Nghiên cứu: Từ trường Trái Đất có thể ảnh hưởng đến tuổi thọ của ruồi giấm

Ruồi giấm mang gen lỗi Pink1 sống lâu hơn khoảng 20% khi được cách ly khỏi từ trường Trái Đất, theo một nghiên cứu của Đại học Nottingham (Anh) công bố trên tạp chí Aging.

Trong một thông cáo báo chí phát hành mới đây, Đại học Nottingham cho biết nghiên cứu trên ruồi giấm của trường cho thấy từ trường Trái Đất có thể ảnh hưởng đến cách tế bào tạo ra năng lượng, đến thể trạng và thậm chí cả tuổi thọ.

Mức độ ảnh hưởng khác nhau rõ rệt, tùy vào tình trạng ty thể của từng con ruồi.

Trái Đất có một từ trường sinh ra từ bên trong lòng đất và trải rộng ra không gian. Phía trên tầng điện ly của khí quyển, từ trường này tạo thành từ quyển, che chắn sinh vật trên Trái Đất trước những nguồn năng lượng có hại từ vũ trụ.

Năng lượng của từ trường Trái Đất chủ yếu đến từ quá trình dynamo địa từ (geodynamo) ở lõi ngoài và từ chuyển động của sắt, niken nóng chảy, theo Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA). Từ quyển do từ trường này tạo ra giúp Trái Đất tránh được gió Mặt Trời.

Giới khoa học biết một số loài động vật cảm nhận được từ trường Trái Đất và dựa vào đó để di cư. Tuy nhiên, lực vô hình này tác động thế nào đến sinh vật thì chưa có nhiều nghiên cứu.

Ruồi khỏe vận động tốt hơn, ruồi mang gen lỗi sống lâu hơn

Các nhà nghiên cứu chuẩn bị hai nhóm ruồi giấm. Một nhóm khỏe mạnh. Nhóm còn lại mang gen lỗi Pink1, khiến ty thể của chúng hoạt động bất thường. Ty thể là bào quan nằm trong tế bào, thường được ví như trung tâm năng lượng của tế bào.

Cả hai nhóm được đặt trong các hộp làm bằng hợp kim niken-sắt, loại vật liệu chặn được gần như toàn bộ từ trường Trái Đất. Khi bị cắt khỏi từ trường, ruồi thay đổi khá rõ.

Nhóm mang gen Pink1 sống lâu hơn khoảng 20%, nhưng thể trạng sút giảm. Nhóm ruồi khỏe phản ứng hoàn toàn khác: chúng không sống lâu hơn, song khả năng vận động lại tốt lên.

Nhóm nghiên cứu cho rằng các thay đổi này bắt nguồn từ ty thể, nơi tạo ra phần lớn năng lượng cho sự sống. Khi từ trường Trái Đất yếu đi, quá trình chuyển hóa năng lượng trong ty thể thay đổi, kéo theo thay đổi về lượng superoxide, một loại phân tử có hoạt tính cao do ty thể sinh ra.

Kết quả này cho thấy từ trường bao quanh sinh vật có thể tác động đến những quá trình sinh học cơ bản như tạo năng lượng, chức năng sinh lý và tuổi thọ.

Tác động của từ trường cũng không đơn thuần là “tốt” hay “xấu”. Cùng một thay đổi về từ trường lại cho ra kết quả rất khác nhau, tùy vào tình trạng ty thể. Nói cách khác, trạng thái trao đổi chất của sinh vật quyết định cách chúng phản ứng khi cường độ từ trường thay đổi.

“Chúng ta biết ít đến bất ngờ”

Tác giả nghiên cứu là Giáo sư Lisa Chakrabarti, thuộc Trường Y học Thú y và Khoa học của Đại học Nottingham.

“Chúng ta sống trong từ trường Trái Đất suốt cả cuộc đời. Từ trường xuyên qua cơ thể, tế bào của chúng ta và mọi sinh vật trên hành tinh này”, bà nói.

“Thế nhưng, chúng ta lại biết ít đến bất ngờ về cách lực vô hình ấy tác động đến hoạt động của tế bào”.

Bà cho rằng khi hiểu sâu hơn cách tế bào cảm nhận và phản ứng với từ trường, về lâu dài giới nghiên cứu có thể tìm ra những cách mới để điều chỉnh chức năng ty thể, từ đó đối phó với lão hóa và bệnh tật.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Aging hôm 23/9.