Ông Hồ Xuân Hoa (Ảnh: Chụp màn hình video)
Từ cuối năm 2025 đến nửa cuối năm 2026, tin đồn ông Hồ Xuân Hoa trở lại trung tâm quyền lực nóng lên nhanh chóng trên truyền thông hải ngoại lẫn trong dòng chảy ngầm nội bộ Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ).
Từ tháng 9/2026, ông Hồ Xuân Hoa không chỉ thường xuyên có mặt tại các cuộc hội kiến đối ngoại quan trọng, thay mặt phía Trung Quốc tiếp đón chính khách nước ngoài, mà còn dẫn đoàn đi thị sát dày đặc tại Sơn Đông và một số nơi khác. Trong lúc ĐCSTQ đang siết chặt tối đa luồng tuyên truyền, một Phó Chủ tịch Hội nghị Hiệp thương Chính trị Nhân dân Trung Quốc (Chính hiệp) đã lui về tuyến hai bỗng xuất hiện nhiều như vậy thì không phải là sự sắp xếp công vụ bình thường.
Nguồn tin từ cựu quan chức ĐCSTQ sống lưu vong ở hải ngoại tiết lộ rằng nội bộ đảng này đang tính tới khả năng bầu bổ sung ông Hồ Xuân Hoa trở lại Bộ Chính trị tại Hội nghị Trung ương 5 năm 2026. Có tin còn cho rằng đây là bước dọn đường để ông giữ chức Phó Thủ tướng thứ nhất Quốc vụ viện tại Đại hội XXI.
Ông Viên Hồng Băng từng chỉ ra rằng lý lịch của ông Hồ Xuân Hoa được “đo ni đóng giày” cho việc kế nhiệm. Ông chủ động đến Tây Tạng, lại từng rèn luyện trong hệ thống Đoàn Thanh niên Cộng sản, nên hoàn toàn hợp với khẩu vị chính trị của ông Hồ Cẩm Đào. Về bản chất, sự thăng tiến của ông Hồ Xuân Hoa là ván cờ “chỉ định người kế nhiệm cách thế hệ” mà ông Hồ Cẩm Đào sắp đặt nhằm duy trì thế lực chính trị của phe Đoàn Thanh niên (tức là để ông trở thành lãnh đạo tối cao của ĐCSTQ sau ông Tập Cận Bình).
Ông Hồ Xuân Hoa còn có lợi thế rất lớn về tuổi tác. Năm 1997, khi mới 34 tuổi, ông đã là quan chức cấp thứ trưởng. Năm 2008, ở tuổi 45, ông giữ chức quyền Tỉnh trưởng Hà Bắc.
Trong đội ngũ “lãnh đạo thế hệ thứ sáu” mà ĐCSTQ dựng lên từ nhiều năm trước, ông và cựu Bí thư Thành ủy Trùng Khánh Tôn Chính Tài từng được ngoại giới đặt ngang hàng, cùng được xem là ứng viên kế nhiệm Tổng Bí thư và Thủ tướng trong tương lai. Ông cũng là gương mặt tiêu biểu của “phe Đoàn Thanh niên”, thường được gọi là “Tiểu Hồ”, thậm chí có thời được xem là “người kế nhiệm được chỉ định cách thế hệ” để trở thành lãnh đạo thế hệ thứ sáu của ĐCSTQ.
Tuy nhiên, tại Đại hội XX năm 2022, ông Hồ Xuân Hoa, khi đó 59 tuổi và lẽ ra đang ở độ chín của sự nghiệp chính trị, không những không vào được Ban Thường vụ Bộ Chính trị như ngoại giới dự đoán mà còn bất ngờ rớt khỏi danh sách 24 Ủy viên Bộ Chính trị. Tháng 3/2023, ông chuyển sang làm Phó Chủ tịch Chính hiệp Toàn quốc. Bước chuyển này đánh dấu việc ông hoàn toàn rời khỏi trung tâm quyền lực, và trên thực tế sự nghiệp chính trị của ông đã sớm khép lại.
Ông Hồ Xuân Hoa bị loại nghĩa là các quy tắc ngầm “chỉ định người kế nhiệm cách thế hệ” và “lãnh đạo tập thể” kéo dài mấy chục năm của ĐCSTQ đã bị xóa bỏ hoàn toàn, và phe Đoàn Thanh niên đã sụp đổ toàn diện ở trung tâm quyền lực. Hình ảnh ông Hồ Cẩm Đào bị cưỡng ép đưa ra khỏi lễ bế mạc Đại hội XX thường được truyền thông hải ngoại gắn với việc ông Hồ Xuân Hoa rớt danh sách, coi đó là dấu hiệu phe Tập toàn thắng.
