Bộ Xây dựng đề xuất giảm phí cất hạ cánh và miễn phí ra vào cảng biển để ứng phó giá xăng dầu tăng

Trước giá nhiên liệu hàng không và hàng hải tăng cao, Bộ Xây dựng kiến nghị Bộ Tài chính nghiên cứu giảm 50% phí cất hạ cánh, miễn giảm lệ phí cảng biển và giảm thuế xăng dầu.

Ngày 14/3, Bộ Xây dựng báo cáo Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn về tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng.

Do xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông, giá dầu thô và sản phẩm xăng dầu thế giới biến động mạnh, ảnh hưởng đến chi phí vận tải cũng như hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Trong lĩnh vực hàng không, chi phí nhiên liệu bay chiếm khoảng 35-40% tổng chi phí vận hành của các hãng hàng không. Giá nhiên liệu hàng không MOPS Jet A-1 Singapore hiện giao dịch quanh mức 160,57 USD/thùng và dự báo duy trì cao, xấp xỉ 170 USD/thùng trong tháng 3 do nguồn cung hạn chế và lo ngại căng thẳng leo thang.

Việc không phận một số nước như Iran, Iraq, Kuwait, Qatar, UAE, Israel bị đóng hoặc hạn chế buộc các hãng phải điều chỉnh lộ trình bay, chịu thêm phí bay qua hành lang thay thế và phụ phí rủi ro bảo hiểm, dẫn đến chi phí khai thác tăng.

Theo Hiệp hội Vận tải hàng không quốc tế (IATA), nếu giá Jet A-1 tăng thì chi phí khai thác có thể tăng thêm 50-60%, và nếu đạt 200 USD/thùng trở lên thì tăng trên 70%.

Với hàng hải và đường thủy nội địa, chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 30-40% chi phí vận hành. Giá nhiên liệu tăng 20% khiến giá vận tải hàng hải tăng khoảng 15%, đường thủy nội địa tăng khoảng 18%.

Các tuyến vận tải biển quốc tế qua Trung Đông phải vòng tránh xa vùng chiến sự, tăng hành trình thêm 14-20 ngày và phụ phí rủi ro chiến tranh khoảng 2.000-4.000 USD/container. Giá dịch vụ vận tải quốc tế tại một số tuyến như từ TP.HCM đi UAE, Mỹ và châu Âu tăng khoảng 2-3 lần.

Ở lĩnh vực đường bộ, chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 30-40% giá thành vận tải ô tô. Giá xăng dầu tăng khiến doanh nghiệp vận tải điều chỉnh tăng giá cước, ảnh hưởng đến chi phí logistics và giá thành hàng hóa.

Mức tăng trung bình 10-30%, với nhóm tăng mạnh (trên 30%) gồm 7 tỉnh thành: Ninh Bình (đến 50%), Quảng Ninh (đến 33,3%), Vĩnh Long (đến 33,3%), Tuyên Quang (đến 33%), Lào Cai (đến 33%), Thừa Thiên Huế (đến 31%), Cà Mau (đến 30%). Các tỉnh miền núi như Lai Châu, Điện Biên, Lào Cai ghi nhận mức tăng cao nhất (có tuyến đến 50%) do cung đường khó khăn và tiêu hao nhiên liệu lớn. TP. Hải Phòng và Quảng Ninh ghi nhận giá cước vận tải hàng hóa và container tăng trung bình 10-24%, gây áp lực lên chuỗi cung ứng logistics cảng biển.

Đối với đường sắt, chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 26% giá cước. Ngày 8/3, đường sắt tăng giá vé hành khách 10% và cước hàng hóa 15%; đến ngày 13/3 giảm giá vé 3% và cước hàng hóa 4% do giá xăng dầu giảm. Trong lĩnh vực xây dựng, chi phí nhiên liệu chiếm 3-5% tùy loại công trình, mức tăng hiện tại chưa vượt dự phòng phí trong dự toán đầu tư.

Để ứng phó, Bộ Xây dựng đề xuất Chính phủ tiếp tục thực hiện các giải pháp cấp bách theo Nghị quyết 36/NQ-CP ngày 6/3, chú trọng đa dạng hóa nguồn cung dầu thô cho nhà máy lọc dầu, thiết lập cơ chế làm việc cấp cao với các nước khu vực để đảm bảo hợp đồng mua nhiên liệu Jet A-1. Bộ Công Thương chỉ đạo doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu ưu tiên cung cấp cho doanh nghiệp vận tải, xây dựng nếu nguồn cung thiếu hụt.

Bộ Xây dựng đề nghị Bộ Tài chính nghiên cứu, kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét giảm thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu trong thời gian phù hợp. Tiếp tục nghiên cứu cơ chế hỗ trợ thuế phí cho doanh nghiệp vận tải như giảm 50% phí cất hạ cánh, điều hành bay trong lĩnh vực hàng không; miễn, giảm lệ phí ra vào cảng, bến thủy nội địa cho phương tiện thủy nội địa; xem xét bổ sung nhiên liệu phục vụ vận tải vào danh mục hàng hóa được giảm VAT từ 10% xuống mức phù hợp.

Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục chỉ đạo các đơn vị theo dõi diễn biến giá nhiên liệu, tác động đến giá dịch vụ vận tải, kịp thời tổng hợp và đề xuất giải pháp phù hợp nhằm hạn chế ảnh hưởng tiêu cực đến vận tải và đời sống người dân.