Ông Trump: Canada “rồi sẽ thành bang thứ 51” của Mỹ

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Tư (14/10) nói Canada “rồi sẽ thành bang thứ 51” của Mỹ, khi phát biểu tại một cuộc mít tinh tranh cử ở thành phố Bullhead City, bang Arizona.

“Họ rồi sẽ thành bang thứ 51, vì đó là cách duy nhất để mọi thứ vận hành. Chúng tôi không cần họ, nhưng họ cần chúng tôi,” ông Trump nói trước đám đông người ủng hộ.

Ông đặt câu hỏi vì sao Mỹ phải chi “80, 90, 100 tỷ USD mỗi năm để hỗ trợ một quốc gia không phải là một phần của chúng tôi”, theo bản tin của Toronto Sun.

Đây không phải lần đầu ông Trump gọi Canada là “bang thứ 51”. Lần này, ông nói về điều đó như một việc sớm muộn sẽ xảy ra, trong lúc hai nước đang vướng vào cuộc chiến thương mại.

“Canada đối xử với chúng tôi rất tệ. Họ luôn như vậy. Giờ thì hết rồi. Có Trump rồi, mọi chuyện đã khác hẳn,” ông Trump nói.

Tổng thống Mỹ còn nhắc đến mức thuế của Canada đối với sữa, việc các hãng ô tô chuyển nhà máy sang Mỹ và việc đổi tên hồ Ontario thành “Lake America” (hồ Mỹ), trang CP24 đưa tin. Ông nói Canada đã “lợi dụng” Mỹ bằng thuế quan đánh vào “bất cứ thứ gì quá hai chai [sữa]”.

“Giống như Greenland”

Ông Trump so sánh trường hợp Canada với Greenland. “[Canada] sẽ làm một điều giống như Greenland. Quý vị đã nghe về Greenland: ‘Ôi, thật tồi tệ, những gì Tổng thống Trump làm thật tồi tệ’,” ông nói.

Ông ví Greenland là phần mới nhất trên “chiếc đĩa tuyệt đẹp của chúng ta”, rồi nhắc thêm Venezuela: “Chiếc đĩa của chúng ta ngày càng lớn hơn. Còn Venezuela thì sao? Ở đó chúng ta cũng làm khá tốt đấy chứ?”

Toronto Sun cho biết ông Trump phát biểu như vậy sau khi đã ký một thỏa thuận an ninh về Greenland với Đan Mạch hồi tháng trước. Hòn đảo Bắc Cực này thuộc lãnh thổ của Đan Mạch.

Đại sứ Mỹ nói đến “can thiệp bầu cử”

Trước đó, Đại sứ Mỹ tại Canada Pete Hoekstra cho rằng hành động của một số chính khách Canada có thể bị coi là “can thiệp chính trị” vào những cuộc đua sít sao của kỳ bầu cử giữa kỳ tại Mỹ vào tháng 11, CP24 đưa tin.

Trên chương trình podcast “The Really Big Show”, ông Hoekstra nhắc lại phát biểu hồi tháng 8 của Bộ trưởng Công nghiệp Canada Mélanie Joly, rằng thuế trả đũa của Canada được thiết kế để nhắm vào một số bang cụ thể của Mỹ. Ông nói, xét theo cách Mỹ nhìn nhận các cuộc bầu cử của mình, một phần trong số đó “có thể bị suy ra là can thiệp bầu cử”.

Quan hệ thương mại ngày càng căng thẳng

Hồi tháng 6, khi một số nhà kinh tế cho rằng Canada đã rơi vào suy thoái kỹ thuật, ông Trump đăng bài trên mạng xã hội, nhắc lại lời kêu gọi Canada trở thành “bang thứ 51”. Thủ hiến Ontario Doug Ford đáp rằng chủ quyền của Canada không phải để bán. “Tôi có thể nói với Tổng thống Trump rằng điều đó sẽ không bao giờ xảy ra,” ông Ford nói.

Nỗ lực hàn gắn quan hệ thương mại giữa hai nước đổ vỡ hồi tháng 8, để lại thuế quan, thuế trả đũa và cả lệnh cấm nhập khẩu.

Đầu tháng 9, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick nói trên đài CNBC rằng “Ontario, cùng thành phố Toronto tuyệt vời, sẽ là bang cuối cùng trong 51 bang của chúng tôi”. Cuối tháng 9, tại một hội nghị ở thủ đô Washington, cố vấn thương mại lâu năm của ông Trump là Peter Navarro nói các nhà vận động hành lang Canada hãy “cút khỏi đất nước chúng tôi”.

“Về kinh tế, Canada giống như một chiếc thuyền chèo, còn chúng tôi là một tàu sân bay. Kết cục sẽ ra sao?” ông Navarro nói thêm.

Phía Canada cũng có động thái riêng. Hồi tháng 9, khi đợt thuế trả đũa mới nhất của Canada đối với hàng hóa Mỹ bắt đầu được áp dụng, Thủ hiến tỉnh British Columbia David Eby thông báo tỉnh sẽ dựng biển mới tại các cửa khẩu biên giới với Mỹ, ghi tỉnh này “mạnh mẽ, kiêu hãnh và KHÔNG BAO GIỜ là bang thứ 51. Xin lỗi”.