Ông Musk: Các biện pháp ngăn Nga sử dụng trái phép Starlink đã phát huy hiệu quả

Trong suốt cuộc chiến Nga–Ukraine, các thiết bị Starlink của SpaceX do ông Elon Musk sáng lập đã đóng vai trò then chốt trong việc bảo đảm liên lạc cho quân đội Ukraine. Tuy nhiên, một số bộ thiết bị đã bị quân Nga thu giữ trong quá trình giao tranh. Trước lo ngại Nga lợi dụng các thiết bị này, Ukraine và SpaceX đã phối hợp triển khai các biện pháp kỹ thuật để ngăn việc sử dụng trái phép. Ông Musk cho biết các biện pháp đó “có vẻ đã phát huy tác dụng”.

Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết Kyiv đang xây dựng một hệ thống chỉ cho phép các thiết bị Starlink đã được cấp phép hoạt động trong lãnh thổ Ukraine.

Ngày 2/1, ông viết trên X rằng Ukraine và Starlink “đã thực hiện những bước đi đầu tiên” và nhanh chóng đạt kết quả trong việc đối phó với máy bay không người lái của Nga, đồng thời bước tiếp theo là triển khai hệ thống chỉ cho phép các đầu cuối được ủy quyền hoạt động tại Ukraine.

Ông Fedorov xác nhận các báo cáo cho thấy một số UAV của Nga đã sử dụng kết nối Starlink khi hoạt động trên bầu trời các thành phố Ukraine, và nói rằng giới chức Ukraine đã lập tức liên hệ với SpaceX để tìm giải pháp. Ông Musk sau đó phản hồi trên X: “Có vẻ như những biện pháp chúng tôi áp dụng để ngăn Nga sử dụng trái phép mạng Starlink đã có hiệu quả. Nếu cần làm thêm điều gì, xin hãy cho chúng tôi biết.”

Ông Fedorov nói trong vài ngày tới, Ukraine sẽ công bố hướng dẫn để người dùng trong nước đăng ký và xác minh thiết bị Starlink; các đầu cuối không được xác minh sẽ bị vô hiệu hóa, và quy trình đăng ký được mô tả là đơn giản, nhanh chóng, thân thiện với người dùng. Ông gửi lời cảm ơn Starlink/SpaceX “vì sự hợp tác và ủng hộ chủ động đối với người dân Ukraine”.

Đây không phải là lần đầu tiên Ukraine cáo buộc quân đội Nga sử dụng dịch vụ truy cập internet do hệ thống vệ tinh Starlink cung cấp. Tháng 2/2024, Cục Tình báo thuộc Bộ Quốc phòng Ukraine ra tuyên bố nói rằng Lữ đoàn đổ bộ đường không số 83 của quân đội Nga cùng một số đơn vị khác đang sử dụng các đầu cuối Starlink ở khu vực phía đông tỉnh Donetsk.

Những cáo buộc này sau đó vào cuối tháng, đã bị phía Nga và SpaceX bác bỏ: Điện Kremlin nói rằng hệ thống Starlink chưa từng được cấp phép sử dụng tại Nga và cũng không chính thức cung cấp dịch vụ cho phía Nga; còn SpaceX làm rõ rằng công ty không bán dịch vụ Starlink hay cung cấp thiết bị liên quan cho Nga, và không tiến hành “bất kỳ hình thức hoạt động thương mại nào” với Chính phủ hoặc quân đội Nga.

Theo giới thiệu trên trang web của SpaceX, Starlink cung cấp dịch vụ internet thông qua một chòm sao vệ tinh được triển khai trên quỹ đạo thấp. Tính đến tháng 1/2026, số vệ tinh hoạt động trên quỹ đạo đã vượt quá 9.000 chiếc, với hơn 6 triệu người dùng tại hơn 100 quốc gia và vùng lãnh thổ trên toàn thế giới.