Thượng nghị sĩ Dân chủ đắc cử ở Texas: “Chúng ta phải hợp tác với Tổng thống Trump”

Sau khi Đảng Dân chủ giành lại đa số ở cả hai viện Quốc hội Mỹ, một số nghị sĩ mới đắc cử của đảng này bắt đầu kêu gọi theo đuổi đường lối thực dụng, hợp tác với Tổng thống Donald Trump của Đảng Cộng hòa thay vì chỉ phản đối các chính sách của Nhà Trắng. Ông James Talarico, thượng nghị sĩ đắc cử tại bang Texas, nói: “Chúng ta phải hợp tác với Tổng thống Trump”.

Ông Talarico phát biểu hôm thứ Năm (12/11) tại hội nghị “What’s Next” (Tiếp theo là gì) của các thành viên Đảng Dân chủ ở thành phố Denver, bang Colorado. Ông kêu gọi các nghị sĩ cùng đảng tận dụng hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Trump để thúc đẩy hợp tác lưỡng đảng trong các lĩnh vực kinh tế, y tế, nhập cư và cải cách chính trị, nhằm mang lại kết quả thiết thực cho người dân Mỹ.

Ông cho rằng Đảng Dân chủ không thể chỉ lo phản đối ông Trump, hay chờ đến khi tổng thống mới nhậm chức vào năm 2029 rồi mới bắt đầu thúc đẩy cải cách.

“Một số cải cách có lẽ phải tới năm 2029 mới thực hiện được, nhưng người dân Mỹ không thể chờ thêm hai năm mới thấy thay đổi. Vì vậy, chúng ta phải hợp tác với Tổng thống Trump,” ông nói.

Ông Talarico còn kêu gọi các nghị sĩ Dân chủ trong Quốc hội biến hai năm cuối nhiệm kỳ của ông Trump thành “nhiệm kỳ tổng thống đạt nhiều thành quả nhất” trong lịch sử nước Mỹ.

Ông nhấn mạnh những thách thức mà nước Mỹ đang đối mặt hiện nay đã vượt ra ngoài thế đối đầu truyền thống giữa Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ.

Ông nói: “Việc này có ý nghĩa vượt xa cuộc tranh giành giữa các đảng. Chúng ta đã chán cảnh đối đầu nhau, chán việc người khác liên tục bảo chúng ta phải căm ghét nhau. Kiểu chính trị này đã kéo dài suốt 10 năm”.

Để tranh thủ sự ủng hộ của ông Trump, ông Talarico còn lấy ví dụ cựu Tổng thống Mỹ Lyndon B. Johnson (thường gọi tắt là LBJ) và đưa ra một lời đề nghị pha chút hài hước với ông Trump.

“Nếu Tổng thống Trump cũng muốn có tấm biển tưởng niệm, bức chân dung và tượng bán thân như LBJ, chúng tôi có thể giúp ông ấy thực hiện mong muốn đó,” ông Talarico nói.

Ông Johnson từng là thượng nghị sĩ liên bang đại diện cho bang Texas, sau đó trở thành tổng thống thứ 36 của Mỹ và tại nhiệm từ năm 1963 đến năm 1969. Trong thời gian làm tổng thống, ông thúc đẩy chương trình cải cách “Xã hội Vĩ đại” (Great Society), gồm luật dân quyền, bảo hiểm y tế và các chính sách chống đói nghèo, để lại một di sản chính trị quan trọng trong lịch sử Mỹ.

Trong cuộc bầu cử giữa kỳ hôm 3/11, ông Talarico đánh bại ứng viên Đảng Cộng hòa, Tổng chưởng lý bang Texas Ken Paxton, để giành ghế thượng nghị sĩ liên bang. Đây là lần đầu tiên Đảng Dân chủ thắng một cuộc bầu cử thượng nghị sĩ liên bang ở Texas kể từ năm 1988.

Ông Talarico năm nay 37 tuổi, từng là dân biểu bang Texas và giáo viên trung học. Ngay từ khi tranh cử, ông đã nhấn mạnh hợp tác lưỡng đảng, cho rằng chính trị không nên sa vào thù hận và đối đầu giữa các đảng, mà phải ưu tiên giải quyết những vấn đề thực tế của người dân.

Thượng nghị sĩ đắc cử của Đảng Dân chủ ở Michigan kêu gọi ông Trump ủng hộ bảo hiểm y tế toàn dân

Ông Talarico không phải là thượng nghị sĩ đắc cử duy nhất của Đảng Dân chủ kêu gọi hợp tác với ông Trump sau bầu cử.