Nhìn từ bên ngoài, khi ông Tập Cận Bình bắt đầu tập quyền mạnh tay và thanh trừng đối thủ chính trị, phe Đoàn Thanh niên, với đại diện là ông Hồ Xuân Hoa và ông Lý Khắc Cường, đã chọn cách lùi từng bước. Ông Hồ Xuân Hoa bị chỉ trích là thiếu thủ đoạn và bản lĩnh chính trị, không bảo vệ nổi phe mình trong cuộc đấu đá khốc liệt nội bộ ĐCSTQ, để rồi chỉ còn là cá nằm trên thớt.
Dù vậy, nhìn lại lịch sử đấu đá ở Trung Nam Hải, chúng ta sẽ thấy quyền lực luôn dao động giữa hai cực: cơn cuồng nhiệt độc tài cá nhân và kiểu vá víu thực dụng mang tính kỹ trị. Mỗi khi tập quyền cực độ và các phong trào chính trị đẩy đất nước tới bờ sụp đổ, người nắm quyền lực tối cao lại tạm thời nhường quyền điều hành, để các quan chức phe thực dụng đứng ra chống đỡ tính chính danh của chế độ.
Năm 1958, Mao Trạch Đông phát động Đại nhảy vọt và phong trào công xã nhân dân, lấy khẩu hiệu chính trị cuồng nhiệt thay cho quy luật kinh tế. Phong trào toàn dân luyện thép cùng thói báo cáo khống cuối cùng đã gây ra nạn đói lớn kéo dài 3 năm, khiến hàng chục triệu người chết đói.
Trước nguy cơ chế độ sụp đổ, tại “Hội nghị 7.000 người” năm 1962, ông Mao buộc phải tự phê bình bằng lời và lui về tuyến hai.
Sau đó, quyền chỉ huy kinh tế chuyển sang tay các nhân vật lão thành như Lưu Thiếu Kỳ, Đặng Tiểu Bình và Trần Vân. Ông Trần Vân đưa ra phương châm 8 chữ “điều chỉnh, củng cố, bổ sung, nâng cao”, còn ông Lưu và ông Đặng ngầm chấp nhận chính sách “tam tự nhất bao” ở nông thôn (tự chịu lỗ lãi, thị trường tự do, đất phần trăm và khoán sản đến hộ).
Những biện pháp thực dụng của các quan chức kỹ trị này nhanh chóng chặn đà lao dốc của kinh tế, giữ được ranh giới cuối cùng cho sự cầm quyền của đảng. Thế nhưng, cuộc “chấn chỉnh hỗn loạn, đưa về chính đạo” ấy lại làm lộ rõ sự hoang đường trong quyết sách của lãnh tụ tối cao, gieo sẵn mầm họa để rồi ông Lưu và ông Đặng bị thanh trừng thảm khốc trong Cách mạng Văn hóa.
Sau 10 năm đại họa Cách mạng Văn hóa, đến cuối thập niên 1970, kinh tế quốc dân Trung Quốc đứng bên bờ sụp đổ, còn ĐCSTQ đối mặt với “khủng hoảng tam tín” nghiêm trọng (khủng hoảng đức tin, niềm tin và lòng tin). Trước giáo điều “hai cái phàm là” của Hoa Quốc Phong, ông Đặng Tiểu Bình không đối đầu trực diện về ý thức hệ, mà thu hút vốn nước ngoài, lập đặc khu, khoán sản đến hộ. Ông Đặng cho rằng chỉ có tăng trưởng kinh tế mới giúp ĐCSTQ tránh được sự sụp đổ chóng vánh như các biến động ở Liên Xô và Đông Âu.
Có thể thấy, mỗi khi ĐCSTQ lung lay, phe thực dụng lại được trao đặc quyền để đạp phanh, sửa động cơ. Một khi khủng hoảng qua đi, quyền lực tối cao sẽ thẳng tay thu lưới, hoàn tất một vòng thanh trừng và tập quyền mới.
Trở lại hiện tại, kinh tế Trung Quốc đang trải qua mùa đông khắc nghiệt nhất kể từ khi cải cách: bong bóng bất động sản vỡ, tài chính địa phương cạn kiệt, vốn ngoại rút đi ồ ạt, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên tăng vọt. Trong bối cảnh đó, tin đồn ông Hồ Xuân Hoa tái xuất lan rộng cũng không có gì lạ.
Nội bộ ĐCSTQ đang dậy sóng ngầm. Trước sự đổ vỡ toàn diện của tài chính địa phương, các nguyên lão trong đảng và một bộ phận thế lực quân đội đã bày tỏ bất mãn mạnh mẽ với sự bất lực của giới hoạch định chính sách kinh tế hiện nay. Thậm chí có tin đồn rằng tại hội nghị Trung ương then chốt sắp tới, ông Hồ Xuân Hoa có thể được phá lệ bầu bổ sung vào Bộ Chính trị, mở đường để ông giữ một chức vụ cốt lõi ở Quốc vụ viện trong tương lai.
