Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae tại Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC). (Ảnh: Trang facebook của Văn phòng Thủ tướng Nhật Bản)
Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae hôm thứ Năm (19/11) cho biết lập trường của Nhật Bản về vấn đề Đài Loan không thay đổi kể từ năm 1972. Tuyên bố được đưa ra khi bà tham dự Hội nghị APEC tại Thâm Quyến, Trung Quốc. Bà cũng không trả lời câu hỏi giả định về khả năng Nhật Bản can thiệp quân sự nếu “Đài Loan có biến”.
Bà Takaichi tổ chức họp báo tại Thâm Quyến bên lề Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC. Bà cho biết lập trường về Đài Loan mà Nhật Bản nêu trong Tuyên bố chung Nhật-Trung năm 1972 chưa bao giờ thay đổi. Đây là văn kiện thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước.
Phóng viên hỏi tiếp liệu Nhật Bản có thể can thiệp quân sự “nếu Đài Loan có biến” hay không. Bà Takaichi nói không tiện trả lời câu hỏi mang tính giả định, nhưng nhấn mạnh lập trường của Chính phủ Nhật Bản về Đài Loan “hoàn toàn không thay đổi” kể từ năm 1972.
Có ý kiến lo ngại rằng việc Nhật Bản liên tục tăng cường năng lực phòng vệ có thể dẫn đến một cuộc chạy đua vũ trang trong khu vực. Bà Takaichi nhấn mạnh việc tăng cường năng lực phòng vệ là biện pháp cần thiết để bảo vệ tính mạng và cuộc sống bình yên của người dân Nhật Bản.
Theo bà, từ khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, Nhật Bản luôn đóng góp cho hòa bình và thịnh vượng của thế giới, và “đường lối này từ nay về sau cũng tuyệt đối không thay đổi”.
Trước đó, ngày 7/11/2025, bà Takaichi trả lời chất vấn tại Ủy ban Ngân sách Hạ viện Nhật Bản rằng nếu Đài Loan rơi vào tình huống khẩn cấp có sử dụng vũ lực, điều đó có thể cấu thành “tình huống đe dọa sự tồn vong” của Nhật Bản. Trong trường hợp này, nếu đáp ứng các điều kiện luật định, Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản có thể thực thi quyền phòng vệ tập thể ở mức hạn chế.
Bà nói thêm rằng việc có cấu thành “tình huống đe dọa sự tồn vong” hay không phải được đánh giá tổng thể dựa trên tình hình cụ thể. Nếu xảy ra việc điều động tàu chiến hoặc tiến hành tấn công vũ trang, khả năng này sẽ cao hơn.
Sau đó, Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) yêu cầu bà Takaichi rút lại phát biểu và đe dọa Nhật Bản sẽ phải gánh chịu hậu quả nghiêm trọng. Ngày 8/11/2025, ông Tiết Kiếm, khi đó là Tổng lãnh sự Trung Quốc tại Osaka, đăng bài trên mạng xã hội X, được dư luận xem là lời đe dọa nhắm vào bà Takaichi. Phía Nhật Bản đã phản đối phía Trung Quốc, sau đó bài đăng này bị xóa.
Từ đó, ĐCSTQ hạn chế xuất khẩu khoáng sản then chốt từ Trung Quốc sang Nhật Bản, tạm dừng nhập khẩu hải sản Nhật Bản và kêu gọi công dân Trung Quốc không đi du lịch Nhật Bản.
Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC năm nay diễn ra tại Thâm Quyến trong hai ngày 18 và 19/11. Trong thời gian hội nghị, bà Takaichi và lãnh đạo ĐCSTQ Tập Cận Bình có tiếp xúc ngắn, nhưng hai bên không tổ chức cuộc gặp song phương.
Xem thêm:
Tuyên bố APEC tại Thâm Quyến, Trung Quốc, tái khẳng định mục tiêu khu vực…
Vụ ông Jensen Huang bị nghi sa vào “mỹ nhân kế” của Đảng Cộng sản…
Khánh Hòa đề xuất thu phí vỉa hè dùng để kinh doanh, trông giữ xe…
Ủy ban châu Âu đề xuất khoản vay mới 45 tỷ euro cho Ukraine năm…
Ngày 19/11/2026, tại Thâm Quyến, Trung Quốc, Tổng thống Mỹ Donald Trump gặp Tổng thống…
Chính quyền Trump đề nghị Tòa Tối cao Mỹ chặn việc khôi phục quy chế…