Cũng trong ngày thứ Năm, ông Abdul El-Sayed, thượng nghị sĩ đắc cử của Đảng Dân chủ tại bang Michigan, kêu gọi ông Trump ủng hộ chế độ bảo hiểm y tế toàn dân. Ông đăng bài trên mạng xã hội X, kèm hình ảnh một thẻ bảo hiểm y tế màu vàng kim mang tên “TrumpCare”.

Trong bài đăng, ông El-Sayed nhắn thẳng tới ông Trump: “Donald, lời đề nghị này vẫn đang để ngỏ. Hãy bảo đảm mọi người Mỹ đều có bảo hiểm y tế từ lúc chào đời cho tới khi qua đời”.

Tấm thẻ mang tên ông Trump, được thiết kế giống một thẻ bảo hiểm mà người dân có thể xuất trình khi khám chữa bệnh. Thẻ nhằm quảng bá ý tưởng “Bảo hiểm y tế toàn dân” (Medicare for All) mà ông El-Sayed ủng hộ. Theo thiết kế trên thẻ, người giữ thẻ được hưởng quyền lợi bảo hiểm tại phòng khám, bệnh viện và nhà thuốc trên khắp nước Mỹ mà không phải trả phí bảo hiểm, khoản khấu trừ hay khoản đồng chi trả.

Thông qua tấm thẻ này, ông El-Sayed muốn tranh thủ sự ủng hộ của ông Trump để thúc đẩy mô hình trong đó chính phủ đóng vai trò là bên chi trả chính cho chi phí y tế của người dân, qua đó bảo đảm mọi người Mỹ đều có bảo hiểm y tế. Ông thậm chí cho biết, nếu ông Trump sẵn lòng ủng hộ cải cách này, kế hoạch có thể lấy luôn tên ông Trump.

Năm nay, ông El-Sayed đánh bại ứng viên Đảng Cộng hòa Mike Rogers trong cuộc bầu cử thượng nghị sĩ liên bang tại Michigan. Trong chiến dịch tranh cử, ông đã coi “Bảo hiểm y tế toàn dân” là một trong những chủ trương chính.

Tuy nhiên, ý tưởng này khác biệt rõ rệt với quan điểm truyền thống của Đảng Cộng hòa về chính sách y tế.

“Bảo hiểm y tế toàn dân” thường được hiểu là chính phủ đóng vai trò bên chi trả chính, dùng ngân sách công để trang trải chi phí y tế của người dân, giảm hoặc bỏ hẳn phí bảo hiểm, khoản khấu trừ và khoản đồng chi trả mà cá nhân phải trả. Chế độ này không nhất thiết có nghĩa là bệnh viện và bác sĩ đều do chính phủ quản lý, nhưng chính phủ sẽ giữ vai trò trung tâm trong việc chi trả chi phí y tế.

Ngược lại, Đảng Cộng hòa theo truyền thống đề cao vai trò của thị trường tự do, quyền lựa chọn của cá nhân và các công ty bảo hiểm tư nhân. Đảng này chủ trương giảm chi phí y tế thông qua cạnh tranh trên thị trường, thay vì để chính phủ liên bang chi phối toàn bộ hệ thống bảo hiểm y tế.

Về y tế, cương lĩnh chính thức năm 2024 của Đảng Cộng hòa chủ trương tăng tính minh bạch về giá dịch vụ y tế và giá thuốc, mở rộng quyền lựa chọn của người dân và sự cạnh tranh trên thị trường. Cương lĩnh cũng đề ra mục tiêu có thêm các lựa chọn khám chữa bệnh và thuốc kê đơn với giá phải chăng.

Vì vậy, ý tưởng bảo hiểm y tế toàn dân mà ông El-Sayed đưa ra khác biệt căn bản với định hướng chính sách của Đảng Cộng hòa, vốn đề cao cạnh tranh thị trường và quyền lựa chọn bảo hiểm tư nhân.

Những tín hiệu hợp tác từ các nghị sĩ Dân chủ mới đắc cử cho thấy, sau chiến thắng lớn trong cuộc bầu cử giữa kỳ, Đảng Dân chủ đang đứng trước bài toán biến kết quả bầu cử thành chính sách cụ thể. Ông Talarico muốn thúc đẩy cải cách qua hợp tác lưỡng đảng, còn ông El-Sayed tìm cách dùng tên ông Trump để thu hút sự ủng hộ của Nhà Trắng. Cả hai đều đang tìm cách mở ra cơ hội hợp tác với chính quyền của Đảng Cộng hòa.