Người dân Vancouver mít tinh ủng hộ Hoàng Chi Phong, kêu gọi Chính phủ Canada hành động

Người dân Vancouver, Canada, hôm Chủ nhật (8/11) mít tinh trước Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại thành phố này để ủng hộ nhà hoạt động dân chủ Hồng Kông Hoàng Chi Phong, người vừa bị tuyên 10 năm tù. Cùng lúc, Toronto, Calgary và một số nơi khác cũng có hoạt động ủng hộ.

Cuộc mít tinh do Hội Ủng hộ Phong trào Dân chủ Vancouver tổ chức, nhằm ủng hộ Hoàng Chi Phong và những người khác đang bị giam giữ. Hoàng Chi Phong bị tòa án Hồng Kông tuyên án hôm thứ Năm (5/11). Bản án thu hút sự quan tâm của cộng đồng người Hồng Kông ở hải ngoại.

Ban tổ chức cho biết khoảng 300 cư dân vùng Đại Vancouver đã đến dự, trong đó có người nhập cư từ Hồng Kông và những người quan tâm đến tình hình nhân quyền ở Hồng Kông. Những người tham dự kêu gọi Chính phủ Canada quan tâm đến vấn đề nhân quyền và pháp quyền ở Hồng Kông, đồng thời thông qua kênh ngoại giao yêu cầu trả tự do cho Hoàng Chi Phong cùng những người khác bị coi là tù nhân chính trị.

Nhiều người cầm biểu ngữ “Trả tự do cho Hoàng Chi Phong”, “Trả tự do cho Lê Trí Anh”. Có người giương chiếc ô vàng mang dòng chữ “Ủng hộ tự do, phản đối luật ác”; những người khác giương cờ “Giải phóng Hồng Kông, cách mạng thời đại”. Trong buổi mít tinh, thỉnh thoảng lại có xe chạy qua bấm còi ủng hộ.

Chủ tịch hội: Điều thúc đẩy chúng ta tiếp tục hành động phải là tình yêu

Ông Edmond Leung, Chủ tịch Hội Ủng hộ Phong trào Dân chủ Vancouver, cho biết việc Hoàng Chi Phong một lần nữa bị kết án khiến nhiều người không khỏi phẫn nộ. Tuy nhiên, theo ông, động lực ủng hộ phong trào dân chủ Hồng Kông không nên chỉ là sự căm giận, mà phải xuất phát từ sự quan tâm dành cho Hồng Kông và bạn bè.

“Thật ra đó là tình yêu. Chúng ta yêu thương Hoàng Chi Phong, chúng ta yêu thương Hồng Kông. Tôi mong khi suy nghĩ sâu thêm, mọi người đều tìm ra câu trả lời này, chứ không phải hận thù. Chúng ta sẽ thấy phẫn nộ, nhưng điều thúc đẩy chúng ta nhất định phải là tình yêu,” ông nói.

Ông Leung nói rằng dù không thể trực tiếp thay đổi các quyết định tư pháp ở Hồng Kông, người Hồng Kông ở hải ngoại vẫn có thể tận dụng các cơ chế dân chủ tại Canada. Họ có thể liên hệ nghị sĩ và bày tỏ nguyện vọng với chính phủ, để vấn đề Hồng Kông tiếp tục được quan tâm.

Ông đặc biệt nhắc đến chương trình nhập cư “thuyền cứu sinh” mà Canada lập ra cho cư dân Hồng Kông. Theo ông, nhiều năm vận động đã chứng minh tiếng nói của cộng đồng Hồng Kông có thể tác động đến chính sách công của Canada. Ông kêu gọi người tham dự phản ánh tình hình Hồng Kông với các nghị sĩ quốc hội, và nêu các vụ án của Hoàng Chi Phong, Trâu Hạnh Đồng, Lê Trí Anh.

Ông Leung cũng kêu gọi người ở hải ngoại gửi thư cho những người khác đang bị giam, để họ biết thế giới bên ngoài vẫn quan tâm đến họ. “Chúng ta hãy viết thêm thư cho Chi Phong, cho những người khác, cho những người còn ở sau song sắt, để nói với họ rằng chúng ta không quên họ, chúng ta vẫn quan tâm tới họ.”

Nghị sĩ Jenny Kwan: Canada hành động mới là điều then chốt

Bà Jenny Kwan (Quan Tuệ Trinh), nghị sĩ Quốc hội Canada đại diện khu vực bầu cử Vancouver East, khi phát biểu tại cuộc mít tinh đã nhấn mạnh rằng Canada cần bảo vệ pháp quyền và các quyền con người cơ bản. Bà kêu gọi chính quyền Hồng Kông và Trung Quốc trả tự do cho Hoàng Chi Phong.

“Canada phải bảo vệ pháp quyền. Canada phải ủng hộ người dân Hồng Kông, và kêu gọi chính quyền Hồng Kông và Trung Quốc trả tự do cho Hoàng Chi Phong,” bà nói.

Nhắc đến Hoàng Chi Phong, bà Kwan nói bà rất đau lòng khi nhà hoạt động trẻ này một lần nữa phải đối mặt với án tù dài. Bà gửi lời tới anh: “Hoàng Chi Phong, xin anh hãy nghe rõ. Chúng tôi không quên, và sẽ không bao giờ quên. Hôm nay chúng tôi đứng ở đây để bày tỏ lòng kính trọng với anh, để ghi nhớ thông điệp của anh, và cũng để ghi nhớ tất cả những người bị bỏ tù một cách bất công.”

Bà kêu gọi Chính phủ Canada không chỉ bày tỏ quan ngại qua các tuyên bố, mà phải nêu vấn đề Hồng Kông khi tiếp xúc với Chính phủ Trung Quốc.

“Tôi kêu gọi chính phủ của ông Carney đừng chỉ ra tuyên bố. Tuyên bố tất nhiên quan trọng, nhưng hành động còn then chốt hơn.”

Bà Kwan mong rằng khi gặp quan chức Trung Quốc, Thủ tướng Canada Mark Carney sẽ trực tiếp nêu hoàn cảnh của Hoàng Chi Phong và những người đang bị giam khác, yêu cầu bảo vệ pháp quyền và các quyền cơ bản.

Cựu Chủ tịch Hội Sinh viên Đại học Hồng Kông: Chúng tôi sẽ tiếp tục bước đi

Ông Phùng Kính Ân, cựu Chủ tịch Hội Sinh viên Đại học Hồng Kông, kể về những năm quen biết Hoàng Chi Phong. Hai người quen nhau năm 2014 và sau đó có nhiều dịp tiếp xúc qua các hoạt động sinh viên, các cuộc bầu cử và phong trào phản đối dự luật dẫn độ năm 2019 ở Hồng Kông.

“Tôi nhận thấy anh ấy là người chăm chỉ, tập trung. Anh ấy có sức hút riêng, có thể dùng nhiệt huyết của mình truyền cảm hứng cho người khác và dẫn dắt những người làm việc cùng. Dù khá nổi tiếng cả ở Hồng Kông lẫn trên trường quốc tế, anh ấy vẫn luôn khiêm tốn,” ông nói.

Ông Phùng nhớ lại, từ năm 2019 đến 2020, hai người từng cùng viết bài đăng trên báo Anh để giới thiệu tình hình Hồng Kông với cộng đồng quốc tế. Khi đó ông đang học thạc sĩ ở London, và Hoàng Chi Phong khuyến khích ông tiếp tục tham gia qua các bài viết và truyền thông quốc tế.

Nói về ý nghĩa của cuộc mít tinh, ông Phùng cho biết lý do quan trọng nhất khiến họ đến dự là để nói với Hoàng Chi Phong, người đang ở cách xa nghìn dặm, rằng họ sẽ không quên anh. “Chúng tôi sẽ nhớ đến anh ấy. Chúng tôi sẽ nhớ những cống hiến của anh ấy cho Hồng Kông, và những nỗ lực của anh ấy để Hồng Kông trở thành mái nhà tốt đẹp hơn của chúng ta,” ông nói.

Ông cho rằng dù phải chịu áp lực thực tế về việc làm, chi phí sinh hoạt và tình trạng di trú, người Hồng Kông ở hải ngoại vẫn có thể tiếp tục quan tâm đến Hồng Kông trong khả năng của mình. “Chúng ta hãy tiếp tục tiến lên. Hoàng Chi Phong, chúng tôi sẽ tiếp tục bước đi cho đến ngày các anh trở về.”

Người làm truyền thông Kiệt Tư: Tiếp tục lên tiếng

Ông Kiệt Tư, người làm truyền thông nổi tiếng ở Hồng Kông, từng thụ án cùng Hoàng Chi Phong tại nhà tù Xích Trụ (Stanley). Ông kể lại những trải nghiệm của hai người trong tù và cách ông hiểu về hai chữ “chờ đợi”.

“Nhiều người biết tôi và Hoàng Chi Phong ở nhà tù Xích Trụ, tôi đã ở cùng cậu ấy hai năm. Tôi nghĩ một điều rất quan trọng là cả hai chúng tôi đều học được cách chờ đợi,” ông nói.

Ông Kiệt Tư nhớ lại, trong phong trào Dù Vàng năm 2014, Hoàng Chi Phong bị bắt vì tham gia hành động ở Quảng trường Dân sự. Vừa được thả, Hoàng Chi Phong lập tức đến Causeway Bay gặp những người biểu tình còn bám trụ ở đó. Nhiều năm trôi qua, ông không ngờ mình vẫn phải đối mặt với một lần chờ đợi dài nữa.

“Đến hôm nay tôi thật sự khó tin là mình còn phải đợi 10 năm nữa mới gặp được cậu ấy. Tôi thật sự không biết mình có còn gặp lại được cậu ấy hay không.”

Theo những gì ông biết, Hoàng Chi Phong đang bị giam ở khu canh phòng nghiêm ngặt của nhà tù Xích Trụ. Các hoạt động hằng ngày của anh và cơ hội tiếp xúc với tù nhân khác bị hạn chế nhiều hơn, việc thăm gặp cũng tương đối hạn chế. Ông lo rằng mức án dài đồng nghĩa với việc anh phải xa người thân, bạn bè lâu dài.

Bàn về những gì người ở hải ngoại có thể làm, ông Kiệt Tư nhấn mạnh rằng chờ đợi không có nghĩa là thụ động chấp nhận thực tại: “Chúng tôi ở Canada sẽ tiếp tục viết thư cho họ, tiếp tục tham gia những cuộc mít tinh như hôm nay. Tất cả những việc đó là cách chúng tôi bày tỏ thái độ với chế độ toàn trị. Trong lúc chờ đợi, chúng tôi không ngồi yên mà sẽ tiếp tục hành động và lên tiếng”.

Ông cho biết dù hai người từng có ý kiến khác nhau về một số lựa chọn trong cuộc sống, ông hiểu niềm tin của Hoàng Chi Phong và mong muốn của anh về việc người Hồng Kông được tham gia quyết định tương lai của chính mình. Ông kêu gọi mọi người tiếp tục ủng hộ anh: “Mong mọi người hãy nhớ, đừng bỏ cuộc. Chúng ta dùng cách của mình để tiếp tục nói với Hoàng Chi Phong rằng trên con đường gian khổ của cậu ấy, chúng ta sẽ luôn đồng hành và cùng cậu ấy bước tiếp”.