Iran chặn 2 tàu Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz

Nhiều nguồn tin cho biết, sáng 27/3 đã xảy ra một sự việc bất thường, 2 tàu container cỡ lớn thuộc tập đoàn quốc doanh Trung Quốc COSCO Shipping bất ngờ quay đầu khi đang tìm cách đi qua eo biển Hormuz.

Dữ liệu từ nền tảng theo dõi hàng hải MarineTraffic cùng thông tin từ các thủy thủ Trung Quốc gần khu vực cung cấp cho The Wall Street Journal cho biết, 2 tàu này là “CSCL Indian Ocean” và “CSCL Arctic Ocean”. Cả 2 đã quay đầu gần Đảo Larak, cách cảng Bandar Abbas khoảng 20 dặm.

Những ngày gần đây, một số tàu vẫn đi qua luồng hẹp giữa Đảo Qeshm và đảo Larak, trong đó có tàu được cho là thuộc sở hữu và thủy thủ đoàn Trung Quốc. Tuy nhiên, một số chủ tàu container nói với Wall Street Journal rằng hiện chỉ các tàu chở hàng hóa hướng đến Iran — như đồ gia dụng, ô tô, quần áo và dược phẩm — mới được phép đi qua.

Theo Nour News, cơ quan có liên hệ với Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran hôm 27/3 cho biết đã buộc 3 tàu container thuộc nhiều quốc tịch phải quay đầu khi cố gắng đi qua eo biển Hormuz. Lực lượng này cũng tuyên bố cấm toàn bộ tàu thuyền ủng hộ Mỹ và Israel qua lại các cảng.

Dữ liệu theo dõi tàu thuyền do Bloomberg tổng hợp cho thấy 2 tàu “CSCL Indian Ocean” và “CSCL Arctic Ocean” đều hiển thị thông tin chủ tàu và thủy thủ đoàn là người Trung Quốc, di chuyển từ khu vực gần Dubai theo hướng đông bắc, nhưng đã quay đầu khi đến gần khu vực hẹp của eo biển giữa đảo Larak và đảo Qeshm.

Nếu thông tin này được xác nhận, đây sẽ là đòn giáng mạnh đối với Đảng Cộng sản Trung Quốc — vốn được xem là có quan hệ chặt chẽ với Iran — đồng thời củng cố các thông tin trước đó do The Epoch Times công bố.

Một nguồn tin gần Bộ Ngoại giao Trung Quốc (ẩn danh) cho biết, Ngoại trưởng Vương Nghị đã nhiều lần liên hệ với phía Iran nhằm đảm bảo an toàn cho tàu thương mại Trung Quốc. Tuy nhiên, phía Iran chỉ cam kết đảm bảo an toàn “một phần” đối với các tàu chở hàng đến Iran, và nhấn mạnh giới hạn này.

Nguồn tin nhận định việc đảm bảo an ninh có chọn lọc này mang tính chất gây sức ép, buộc Bắc Kinh phải lựa chọn giữa việc hỗ trợ quân sự thực chất cho Tehran và đảm bảo an toàn thương mại. Điều này khiến các nỗ lực ngoại giao của ông Vương Nghị rơi vào thế bế tắc, đồng thời phản ánh sự cạnh tranh lợi ích phức tạp giữa Trung Quốc, Nga và Iran.

Kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch Chiến dịch Cơn Thịnh nộ Sử thi hôm 28/2, Iran đã tăng cường kiểm soát eo biển Hormuz thông qua các vụ tấn công tàu và đe dọa, buộc nhiều chủ tàu phải giữ tàu trong Vịnh hoặc tránh đi qua khu vực này. Một số tàu chỉ có thể rời đi theo các tuyến được Iran cho phép, và Tehran cũng cho biết đang cân nhắc thu phí đối với tàu đi qua eo biển.

Trung Quốc hiện là đối tác thương mại lớn nhất và một trong những khách hàng mua dầu lớn nhất của Iran. Nếu eo biển Hormuz bị phong tỏa hoàn toàn, an ninh năng lượng của Bắc Kinh sẽ chịu tác động nghiêm trọng. Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây đã kêu gọi Bắc Kinh hành động để đảm bảo tuyến hàng hải này thông suốt, trong bối cảnh khoảng 90% lượng dầu nhập khẩu của Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz.