Bầu cử Thượng viện Mỹ ở Alaska: Phía ông Sullivan xin tham gia vụ kiện của bà Peltola

Ban vận động của Thượng nghị sĩ Alaska Dan Sullivan (Đảng Cộng hòa) hôm thứ Hai (9/11) đã nộp đơn xin tham gia vụ kiện về phiếu vắng mặt bị loại do phía đối thủ tranh cử Mary Peltola (Đảng Dân chủ) khởi xướng. Phía ông Sullivan cáo buộc vụ kiện này nhằm buộc các quan chức bầu cử bang Alaska bỏ qua luật của bang.

Trước đó, hôm thứ Sáu (6/11), ban vận động của bà Peltola đã kiện lên Tòa Thượng thẩm Anchorage, yêu cầu các quan chức bầu cử bang công bố hồ sơ về những phiếu vắng mặt bị loại trong cuộc bầu cử giữa kỳ, kèm lý do loại các phiếu này. Bị đơn gồm Cơ quan Bầu cử bang Alaska và các quan chức liên quan.

Ở Mỹ, phiếu vắng mặt (absentee ballot) là phiếu được cử tri gửi qua đường bưu điện thay vì trực tiếp đến điểm bỏ phiếu. Những lá phiếu này phải trải qua quá trình kiểm tra để xác định có hợp lệ hay không. Trong thời gian kiểm phiếu, một số phiếu có thể bị đặt nghi vấn và chưa được chấp nhận. Vì vậy, yêu cầu của bà Peltola tập trung vào việc buộc cơ quan bầu cử công khai hồ sơ về những phiếu bị loại và lý do loại, để phía bà có thể xem xét cách các quan chức xử lý những lá phiếu đó.

Ban vận động của ông Sullivan phản đối yêu cầu này và cáo buộc phía bà Peltola tìm cách thay đổi quy tắc ngay giữa lúc đang kiểm phiếu. Họ đã nộp lên thẩm phán đơn xin tham gia tố tụng (Motion to Intervene) với tư cách bên thứ ba.

Bộ Tư pháp bang Alaska đại diện cho Cơ quan Bầu cử bang và các quan chức bầu cử trong vụ kiện. Bộ này cho biết Cơ quan Bầu cử từ lâu vẫn coi các hồ sơ này là tài liệu mật, và luật bang cũng không yêu cầu công khai.

Luật Alaska không buộc Cơ quan Bầu cử bang công bố từng phiếu vắng mặt có bị loại hay không trước khi kết quả bầu cử được chứng nhận. Tuy nhiên, sau mỗi cuộc bầu cử, cơ quan này đều công bố danh sách nêu số phiếu vắng mặt bị loại và lý do loại. Cử tri có phiếu bị loại cũng nhận được thư giải thích nguyên nhân.

Nhân viên Cơ quan Bầu cử bang sẽ quyết định sơ bộ có chấp nhận từng phiếu vắng mặt hay không, vì một số phiếu bị đặt nghi vấn. Cơ quan này phải kiểm tra xem cử tri đã gửi phiếu vắng mặt qua bưu điện có đến điểm bỏ phiếu để bầu trực tiếp nữa hay không.

Theo Bộ Tư pháp bang Alaska, nếu công bố thông tin sơ bộ theo cách bà Peltola yêu cầu, việc này sẽ tạo thêm gánh nặng cho quá trình xử lý phiếu, và tiến độ kiểm phiếu cũng có thể bị ảnh hưởng. Nhiều năm nay, Cơ quan Bầu cử vẫn bảo vệ loại thông tin này và cũng sẽ đề nghị tòa án bảo vệ các thông tin đó.

Cuộc bầu cử Thượng viện liên bang ở Alaska vẫn chưa kiểm phiếu xong, và cuộc đua giữa hai bên diễn ra rất quyết liệt. Phía Đảng Cộng hòa cáo buộc phía Đảng Dân chủ đã vận động một ứng viên trùng tên với ông Sullivan ra tranh cử, nhằm chia bớt phiếu của vị thượng nghị sĩ đương nhiệm. Cuộc bầu cử này đã dẫn tới hàng loạt cuộc điều tra và vụ kiện.

Tính đến 16h thứ Hai (giờ Alaska), bà Peltola dẫn trước ông Sullivan 2.517 phiếu, trang tin phi đảng phái Alaska Beacon đưa tin.