Thượng nghị sĩ Mỹ lên kế hoạch làm luật giúp Đài Loan giữ đồng minh

Một Thượng nghị sĩ Cộng hòa hôm thứ Năm (23/8) đã nói rằng ông đang chuẩn bị trình Quốc hội Mỹ dự luật để ngăn chặn số đồng minh ít ỏi còn lại của Đài Loan chuyển hướng sang phục tùng Trung Quốc Đại Lục. Động thái này của Thượng nghị sĩ Mỹ diễn ra sau khi El Salvador trở thành nước thứ ba trong năm nay bỏ Đài Loan để theo chế độ Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Reuters cho hay Thượng nghị sĩ Cộng hòa Cory Gardner – Chủ tịch Tiểu ban Châu Á của Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ hôm 23/8 đã thông tin rằng trong vài ngày tới ông sẽ giới thiệu ra Thượng viện một biện pháp khuyến khích các nước gắn bó với Đài Bắc.

Ông Gardner cho biết biện pháp ông đề xuất sẽ trao quyền cho Bộ Ngoại giao Mỹ được thực hiện các hành động như hạ cấp quan hệ ngoại giao hoặc thay đổi viện trợ nước ngoài để ngăn chặn các quyết định được xem là bất lợi cho Đài Loan.

“Đạo luật Đài Bắc 2018 sẽ cung cấp cho Bộ Ngoại giao Mỹ những công cụ và hướng dẫn lớn hơn trong việc đảm bảo chúng ta có tiếng nói mạnh mẽ nhất có thể cho Đài Loan”, ông Gardner nói với Reuters trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại hôm 23/8.

Dự luật mà ông Gardner đặt tên là “Đạo luật Đài Bắc 2018” sẽ yêu cầu một chiến lược của Mỹ để tham gia với các chính phủ trên toàn thế giới nhằm hỗ trợ công nhận ngoại giao của Đài Loan hoặc ủng hộ các mối quan hệ không chính thức của họ. Dự luật này cũng trao quyền cho Bộ Ngoại giao Mỹ được hạ cấp mối quan hệ với Mỹ hoặc đình chỉ hay thay thế viện trợ nước ngoài, trong đó có hỗ trợ tài chính quân sự nước ngoài đối với các chính phủ thực thi các hành động bất lợi đối với và/hoặc liên quan tới Đài Loan.

Thượng nghị sĩ Gardner nhấn mạnh rằng dự luật sẽ không bắt buộc hành động chống lại các nước lựa chọn quan hệ ngoại giao với chế độ Bắc Kinh.

“Đây là một dự luật cho phép. Đó là thứ cung cấp thêm một công cụ trong gói nhiều công cụ để giải quyết [hành xử] bắt nạt của Trung Quốc”, ông Garder nói.

Trong khi đó, hôm thứ Ba (21/8), Bộ Ngoại giao Mỹ đã phát đi tuyên bố nói rằng Washington “cực kỳ thất vọng” về quyết định ngả về Trung Quốc của El Salvador và phía Mỹ đang xem xét mối quan hệ ngoại giao với quốc gia nhỏ bé tại Trung Mỹ này.

Cho tới nay, Đài Loan chỉ còn thiết lập quan hệ ngoại giao cấp nhà nước chính thức với 17 nước, trong đó có nhiều nước nhỏ, kém phát triển như Belize và Nauru.

Theo Reuters, trong chuyến công du Nam Mỹ và quá cảnh tại Mỹ của Tổng thống Đài Loan Thái Anh Văn vừa qua, ông Garder đã gặp và trao đổi với bà Thái về những gì Quốc hội Mỹ có thể làm để ủng hộ Đài Bắc.

Vị Thượng nghị sĩ Cộng hòa này nói thêm rằng ông đã trao đổi với nhiều đồng nghiệp Dân chủ, hy vọng có được sự ủng hộ của cả hai đảng cho dự luật hỗ trợ Đài Loan để dự luật sớm được lưỡng viện thông qua. Ông Garder cho biết ông cũng đã lên kế hoạch làm việc với các thành viên của Hạ viện Mỹ và Nhà Trắng.

Nỗ lực chuẩn bị giới thiệu dự luật ủng hộ Đài Loan của nghị sĩ Mỹ đến vào thời điểm Washington và Bắc Kinh đang leo thang chiến tranh thương mại. Trong ngày ông Gardner trả lời phỏng vấn Reuters về “Đạo luật Đài Bắc 2018”, thì gói đánh thuế 25% lên 16 tỷ USD hàng hóa nhập từ nhau của hai nền kinh tế lớn nhất thế giới chính thức có hiệu lực.

Trung Quốc trước nay luôn tuyên bố chủ quyền đối với Đài Loan, cho dù hai bờ eo biển có chính phủ vận hành đất nước một cách độc lập. Chế độ Bắc Kinh xem Đài Bắc chỉ là một tỉnh ngoài khơi xa của “một Trung Quốc”, không đủ điều kiện thiết lập quan hệ cấp nhà nước với quốc tế. Chính quyền Đảng Cộng sản Trung Quốc chưa bao giờ từ bỏ ý định sử dụng vũ lực để đưa hòn đảo dân chủ này nằm dưới sự kiểm soát độc đảng của họ.

Yên Sơn

Xem thêm: