Bộ Y tế nói về hỗ trợ thẻ BHYT cho gia đình có 2 con gái dưới 16 tuổi

Bộ Y tế cho biết đề xuất tôn vinh, biểu dương và hỗ trợ các gia đình có ít nhất 2 con gái dưới 16 tuổi nhằm giảm định kiến trọng nam, nâng cao vị thế trẻ em gái và góp phần kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh. 

Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo thông tư sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Thông tư 01/2021/TT-BYT, trong đó đề xuất các địa phương xem xét tôn vinh, biểu dương và hỗ trợ những gia đình có ít nhất 2 con gái dưới 16 tuổi.

Ông Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số, cho biết nội dung này kế thừa chính sách hỗ trợ gia đình sinh con một bề là gái đã được quy định từ năm 2021, đồng thời điều chỉnh cách xác định đối tượng theo quy định về độ tuổi trẻ em.

Điểm mới là xác định trẻ em gái dưới 16 tuổi

Theo ông Dũng, Thông tư 01/2021 đã có nội dung về hỗ trợ gia đình sinh con một bề là gái. Trên cơ sở đó, một số địa phương đã ban hành chính sách phù hợp với điều kiện thực tế, trong đó có nơi hỗ trợ bằng tiền hoặc tổ chức biểu dương, tặng quà. 

Điểm mới trong dự thảo lần này là thay cách xác định chung “gia đình sinh con một bề là gái” bằng nhóm gia đình có trẻ em gái dưới 16 tuổi. Cách quy định này được Bộ Y tế lý giải là phù hợp với quy định của Luật Trẻ em về độ tuổi trẻ em. 

Theo dự thảo, nhóm được xem xét hỗ trợ là các cặp vợ chồng, cá nhân trong độ tuổi sinh đẻ có ít nhất 2 con gái dưới 16 tuổi tại thời điểm đề xuất. Việc hỗ trợ còn căn cứ vào các tiêu chí như nuôi con khỏe, dạy con ngoan, con học tập tốt hoặc đạt thành tích. 

Có thể hỗ trợ BHYT học sinh, sữa học đường

Các hình thức hỗ trợ được đề xuất khá đa dạng. Địa phương có thể lựa chọn việc tôn vinh, biểu dương gia đình nuôi dạy con tốt; hỗ trợ mua bảo hiểm y tế học sinh, sữa học đường hoặc những nội dung phù hợp khác. 

Dự thảo không đưa ra một mức hỗ trợ bằng tiền áp dụng thống nhất trên cả nước. Việc lựa chọn đối tượng, hình thức và mức hỗ trợ thuộc thẩm quyền địa phương, căn cứ mục tiêu chính sách dân số, điều kiện kinh tế – xã hội và khả năng cân đối ngân sách.

Theo ông Dũng, địa phương có điều kiện kinh tế tốt có thể bố trí mức hỗ trợ cao hơn, trong khi những nơi còn khó khăn sẽ căn cứ nguồn lực để triển khai.

Một số địa phương đã có các hình thức hỗ trợ tương tự. Theo báo cáo được Cục Dân số dẫn lại, Hải Phòng từng tuyên dương 8 gia đình sinh con gái, nuôi dạy con thành đạt với mức hỗ trợ 5 triệu đồng mỗi gia đình. Hưng Yên tổ chức biểu dương, tặng quà cho hơn 100 cặp vợ chồng sinh con một bề là gái có con chăm ngoan, học giỏi hoặc đạt thành tích cao. 

Không nhằm khuyến khích lựa chọn sinh con gái

Trước những ý kiến đặt vấn đề về tính công bằng của chính sách, Cục trưởng Cục Dân số cho rằng đây là chính sách hướng tới một nhóm đối tượng cụ thể nhằm giải quyết vấn đề dân số đang được đặt ra.

Ông Dũng nhấn mạnh việc hỗ trợ gia đình có 2 con gái không nhằm khuyến khích các cặp vợ chồng lựa chọn sinh con gái. Gia đình có 2 con gái cũng không đồng nghĩa với việc bị giới hạn về số con hoặc không được sinh con trai.

Theo Bộ Y tế, mục tiêu của chính sách là góp phần giảm định kiến trọng nam hơn nữ, nâng cao vị thế của trẻ em gái và kiểm soát tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh. 

Dự thảo được xây dựng trong bối cảnh tỷ số giới tính khi sinh tại Việt Nam vẫn cao hơn mức cân bằng tự nhiên. Theo báo cáo tổng kết 10 năm thực hiện Đề án kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh giai đoạn 2016-2025 được Dân trí dẫn lại, tỷ số này giảm từ 112,2 bé trai/100 bé gái năm 2016 xuống 110 bé trai/100 bé gái năm 2025. 

Mức hỗ trợ sẽ do từng địa phương quyết định

Theo hướng đề xuất, chính sách không áp dụng một mức hỗ trợ giống nhau cho mọi tỉnh, thành. Địa phương sẽ căn cứ điều kiện thực tế để quyết định nhóm được hỗ trợ, nội dung và mức hỗ trợ.

Điều này cũng có nghĩa đề xuất hỗ trợ BHYT hoặc sữa học đường chưa phải là quyền lợi được áp dụng thống nhất trên cả nước. Đây mới là nội dung trong dự thảo đang được lấy ý kiến.

Bộ Y tế hiện tiếp tục tiếp nhận ý kiến của địa phương, chuyên gia và các nhà khoa học trước khi hoàn thiện dự thảo. Dự thảo lần hai được lấy ý kiến đến ngày 8/10. 

Việc thiết kế chính sách sẽ tiếp tục được rà soát theo điều kiện kinh tế – xã hội và mục tiêu dân số từng giai đoạn. Vì vậy, các hình thức hỗ trợ cụ thể đối với gia đình có 2 con gái dưới 16 tuổi chỉ được xác định khi quy định chính thức được ban hành và địa phương triển khai theo thẩm quyền.