Mỹ cam kết hơn 1 tỷ USD cho Liên Hợp Quốc sau loạt cắt giảm ngân sách

Vào ngày 16/6, các quan chức thông báo Mỹ sẽ viện trợ hơn 1 tỷ USD cho Liên Hợp Quốc (LHQ) nhằm hỗ trợ ứng phó với các cuộc khủng hoảng nhân đạo và thiên tai. Phần lớn khoản tiền này sẽ được phân bổ cho Chương trình Lương thực Thế giới của Liên Hợp Quốc.

Trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Mỹ khẳng định sẽ giải ngân hơn 218 triệu USD cho Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF) và hơn 800 triệu USD cho Chương trình Lương thực Thế giới (WFP). Theo cơ quan này, khoản ngân sách trên sẽ giúp LHQ nhanh chóng ứng phó với các cuộc khủng hoảng nhân đạo và thảm họa thiên nhiên.

Dưới thời Tổng thống Donald Trump, chính phủ Mỹ đã cắt giảm chi tiêu toàn cầu. Vào cuối năm 2025, chính quyền Trump và LHQ đã đạt được một thỏa thuận cung cấp 2 tỷ USD viện trợ nhân đạo. Đổi lại, LHQ phải thực hiện các cải cách mà giới chức Mỹ cho rằng sẽ giúp giảm bớt tình trạng quan liêu và “sự bành trướng các chương trình mang tính ý thức hệ”. Các cải cách này bao gồm việc thay thế các khoản tài trợ khó theo dõi bằng các gói viện trợ hợp nhất do Văn phòng Điều phối các Vấn đề Nhân đạo của Liên Hợp Quốc (OCHA) quản lý, bảo đảm trách nhiệm giải trình và phù hợp với lợi ích của Mỹ.

“Các gói viện trợ mới thay thế mô hình cũ gồm nhiều khoản tài trợ riêng lẻ, chồng chéo và phân mảnh, vốn tạo ra chi phí quản lý quá lớn, gây khó khăn cho các đơn vị thực hiện và làm giảm hiệu quả do phải phân tán nguồn lực cho quá nhiều ưu tiên cạnh tranh lẫn nhau”, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết ngày 16/6.

Cơ quan này nói thêm rằng các khoản tài trợ mới “phản ánh một mô hình viện trợ nhân đạo mới dựa trên tốc độ triển khai, trách nhiệm giải trình, tác động có thể đo lường được và việc loại bỏ lãng phí do bộ máy quan liêu gây ra”.

Trong một số trường hợp, các tổ chức nhận viện trợ này có thể triển khai hoạt động cứu trợ chỉ trong vòng 24 giờ.

Ngày 17/6, WFP cho biết họ hoan nghênh khoản tài trợ này.

“Trong bối cảnh nhu cầu đang vượt xa nguồn lực hiện có, sự hỗ trợ hào phóng từ Mỹ đến vào đúng thời điểm mang tính quyết định”, ông Carl Skau, quyền Giám đốc Điều hành của chương trình, cho biết trong một tuyên bố.

“Đây là phao cứu sinh quan trọng giúp tiếp cận những người đang bên bờ nạn đói, cung cấp hỗ trợ dinh dưỡng cho các bà mẹ và trẻ em, đồng thời dự trữ lương thực nhằm ngăn hàng triệu người rơi vào tình trạng đói nghèo cùng cực. Các đội ngũ của chúng tôi có thể ứng phó nhanh chóng trên diện rộng. Với nguồn lực phù hợp, chúng tôi sẽ tiếp tục giải quyết nạn đói một cách hiệu quả, minh bạch và có trách nhiệm”.

Theo WFP, nguồn viện trợ này sẽ được sử dụng cho các hoạt động chuẩn bị và ứng phó tại những quốc gia “dễ bị ảnh hưởng bởi các thảm họa thiên nhiên nghiêm trọng” ở khu vực Mỹ Latinh, Caribe, châu Á và Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.

Trong những tháng gần đây, các quan chức của chương trình liên tục cảnh báo về tình trạng thiếu hụt ngân sách, cho rằng điều này đang khiến hàng triệu người không nhận được sự hỗ trợ thiết yếu. Vào tháng 5, WFP đã đăng lại một bài bình luận của một thành viên hội đồng quản trị thuộc tổ chức WFP tại Mỹ (World Food Program USA), trong đó kêu gọi chính quyền Tổng thống Trump tăng cường viện trợ.

WFP hiện do quyền giám đốc điều hành lãnh đạo sau khi bà Cindy McCain từ chức vào đầu tháng 6. Bà cho biết mình rời vị trí để tập trung chăm sóc sức khỏe sau khi bị đột quỵ.