Quốc hội Mỹ dọa trừng phạt Tòa án Hình sự Quốc tế

Các thành viên Đảng Cộng hòa tại Hạ viện được cho là đang soạn thảo một dự luật trừng phạt Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC), sau khi công tố viên hàng đầu của tòa án này tìm cách bắt giữ các nhà lãnh đạo Israel và Hamas liên quan đến cuộc xung đột ở Gaza.

Công tố viên trưởng ICC Karim Khan đã cáo buộc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Israel Yoav Gallant – cũng như các lãnh đạo Hamas Yahya Sinwar, Ismail Haniyeh và Mohammed Diab Ibrahim al-Masri – về “tội ác chiến tranh và tội ác chống lại loài người” ở Gaza và Israel.

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson (Đảng Cộng hòa, Louisiana), gọi động thái của ICC là “đáng hổ thẹn” và “vô luật pháp”.

“Nếu không bị chính quyền Biden phản đối, ICC có thể tạo ra và nắm giữ quyền lực chưa từng có để ban hành lệnh bắt giữ các nhà lãnh đạo chính trị Mỹ, các nhà ngoại giao Mỹ và quân nhân Mỹ,” ông Johnson cho biết hôm thứ Hai (20/5), đồng thời yêu cầu Nhà Trắng “sử dụng mọi công cụ có sẵn để ngăn chặn sự ghê tởm đó.”

Ông Michael McCaul (Đảng Cộng hòa Texas), chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, nói với trang tin Axios hôm thứ Hai rằng một dự luật trừng phạt tòa án đã được soạn thảo, dựa trên dự luật tháng 2 năm 2023 do Thượng nghị sĩ Tom Cotton (Đảng Cộng hòa, Arkansas) đưa ra.

Ông Cotton nằm trong số hàng chục thượng nghị sĩ đã viết thư cho Công tố viên trưởng ICC Karim Khan hồi đầu tháng này, nhắc nhở rằng Hoa Kỳ có luật cho phép “tất cả các biện pháp cần thiết và phù hợp” để bảo vệ bất kỳ người Mỹ nào – hoặc đồng minh – được tòa án yêu cầu. Đạo luật năm 2002 có biệt danh là “Đạo luật Xâm lược The Hague” (cho phép tổng thống ủy quyền quân đội giải cứu bất kỳ binh sĩ Mỹ nào bị ICC xét xử).

Trong khi một số thành viên Đảng Dân chủ trong Quốc hội kêu gọi có đường lối cứng rắn đối với ICC, thì hai thành viên của Nhóm Cấp tiến – Pramila Jayapal và Mark Pocan – lại lập luận rằng Quốc hội không có quyền ra lệnh cho một tòa án độc lập.

Theo Axios, ông Netanyahu đã kêu gọi Tổng thống Mỹ Joe Biden “can thiệp” để ngăn ICC phê chuẩn yêu cầu trát tòa của ông Khan.

Ông Biden đã tố cáo động thái xin lệnh của ông Khan là “thái quá” và phản đối rằng nó tạo ra “sự tương đương” giữa Israel và Hamas. Ngoại trưởng Hoa Kỳ Antony Blinken nhấn mạnh rằng ICC “không có thẩm quyền đối với vấn đề này” và đặt câu hỏi về “tính hợp pháp và độ tin cậy của cuộc điều tra này”.