Tổng thống Trump áp thuế 15% với polysilicon, đối phó hàng giá rẻ từ Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Năm (6/8) đã ký một tuyên bố áp đặt mức giá sàn đối với polysilicon nhập khẩu và các sản phẩm liên quan, đồng thời áp thuế 15%, nhằm bảo vệ các doanh nghiệp Mỹ trước sức ép cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Trung Quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) và năng lượng.

Polysilicon (silicon đa tinh thể) là một dạng silicon có độ tinh khiết cao và là nguyên liệu quan trọng trong sản xuất chất bán dẫn cũng như thiết bị năng lượng mặt trời.

“Chúng ta đang đưa ngành sản xuất chip trở lại Mỹ theo một cách vô cùng mạnh mẽ”, ông Trump nói với các phóng viên tại Phòng Bầu dục sau khi ký tuyên bố.

Tháng 7/2025, Bộ Thương mại Mỹ đã khởi động cuộc điều tra theo Điều 232 về an ninh quốc gia đối với hoạt động nhập khẩu polysilicon và các sản phẩm dẫn xuất. Cuộc điều tra nhằm xác định liệu việc nhập khẩu các mặt hàng này có gây ra mối đe dọa đối với an ninh quốc gia Mỹ hay không.

Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick cho biết tuyên bố của tổng thống sẽ giúp củng cố chuỗi cung ứng của Mỹ.

“Chúng ta đang thiết lập mức giá để người Trung Quốc không thể tiếp tục bán phá giá, đồng thời áp thuế để khuyến khích sản xuất trong nước”, ông Lutnick nói.

“Chúng ta có ngành công nghiệp này ở đây; quy mô hiện còn quá nhỏ, và nó sẽ bùng nổ dưới sự lãnh đạo của ông”, ông nói với Tổng thống Trump.

Tuyên bố của tổng thống áp dụng đối với polysilicon và các sản phẩm dẫn xuất, bao gồm tấm silicon (wafer), tế bào quang điện và mô-đun pin mặt trời. Mức thuế được ấn định ở mức 15%, ngoại trừ hàng nhập khẩu từ Anh chịu mức thuế 10%.

Tuyên bố cũng thiết lập giá sàn nhập khẩu đối với các sản phẩm nói trên nhằm bảo vệ các doanh nghiệp Mỹ khỏi tác động của “những biến dạng trên thị trường toàn cầu” (global distortions). Theo tuyên bố, giá sàn nhập khẩu đối với polysilicon là 21 USD/kg; đối với phôi polysilicon (polysilicon ingots) và wafer silicon là 100 USD/kg; tế bào quang điện là 22 cent/Wh; và mô-đun pin mặt trời là 38 cent/Wh.

Các biện pháp này sẽ có hiệu lực từ ngày 4/12/2026.

Ngoài ra, chính quyền sẽ triển khai một chương trình khuyến khích nhằm thúc đẩy các doanh nghiệp xây dựng các cơ sở sản xuất polysilicon, phôi silicon, tấm silicon và tế bào quang điện mới tại Mỹ.

Theo tuyên bố, Mỹ cần xây dựng “nguồn cung polysilicon trong nước an toàn và đáng tin cậy” để có thể sản xuất đủ chất bán dẫn, vốn là những đầu vào quan trọng cho các hệ thống quốc phòng Mỹ. Bên cạnh đó, polysilicon dùng cho ngành năng lượng mặt trời và các sản phẩm dẫn xuất cũng hỗ trợ các chương trình quốc phòng và hoạt động đổi mới trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo của Mỹ.

Chính quyền cho biết các chính phủ nước ngoài đã thúc đẩy sản xuất polysilicon trong nhiều thập kỷ, tạo ra tình trạng dư cung trên toàn cầu và gây tổn hại cho các nhà sản xuất Mỹ.

Theo tuyên bố, kể từ năm 2020, “sản lượng polysilicon toàn cầu đã tăng hơn 270% và lượng tồn kho đạt mức kỷ lục 400.000 tấn vào cuối năm 2024”.

Do đó, thị phần công suất polysilicon toàn cầu của Mỹ đã giảm xuống dưới 2% vào năm 2024, từ mức 50% vào năm 2005.

Liên minh vì một nước Mỹ Thịnh vượng (Coalition for a Prosperous America) hoan nghênh động thái của chính quyền, gọi đây là bước đi quan trọng đối với an ninh quốc gia và chuỗi cung ứng chất bán dẫn.

“Không quốc gia nào có thể tuyên bố độc lập về chip trong khi vẫn phụ thuộc vào Trung Quốc về nguyên liệu đầu vào nền tảng”, tổ chức này cho biết trong một tuyên bố.

Tổ chức này cho rằng tuyên bố cũng sẽ giúp các nhà sản xuất thiết bị năng lượng mặt trời Mỹ tránh phải chi hàng triệu USD cho các chi phí pháp lý nhằm chống lại những hành vi thương mại không lành mạnh của Trung Quốc.

Minh Hoàng biên dịch