ hòa bình có thể bị ảnh hưởng.

“Bên còn lại phải thực hiện các bước cần thiết càng sớm càng tốt. Nếu không, toàn bộ thỏa thuận sẽ gặp nguy cơ,” ông nói.