Bộ Y tế đề xuất nâng mức phạt vi phạm an toàn thực phẩm lên 2 tỷ đồng

Nhiều quy định mới về quản lý, kiểm tra và xử lý vi phạm an toàn thực phẩm được Bộ Y tế đề xuất trong dự thảo luật sửa đổi nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng. 

Bộ Y tế đang tiếp tục hoàn thiện Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) với nhiều nội dung đáng chú ý nhằm nâng cao hiệu quả quản lý trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Một trong những đề xuất nổi bật là nâng mức xử phạt vi phạm hành chính tối đa lên 1 tỷ đồng đối với cá nhân và 2 tỷ đồng đối với tổ chức, đồng thời đổi mới phương thức quản lý theo hướng kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm.

Tại cuộc họp về tiến độ xây dựng dự thảo luật, Bộ Y tế cho biết việc sửa đổi lần này hướng tới cập nhật các thông lệ quốc tế, đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh hoạt động sản xuất, chế biến thực phẩm ngày càng phát triển, đồng thời phù hợp với các chủ trương, chính sách mới và quá trình chuyển đổi số trong quản lý nhà nước.

Theo dự thảo, công tác quản lý sẽ chuyển mạnh sang mô hình kiểm soát nguy cơ theo chuỗi cung ứng, trong đó thực phẩm được giám sát ngay từ khâu sản xuất ban đầu. Các sản phẩm sau thu hoạch, khai thác, đánh bắt hoặc giết mổ phải đáp ứng quy định về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, thuốc thú y và các tác nhân gây ô nhiễm theo quy chuẩn hiện hành hoặc các tiêu chuẩn quốc tế phù hợp.

Dự thảo cũng đề xuất tăng cường quản lý đối với thức ăn đường phố và bếp ăn tập thể. Các cơ sở kinh doanh sẽ phải lưu giữ thông tin về nguồn gốc nguyên liệu để phục vụ truy xuất khi cần thiết, đồng thời thực hiện các quy định về bảo đảm an toàn thực phẩm và cung cấp thông tin với cơ quan quản lý tại địa phương. Bên cạnh đó, UBND cấp xã được đề xuất giao thêm trách nhiệm trong việc theo dõi, kiểm tra và xử lý các cơ sở kinh doanh trên địa bàn

Bên cạnh việc tăng chế tài xử phạt, dự thảo cũng bổ sung quy định về kiểm tra thực phẩm lưu thông trên thị trường theo hướng kết hợp kiểm tra theo kế hoạch và kiểm tra đột xuất. Hoạt động hậu kiểm sẽ được thực hiện dựa trên hệ thống dữ liệu thống nhất từ Trung ương đến địa phương, bao gồm kết quả đánh giá nguy cơ, kiểm nghiệm, lịch sử chấp hành quy định của từng cơ sở và các sự cố mất an toàn thực phẩm đã được ghi nhận.

Một nội dung đáng chú ý khác là việc bổ sung nhiều hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Dự thảo đề xuất cấm sử dụng nguyên liệu không dùng cho thực phẩm, nguyên liệu quá hạn sử dụng hoặc không rõ nguồn gốc để sản xuất thực phẩm; cấm sử dụng phụ gia, hóa chất ngoài danh mục cho phép hoặc vượt ngưỡng quy định; nghiêm cấm kinh doanh thực phẩm giả, thực phẩm quá hạn, không rõ xuất xứ hoặc chứa chất cấm, chất gây ô nhiễm vượt mức cho phép. Ngoài ra, việc sử dụng hình ảnh, danh nghĩa của cơ sở y tế, nhân viên y tế hoặc người bệnh để quảng cáo thực phẩm cũng thuộc nhóm hành vi bị cấm.

Theo Bộ Y tế, các quy định mới hướng tới xây dựng hệ thống quản lý hiện đại, tăng khả năng truy xuất nguồn gốc, nâng cao trách nhiệm của cơ sở sản xuất, kinh doanh và cơ quan quản lý, đồng thời bảo đảm an toàn thực phẩm ngay từ khâu sản xuất đến khi sản phẩm được đưa ra thị trường. Hồ sơ dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) dự kiến sẽ được hoàn thiện để trình Chính phủ trước ngày 10/8, sau đó tiếp tục được thẩm định và trình các cơ quan có thẩm quyền xem xét theo quy định.

Đáng chú ý, số liệu từ đợt cao điểm kiểm tra an toàn thực phẩm năm 2026 cho thấy lực lượng chức năng đã kiểm tra hơn 62.000 cơ sở, phát hiện 5.749 cơ sở vi phạm. Trong đó, 3.687 cơ sở bị xử phạt hành chính với tổng số tiền hơn 22,4 tỷ đồng, nhiều cơ sở bị đình chỉ hoạt động hoặc buộc tiêu hủy sản phẩm vi phạm. Cơ quan chức năng cũng chuyển 17 vụ việc sang cơ quan điều tra để làm rõ dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng, cho thấy yêu cầu siết chặt quản lý và nâng cao tính răn đe trong lĩnh vực an toàn thực phẩm đang trở nên cấp thiết.