Các nước Châu Âu chính thức công nhận tổng thống lâm thời Guaido

Hơn chục quốc gia Châu Âu hôm thứ Hai (4/2) đã gia nhập cùng với Mỹ, Canada, các nước Nam Mỹ chính thức công nhận lãnh đạo đối lập Juan Guaido là tổng thống hợp pháp duy nhất của Venezuela.

Động thái công nhận ông Guaido từ các nước Châu Âu do các nước thuộc Liên minh Châu Âu (EU) như Anh, Đức, Pháp và Tây Ban Nha điều phối sau khi chính quyền Maduro không thực hiện kêu gọi tổ chức bầu cử tổng thống tự do theo tối hậu thư mà các nước này đưa ra từ tuần trước.

Trong tuyên bố công nhận ông Juan Guaido là tổng thống lâm thời Venezuela, Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez nói: “Từ hôm nay, chúng tôi sẽ không từ bỏ nỗ lực giúp tất cả người dân Venezuela đạt được tự do, thịnh vượng và hòa hợp.”

Các thành viên khác trong EU cũng phát đi các tuyên bố riêng rẽ công nhận ông Guaido gồm: Áo, Croatia, Cộng hòa Czech, Đan Mạnh, Estonia, Phần Lan, Latvia, Lithuania, Luxembourg, Hà Lan, Ba Lan, Bồ Đào Nha và Thụy Điển.

Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo lập tức lên tiếng hoan nghênh các quốc gia EU công nhận ông Guaido và khuyến khích các nước khác làm theo.

Trong khi đó, chính quyền Maduro đã chỉ trích các quốc gia EU, nói rằng động thái này sẽ ảnh hưởng tới mối quan hệ với Caracas. Chính quyền Maduro cáo buộc các quốc gia EU công nhận ông Guaido là quy phục “chiến lược của Mỹ nhằm lật đổ chính phủ hợp pháp” và chỉ trích riêng Tây Ban Nha vì hành động “hèn nhát”.

Trước khi hơn chục nước EU nêu trên phát đi các tuyên bố riêng rẽ công nhận ông Juan Guaido, liên minh này đã thất bại trong việc đưa ra tuyên bố chung hậu thuẫn lãnh đạo đối lập Venezuela do Italia bỏ phiếu phủ quyết.

Các nguồn tin ngoại giao nói với Reuters rằng chính phủ Italia đang bị chia rẽ sâu sắc về vấn đề Venezuela và họ đã phủ quyết tuyên bố chung về lập trường của EU.

Ông Alessandro Di Battista – chính trị gia nổi bật của Đảng Phong trào 5 sao nói rằng: “Đưa ra tối hậu thư, trừng phạt, đóng băng hàng hóa Venezuela… điều đó có nghĩa sẽ mở đường cho can thiệp quân sự… Đảng Phong trào 5 sao và chính phủ này sẽ không bao giờ công nhận người mà tự chỉ định mình là tổng thống.”

Trong khi đó, một đảng khác trong liên minh cầm quyền tại Italia, Đảng Liên đoàn cực hữu đã bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với ông Juan Guaido và thừa nhận rằng những nỗ lực để tìm kiếm điểm chung với Phong trào 5 sao đã thất bại.

Phó thủ tướng Italia Matteo Salvini, lãnh đạo Đảng Liên đoàn nói trên kênh Rete 4: “Các đồng minh của chúng tôi nghĩ chúng ta cần hành động từ từ và thận trọng hơn. Chúng tôi không nhìn thấy điều tốt đẹp về điều này.”

Sau phản ứng của Italia, ông Guaido đã nói với nhật báo Corriere della Sera rằng cách duy nhất để Venezuela có thể thoát khỏi cuộc khủng hoảng này là thông qua “thay đổi triệt để” và cho biết ông hy vọng chính phủ Rome sẽ ủng hộ ông.

“Chúng tôi sẽ làm mọi thứ có thể để có thêm sự ủng hộ của chính phủ Italia như những thành viên Liên minh Châu Âu khác – điều này rất quan trọng với chúng tôi,” tờ Corriere della Sera dẫn lời ông Guaido.

Được biết, người Venezuela gốc Italia là một nhóm lớn và là cộng đồng có ảnh hưởng tại quốc gia thành viên OPEC này.

Tổng thống Italia – người chỉ đóng vai trò biểu tượng và không tham gia vào hoạt động điều hành chính phủ hàng ngày – hôm thứ Hai (4/2) đã lên tiếng thúc giục chính quyền Rome hãy vượt qua khác biệt và ủng hộ ông Guaido: “Chúng ta phải thể hiện trách nhiệm và sự rõ ràng với một đường lối chung được thực hiện bởi tất cả các đối tác và đồng minh EU của chúng ta.”

Cựu thủ tướng Italia Matteo Renzi đăng tweet: “Tôi cho rằng ngày này sẽ đến khi chính phủ này sẽ là nỗi xấu hổ với việc đứng về bên sai trái của lịch sử. Tôi ủng hộ các quốc gia đồng minh của chúng ta, chống lại độc tài và vì tự do.”

Theo Reuters, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Antonio Guterres hôm 4/2 đã nói rằng các quan chức của tổ chức toàn cầu này sẽ không tham gia vào các sáng kiến quốc tế về Venezuela để duy trì trung lập.

Xuân Thành