Trước cuộc gặp với Tập Cận Bình, ông Trump gặp bà Takaichi thảo luận quan hệ Trung – Nhật

Hôm thứ Ba (22/9), Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đã gặp nhau bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc tại New York. Trước thềm cuộc gặp Trump – Tập, quan hệ Trung – Nhật là một trong những chủ đề được bà Takaichi và ông Trump thảo luận.

Trước khi bước vào cuộc hội đàm kín, Tổng thống Trump bày tỏ sự đánh giá cao đối với bà Takaichi trước truyền thông.

“Tôi rất vinh dự được gặp bà ấy. Bà ấy là bạn của tôi. Trong thời gian qua, chúng tôi đã hiểu nhau rất rõ… Nhật Bản hiện đang làm rất tốt. Bà ấy sẽ là một trong những thủ tướng vĩ đại nhất của Nhật Bản”.

Bà Takaichi: Tận dụng cơ hội tại Đại hội đồng LHQ để gặp ông Trump

Bà Takaichi cho biết muốn tận dụng cơ hội tham dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc để hội đàm với Tổng thống Trump, qua đó thể hiện sự vững chắc của liên minh Nhật – Mỹ.

“Trước hết, tôi muốn một lần nữa cảm ơn Donald (Tổng thống Trump) vì cam kết hết sức mạnh mẽ đối với liên minh Nhật – Mỹ”. Bà nói, “Trong những năm gần đây, môi trường an ninh ngày càng trở nên nghiêm trọng, bao gồm cả ở châu Á. Trong bối cảnh đó, tôi muốn tận dụng cơ hội hôm nay để một lần nữa hội đàm với Donald tại trụ sở Liên Hợp Quốc, qua đó cho thế giới thấy liên minh Nhật – Mỹ vững chắc đến mức nào.”

“Trên thực tế, dưới sự lãnh đạo của Donald và tôi, hợp tác kinh tế – an ninh song phương trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, chất bán dẫn và khoáng sản quan trọng vẫn đang được thúc đẩy ổn định”, bà nói thêm.

Nhật Bản từ lâu tìm cách củng cố đồng nội tệ với sự hỗ trợ của Mỹ, đồng thời điều chỉnh cơ cấu công nghiệp nhằm ứng phó với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các nhà sản xuất ô tô và doanh nghiệp điện tử Trung Quốc.

Bà Takaichi đã cố tình đẩy lịch phát biểu vốn được lên kế hoạch vào thứ Năm tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc lên thứ Ba, nhằm gặp ông Trump trước khi Tổng thống Mỹ hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào thứ Năm.

Quan hệ Trung – Nhật là một trong những chủ đề hội đàm Mỹ – Nhật

Thủ tướng Takaichi hôm thứ Ba cho biết bà và ông Trump sẽ thảo luận một loạt vấn đề, sau đó đề nghị giới truyền thông rời khỏi phòng họp.

Trước cuộc hội đàm, ông Trump tiết lộ rằng ông sẽ thảo luận với bà Takaichi về quan hệ Trung – Nhật.

“Chắc chắn chúng tôi sẽ đề cập đến vấn đề này”, ông nói.

Nhật Bản là đồng minh thân cận nhất của Mỹ tại châu Á. Cuộc gặp diễn ra ngay trước chuyến thăm Mỹ của nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình vào thứ Năm và cuộc gặp giữa ông Tập với ông Trump. Quan hệ Trung – Nhật đã căng thẳng kể từ tháng 11 năm ngoái. Khi đó, bà Takaichi phát biểu tại Quốc hội Nhật Bản rằng nếu Trung Quốc sử dụng vũ lực để tấn công Đài Loan, tình huống này có thể được xem là “mối đe dọa đến sự tồn vong của Nhật Bản”. Tuyên bố này trên thực tế tạo cơ sở pháp lý để Nhật Bản can thiệp quân sự trong trường hợp xảy ra xung đột tại eo biển Đài Loan, đồng thời gây ra một cuộc khủng hoảng ngoại giao.

Trung Quốc ngay sau đó đã gây sức ép với Nhật Bản bằng nhiều biện pháp, trong đó có các biện pháp trả đũa kinh tế, bao gồm hạn chế cung cấp khoáng sản đất hiếm cho Nhật Bản và đưa nhiều doanh nghiệp Nhật Bản vào danh sách đen. Điều này khiến Nhật Bản xích lại gần Mỹ hơn, đồng thời tìm cách giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc và tăng cường năng lực phòng thủ.

Tháng 5 năm nay, trên đường trở về Mỹ sau chuyến thăm Trung Quốc, ông Trump đã nói chuyện điện thoại với bà Takaichi trên chuyên cơ Không lực Một và thông báo chi tiết cho bà về chuyến thăm Trung Quốc. Khi đó, bà Takaichi nói với truyền thông rằng bà rất cảm kích trước việc ông Trump ủng hộ Nhật Bản trong cuộc gặp với ông Tập.

Sau đó, hãng thông tấn Kyodo của Nhật Bản dẫn nguồn tin am hiểu vấn đề tiết lộ rằng trong cuộc gặp với ông Trump tại Bắc Kinh, ông Tập đã đích danh chỉ trích việc bà Takaichi thúc đẩy tăng cường năng lực phòng thủ của Nhật Bản, gọi đây là “chủ nghĩa quân phiệt mới”. Ông Trump đã phản bác cáo buộc này bằng cách ca ngợi bà Takaichi.

Cuộc hội đàm giữa ông Trump và bà Takaichi hôm thứ Ba bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc sẽ nhận được sự quan tâm đặc biệt từ dư luận. Một điểm đáng chú ý là trước những mối đe dọa khu vực ngày càng gia tăng, liệu bà Takaichi có cung cấp cho ông Trump thêm thông tin chi tiết về kế hoạch mở rộng năng lực quân sự của Nhật Bản hay không. Ông Trump từ lâu đã thúc giục Nhật Bản đẩy nhanh tiến độ nhằm giảm bớt gánh nặng cho quân đội Mỹ tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.