Bộ Nông nghiệp và Môi trường: Đấu giá, đấu thầu không chọn được nhà đầu tư có năng lực

Bộ Nông Nghiệp và Môi trường chỉ ra các điểm nghẽn trong Luật Đất đai hiện hành cần phải “gỡ” như quy hoạch đất, kế hoạch sử dụng đất hàng năm cấp huyện dẫn đến tăng quy trình thủ tục; áp dụng luật đấu giá đấu thầu không lựa chọn được nhà đầu tư có năng lực; quyết định giá đất dựa trên hội đồng tư vấn, trên giá thị trường làm tăng chi phí đầu tư,…

Luật đất đai 2024 được Quốc hội khóa XV thông qua ngày 18/1/2024 với 432 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, chiếm tỷ lệ 87,63%. Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2025.

Sau chưa đầy 7 tháng thực thi, ngày 28/7/2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chính thức gửi dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai 2024 để lấy ý kiến đóng góp trước khi trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 9 (tháng 10/2025).

Sự cần thiết phải sửa đổi, bổ sung Luật Đất đai

Tại Tờ trình Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai 2024, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ ra một số tồn tại, vướng mắc được coi là điểm nghẽn của Luật, bao gồm:

• Hệ thống quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chưa phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp;
• Quy định phải lập kế hoạch sử dụng đất hằng năm cấp huyện dẫn đến tăng quy trình thủ tục, kéo dài thời gian tiếp cận đất đai, chậm đưa đất vào sử dụng;
• Quy hoạch sử dụng đất quốc gia phê duyệt diện tích đất trồng lúa đến năm 2030 là 3,5 triệu ha, tuy nhiên Chính phủ tính toán chỉ cần 3,3 triệu ha vẫn đảm bảo an ninh lương thực quốc gia và còn một phần để xuất khẩu. Trong khi đó, nhiều địa phương muốn chuyển đổi đất trồng lúa sang mục đích phát triển công nghiệp, thương mại dịch vụ, hạ tầng và các mục đích sử dụng khác;
• Việc đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư theo pháp luật đấu thầu, đấu giá cần nhiều thời gian chuẩn bị, nhưng nhiều trường hợp không lựa chọn được nhà đầu tư có năng lực.
• Quy định bắt buộc đấu giá quyền sử dụng đất đối với quỹ đất trụ sở, cơ sở làm việc dôi dư, đất thu hồi từ cổ phần hóa, thoái vốn doanh nghiệp nhà nước làm kéo dài thời gian, thêm thủ tục, tăng chi phí tuân thủ, nhất là trong giai đoạn thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 và sáp nhập đơn vị hành chính, cơ quan Trung ương và địa phương.
• Chưa có quy định về thu hồi đất để thực hiện dự án có yêu cầu đặc thù về địa điểm đầu tư, dự án đầu tư xây dựng khẩn cấp, cấp bách phục vụ cho nhiệm vụ chính trị, đối ngoại; dự án trong khu thương mại tự do, trung tâm tài chính quốc tế; dự án logistic, du lịch, dịch vụ thương mại, công nghiệp văn hóa…
• Việc định giá đất gặp nhiều vấn đề khi dựa vào kết quả tư vấn xác định giá đất và giá đất thị trường thứ cấp, khiến chi phí của nhà đầu tư tăng cao.
• Hệ thống pháp luật hiện nay đang tiếp tục điều chỉnh, thay đổi ở nhiều lĩnh vực, dẫn đến thiếu đồng bộ.

Bên cạnh các vướng mắc của Luật Đất đai hiện hành nêu trên, Bộ Nông Nghiệp và Môi trường cũng nhấn mạnh nhiệm vụ sửa đổi, bổ sung Luật Đất đai 2024 nằm trong chủ trương, định hướng của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, yêu cầu của Quốc hội, Chính phủ, đặc biệt là Nghị quyết số 69-NQ/TW ngày 19/7/2025 của BCH Trung Ương.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết đã gửi Dự thảo Luật tới các cơ quan liên quan và đăng trên Cổng thông tin của Bộ để lấy ý kiến rộng rãi.  Thời gian nhận ý kiến góp ý từ 28/7 đến 17/08/2025.

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai 2024 dự kiến sẽ trình Quốc hội trong Kỳ họp 9 vào tháng 10/2025 và thông qua theo thủ tục rút gọn.