TP.HCM nâng mục tiêu di dời 40.000 căn nhà ven kênh rạch

TP.HCM đang xây dựng kế hoạch thực hiện mục tiêu di dời khoảng 40.000 căn nhà trên và ven kênh rạch nhằm chỉnh trang đô thị, cải thiện môi trường và nâng cao năng lực thoát nước theo yêu cầu của Bộ Chính trị. 

TP.HCM đang đẩy mạnh chương trình chỉnh trang đô thị khi nâng mục tiêu di dời nhà trên và ven kênh rạch từ khoảng 20.000 căn lên 40.000 căn theo yêu cầu của Bộ Chính trị và Nghị quyết 09-NQ/TW về xây dựng, phát triển thành phố trong giai đoạn mới.

Theo thống kê của Sở Xây dựng, hiện thành phố còn khoảng 40.000 căn nhà nằm trên và ven các tuyến sông, kênh, rạch. Trước đây, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP.HCM nhiệm kỳ 2025-2030 đặt mục tiêu di dời khoảng 20.000 căn nhà vào cuối năm 2030. 

Tuy nhiên, thành phố đã điều chỉnh mục tiêu lên 40.000 căn nhằm đáp ứng yêu cầu chỉnh trang đô thị, cải thiện môi trường và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Để chuẩn bị cho kế hoạch này, Sở Xây dựng đã tổng hợp danh mục 349 tuyến sông, kênh, rạch cần tiếp tục triển khai công tác di dời nhà ở. 

Các tuyến này nằm trên 42 xã, phường và đang được các địa phương rà soát, cập nhật hiện trạng cũng như đề xuất danh mục dự án ưu tiên.

Theo kế hoạch giai đoạn 2026-2030, TP.HCM dự kiến di dời hơn 23.400 căn nhà tập trung tại các tuyến kênh lớn như kênh Đôi, kênh Tẻ, rạch Ông Lớn cùng nhiều khu vực khác. 

Thành phố dự kiến triển khai 44 dự án, gồm 40 dự án sử dụng vốn ngân sách và 4 dự án xã hội hóa để thực hiện mục tiêu này.

Thời gian qua, nhiều dự án cải tạo kênh rạch quy mô lớn đã và đang được triển khai như Tham Lương – Bến Cát – rạch Nước Lên, rạch Xuyên Tâm, bờ Bắc kênh Đôi và Nhà máy xử lý nước thải Nhiêu Lộc – Thị Nghè. Một số dự án khác đang trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư như rạch Văn Thánh, rạch Ông Bé và rạch Bà Lớn.

Theo các chuyên gia, khó khăn lớn nhất hiện nay là công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư do nhiều căn nhà ven kênh rạch chưa hoàn chỉnh về pháp lý. 

Bên cạnh đó, nhu cầu vốn rất lớn trong khi nguồn lực ngân sách còn hạn chế. Vì vậy, thành phố đang nghiên cứu các cơ chế đặc thù để thu hút nhà đầu tư, huy động nguồn lực xã hội hóa và tăng hiệu quả triển khai các dự án chỉnh trang đô thị.

Song song với việc lập danh mục dự án, UBND TP.HCM cũng yêu cầu các địa phương rà soát quỹ nhà và đất tái định cư để bảo đảm đủ nguồn lực bố trí cho các hộ dân thuộc diện di dời, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ thực hiện chương trình trong những năm tới.