Không chỉ vậy, còn có cả những tin đồn chính trị hết sức phóng đại như “Hồ Xuân Hoa sẽ nắm chức Phó Chủ tịch Quân ủy”. Những tin đồn này lan truyền chóng mặt cả trong lẫn ngoài thể chế. Thật giả ra sao còn phải bàn, nhưng những tin đồn ấy phản ánh một thực tế không thể chối cãi. Dân chúng và các thế lực trong đảng đang mượn tin đồn “Hồ Xuân Hoa tái xuất” để trút sự bất mãn tột độ với chế độ toàn trị hà khắc và nền kinh tế tiêu điều hiện nay, kêu gọi “phe thực dụng” trở lại.
Có điều, đây rất có thể chỉ là mưu thuật quyền lực kiểu Mao mà lãnh đạo tối cao bắt chước. Đưa ông Hồ Xuân Hoa ra mặt rầm rộ không phải để chia quyền thật, mà để đẩy ông lên làm “bia ngắm di động” cho ngoại giới và các đối thủ chính trị trong đảng.
Thủ đoạn này học trọn sách lược của Mao Trạch Đông trong những năm cuối đời. Năm xưa, Hoa Quốc Phong lộ thân phận người kế nhiệm quá sớm nên lập tức hứng tên bắn lén từ mọi phía. Cố tình phát tín hiệu về việc ông Hồ Xuân Hoa tái xuất thực chất là để che chắn cho sự sắp đặt nhân sự cốt lõi mà giới thượng tầng thật sự nhắm tới, đẩy ông ra gánh mọi nghi kỵ và công kích chính trị.
Thêm vào đó, hàng ngũ lãnh đạo cốt lõi của ĐCSTQ hiện đầy rẫy những kẻ xu nịnh chỉ biết vâng dạ, lại cực kỳ thiếu những quan chức hiểu kinh tế và làm được việc. Ông Hồ Xuân Hoa từng nắm quyền ở Quảng Đông và một số nơi khác, mang đậm màu sắc của một quan chức làm kinh tế.
Khi tài chính địa phương đã cạn đáy và vốn ngoại rút đi trong tuyệt vọng, ĐCSTQ đẩy ông Hồ Xuân Hoa ra để phát đi tới cộng đồng quốc tế và doanh nghiệp tư nhân trong nước một ảo tưởng mong manh về việc “quay lại chủ nghĩa thực dụng”. Đây không phải là chia sẻ quyền lực thực chất, mà là dùng ông làm “công cụ” xoa dịu tâm lý thị trường.
Cuộc “xóa sổ” phe Đoàn Thanh niên tại Đại hội XX đã đẩy giới hoạch định chính sách của ĐCSTQ vào một “kén thông tin” đồng nhất cực độ, mất hẳn khả năng tự sửa sai. Chỉ đến khi những chính sách lệch lạc gây ra thảm họa xã hội lớn và trào lưu “nằm thẳng”, còn chế độ toàn trị ĐCSTQ thì bó tay không biết ứng phó ra sao, ông Hồ Xuân Hoa, người từng bị gạt ra rìa, mới được dùng lại.
Vì vậy, những động thái gần đây của ông Hồ Xuân Hoa không hẳn là “cây khô gặp xuân” trong sự nghiệp chính trị cá nhân, mà đúng hơn là biểu hiện của cơ chế vá víu mà ĐCSTQ buộc phải khởi động khi đối mặt với khủng hoảng quản trị nghiêm trọng.
Ông Hồ Xuân Hoa bị dùng làm “tấm đệm chống va” cho thể chế, hòng dập cơn giận không ngừng tích tụ trong và ngoài đảng, để chế độ kéo dài hơi tàn thêm một thời gian mà thôi!
Phó Long Sơn / Vision Times
Nhà văn Jessica Kozuka chỉ ra 8 lỗi du khách hay mắc khi đi du…
Hai tàu hàng trên Biển Đen trúng UAV ngoài khơi Bulgaria, một tàu bị chìm…
Thủ tướng Đài Loan cho biết sẽ sửa Luật Chống thâm nhập để những ai…
Đơn vị sử dụng lao động tại Trung Quốc nợ bảo hiểm xã hội quá…
Khoảng 400 nhà khoa học từ 34 nước, có Hinton và Bengio, kêu gọi lập…
Chuỗi lẩu Haidilao cho ông Trương Dũng vay 100 triệu nhân dân tệ trước hạn…
