Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo các LSQ nối lại việc xử lý thị thực sinh viên Harvard

Tờ Washington Post đưa tin, vào tối thứ Sáu (ngày 6/6), Bộ Ngoại giao Mỹ đã thông báo đến các lãnh sự quán ở nước ngoài rằng việc xử lý đơn xin thị thực sinh viên của Đại học Harvard sẽ được nối lại, trước đó một ngày bộ này từng chỉ thị ngừng xử lý các loại thị thực (visa) này.

Tổng thống Mỹ Donald Trump vào thứ Tư (ngày 4/6) đã ký một tuyên bố, chỉ thị Bộ Ngoại giao tạm ngừng cấp thị thực cho sinh viên quốc tế mới nhập học tại Đại học Harvard. Động thái này sẽ ngăn không cho các tân sinh viên Harvard nhập cảnh vào Mỹ bằng thị thực sinh viên (F), thị thực đào tạo nghề (M), và thị thực trao đổi (J).

Tối thứ Năm (ngày 5/6), Đại học Harvard đã đệ đơn kiện, yêu cầu tòa án ngăn chặn việc thi hành tuyên bố của ông Trump.

Theo bản sao thông báo mà tờ Washington Post có được, lúc 8:59 tối thứ Năm, Bộ Ngoại giao đã thực hiện theo yêu cầu của Tổng thống Trump, chỉ đạo các lãnh sự quán từ chối xử lý thị thực sinh viên của Đại học Harvard. Trong một bản ghi nhớ, Bộ Ngoại giao cho biết họ đang tạo một mã mới là “HRVD” để ghi chú lý do từ chối cấp thị thực. Quy định này cũng áp dụng cho các thị thực đã được chấp thuận và in xong nhưng chưa gửi trả lại cho người nộp đơn — những thị thực này sẽ bị hủy. Nhân viên lãnh sự được chỉ thị phải hủy bỏ các thị thực trong các trường hợp như vậy.

Tuy nhiên, chưa đầy 01 giờ sau khi thông báo từ Bộ Ngoại giao được phát đi, vào lúc 9:54 phút tối thứ Năm, một thẩm phán liên bang đã chấp thuận yêu cầu của Đại học Harvard và tạm thời đình chỉ lệnh hạn chế xử lý thị thực sinh viên do Bộ Ngoại giao ban hành.

The Washington Post cho biết, sau khi tòa án ban hành lệnh cấm tạm thời, vào lúc 7:55 tối thứ Sáu, Bộ Ngoại giao đã gửi một bức điện đến các lãnh sự quán, yêu cầu “bộ phận lãnh sự phải nối lại việc xử lý thị thực sinh viên và trao đổi học giả của Đại học Harvard”. Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao cũng tuyên bố rằng các đại sứ quán và lãnh sự quán vẫn phải thực hiện thêm các bước kiểm tra bổ sung đối với bất kỳ người nộp đơn nào có ý định đến Harvard, bao gồm kiểm tra tài khoản mạng xã hội của họ. Bộ Ngoại giao đã từ chối bình luận về các chỉ thị đã gửi đến các lãnh sự quán.

Đây là lần thứ hai chính quyền Trump tìm cách ngăn chặn việc cấp thị thực cho sinh viên quốc tế dự định theo học tại Harvard. Vào ngày 22/5, Bộ An ninh Nội địa đã ra lệnh chấm dứt chứng nhận của chương trình sinh viên và khách trao đổi (SEVP) của Đại học Harvard. Điều này đồng nghĩa với việc Harvard không còn được phép tuyển sinh viên quốc tế mới, và hàng ngàn du học sinh hiện tại phải lựa chọn giữa việc chuyển trường hoặc rời khỏi nước Mỹ. Dù một thẩm phán liên bang đã ban hành lệnh tạm thời đình chỉ chính sách của chính quyền Trump sau khi Harvard khởi kiện, khả năng tuyển sinh của trường vẫn bị đặt trong tình trạng bất định, gây lo lắng trong cộng đồng sinh viên.

Các chuyên gia nhận định rằng ngay cả khi lệnh cấm của chính quyền Trump bị chính thức hủy bỏ, Bộ Ngoại giao Mỹ vẫn có quyền rộng lớn trong việc cấp thị thực. Viên chức lãnh sự có thể từ chối cấp thị thực với bất kỳ lý do nào mà không cần giải thích. Thị thực cũng có thể bị đưa vào trạng thái “xử lý hành chính”, khiến người nộp đơn không thể biết tiến trình xử lý hồ sơ của mình.

Trước các biện pháp kiểm tra gắt gao hiện nay, một số chuyên gia bày tỏ nghi ngờ rằng ngay cả khi Harvard tiếp tục thắng kiện tại tòa, tỷ lệ bị từ chối thị thực của sinh viên trường này cũng sẽ tăng vọt.

Gần đây, mâu thuẫn giữa chính quyền Trump và Đại học Harvard leo thang. Chính phủ cáo buộc Harvard không hoàn toàn tuân thủ các yêu cầu về việc cung cấp hồ sơ sinh viên quốc tế, đồng thời hợp tác với Đảng Cộng sản Trung Quốc, dung túng bạo lực trong khuôn viên trường, chủ nghĩa bài Do Thái và những kẻ kích động ủng hộ khủng bố. Trong đơn kiện, Harvard lập luận rằng hành vi của chính quyền Trump vi phạm Tu chính án thứ Nhất của Hiến pháp Mỹ và “gây ra hậu quả trực tiếp và tàn phá đối với Đại học Harvard cũng như hơn 7.000 người mang thị thực liên quan”.