Tân Tổng thống Colombia nhậm chức, Mỹ công bố gói viện trợ 1 tỷ USD

Bộ Ngoại giao Mỹ hôm thứ Sáu (7/8) cho biết chính quyền Trump có kế hoạch cung cấp 1 tỷ USD viện trợ an ninh cho chính phủ bảo thủ của tân Tổng thống Colombia Abelardo de la Espriella.

Cùng ngày, ông de la Espriella tuyên thệ nhậm chức và tuyên bố sẽ mạnh tay trấn áp hoạt động buôn bán ma túy cùng các tổ chức vũ trang bất hợp pháp, cho thấy quan hệ Mỹ–Colombia đang nhanh chóng chuyển sang hợp tác an ninh chặt chẽ hơn sau khi Colombia thay đổi chính quyền.

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết trong một tuyên bố: “Là nền tảng cho việc khôi phục quan hệ đối tác này, Mỹ sẽ phối hợp với Quốc hội để lên kế hoạch công bố khoản viện trợ 1 tỷ USD trong khuôn khổ một chương trình hỗ trợ an ninh, nhằm hỗ trợ Chính phủ của Tổng thống de la Espriella đạt được các mục tiêu chung của chúng ta”.

Mỹ đồng thời hoan nghênh Colombia gia nhập “Lá chắn châu Mỹ” (Shield of the Americas), một cơ chế hợp tác an ninh khu vực do ông Trump thúc đẩy nhằm chống hoạt động buôn bán ma túy.

Trong thời gian diễn ra cuộc bầu cử tổng thống Colombia, ông Trump từng công khai ủng hộ ông de la Espriella.

Phá vỡ truyền thống, nhậm chức tại Cali và đưa ra tối hậu thư với các tổ chức vũ trang

Hôm thứ Sáu, ông de la Espriella, 48 tuổi, tuyên thệ nhậm chức tại Cali, thành phố ở phía Tây Nam Colombia. Ông phá vỡ thông lệ trong thời hiện đại khi không tổ chức lễ nhậm chức tại thủ đô Bogotá.

Associated Press chỉ ra rằng việc lựa chọn Cali, nơi tình hình tương đối bất ổn, nhằm nhấn mạnh lập trường cứng rắn của chính phủ mới đối với các tổ chức vũ trang bất hợp pháp.

Sau đó, ông de la Espriella đến một căn cứ quân sự địa phương và có bài phát biểu kéo dài 75 phút trước các binh sĩ.

Ông nói: “Các thành viên của các băng nhóm tội phạm và các tổ chức khủng bố ma túy có hai lựa chọn: tuân thủ pháp quyền, hoặc đối mặt với sự đáp trả kiên quyết của Nhà nước Colombia và các lực lượng an ninh của nước này”.

Ông cũng tuyên bố lựa chọn đàm phán hòa bình với các tổ chức vũ trang đã “hoàn toàn cạn kiệt”.

Chính sách này tạo ra sự tương phản rõ rệt với đường lối của cựu Tổng thống Gustavo Petro, người tìm cách giải quyết xung đột vũ trang thông qua đàm phán.

Ông De la Espriella cũng cam kết “triệt để loại bỏ tai họa cây trồng bất hợp pháp”, xóa bỏ cây coca — nguyên liệu được sử dụng để sản xuất cocaine.

Colombia từ lâu tồn tại nhiều tổ chức vũ trang bất hợp pháp, trong đó có các phe phái ly khai khỏi Lực lượng Vũ trang Cách mạng Colombia (FARC) và không chấp nhận thỏa thuận hòa bình năm 2016, Quân đội Giải phóng Quốc gia (ELN) và Clan del Golfo (còn gọi là Băng đảng Vùng Vịnh). Các lực lượng này tranh giành những lợi ích kinh tế ngầm như buôn bán ma túy và khai thác mỏ trái phép.

Thực hiện chính sách thắt chặt tài khóa, cải cách đối mặt với thử thách từ Quốc hội chia rẽ

Chính phủ mới cũng chuẩn bị chuyển hướng về chính sách kinh tế. Ông De la Espriella cam kết đóng băng chi tiêu công, đơn giản hóa hệ thống thuế và khuyến khích đầu tư, đồng thời duy trì một số chương trình phúc lợi xã hội được nhiều người ủng hộ. Ông cũng có kế hoạch mở rộng hoạt động thăm dò dầu mỏ và khí đốt tự nhiên, trong đó có thúc đẩy “hoạt động khai thác dầu khí bằng phương pháp nứt vỡ thủy lực có trách nhiệm và bền vững”.

Tuy nhiên, Reuters chỉ ra rằng dù tổng thống mới có thể thúc đẩy một số biện pháp thông qua các sắc lệnh hành pháp, nhiều cải cách vẫn cần nhận được sự ủng hộ của một Quốc hội đang bị chia rẽ.

Công ty tư vấn Colombia Risk Analysis dự báo trong 100 ngày đầu tiên sau khi chính phủ mới nhậm chức, các biện pháp an ninh và chống tham nhũng có thể được ưu tiên triển khai, bởi đây là những lĩnh vực mà nhánh hành pháp có thể trực tiếp bắt tay thực hiện.

Liên minh Mỹ–Colombia định hình lại cục diện địa chính trị Mỹ Latinh

Quan hệ Mỹ–Colombia từng nhiều lần xảy ra bất đồng công khai dưới thời Petro. Ông Petro từng chỉ trích ông Trump về cuộc chiến ở Gaza, các hoạt động chống ma túy tại vùng Caribe và nhiều vấn đề khác, đồng thời phản đối việc ông Trump công khai ủng hộ ông de la Espriella trong cuộc bầu cử tổng thống Colombia.

Giờ đây, sau khi chính phủ mới lên nắm quyền, Mỹ nhanh chóng đưa ra kế hoạch viện trợ an ninh trị giá 1 tỷ USD, cho thấy quan hệ song phương đang có sự thay đổi rõ rệt.

Việc ông de la Espriella đắc cử cũng được truyền thông phương Tây xem là một phần trong xu hướng chuyển hướng sang cánh hữu về chính trị tại Mỹ Latinh trong những năm gần đây.