Ông Duterte: Cắt đứt quan hệ với Mỹ, Obama nên xuống địa ngục!

Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte nói sẽ cắt đứt quan hệ với Mỹ, giao thiệp sâu hơn với Nga, Trung Quốc và ông Obama nên xuống địa ngục vì chỉ trích cuộc chiến chống ma tuý tại Philippines.

Ngoài ra ông này còn phê bình EU: “Liên minh Châu Âu nên chọn cách hối lỗi, địa ngục đầy rồi”.

Tổng thống Philippines phát biểu trong bối cảnh quân đội Mỹ – Philippines đang tập trận chung – có lẽ sẽ là cuộc tập trận cuối cùng, CNN nhận xét.

Cuộc tập trận bắt đầu hôm thứ Ba 4/10 và kéo dài đến ngày 12/10. Hồi tuần trước, ông Duterte có nhắc rằng đây sẽ là lần tập trận cuối cùng giữa hai đồng minh lâu năm.

“Tôi sẽ cắt đứt với Mỹ”

Những lời thoá mạ lãnh đạo Mỹ bắt đầu sau khi Tổng thống Obama phát biểu rằng ông sẽ nêu quan ngại về cuộc chiến ma tuý do ông Duterte khởi xướng khi hai người gặp mặt tại Lào. Tổng thống Philippines gọi ông Obama là ‘đồ khốn khiếp’, và sau đó Nhà Trắng đã huỷ cuộc gặp song phương giữa hai người.

Hàng ngàn nghi phạm buôn bán và sử dụng ma tuý đã bị giết sau khi ông Duterte lên nắm quyền vào tháng 7 vừa rồi. Một số người bị chết trong các cuộc đối đầu với cảnh sát do cảnh sát được trao quyền giết nghi phạm bỏ chạy. Nhiều người khác bị thường dân giết rồi vứt xác ngoài đường, kèm theo một tờ ghi chú rằng người bị giết có liên quan đến tội phạm ma tuý. Thường dân cũng được phép giết nghi phạm ma tuý mà không phải nhận hậu quả gì.

Hôm qua (4/10) Duterte nói ông sẵn sàng cắt đứt quan hệ với Mỹ để ngả về phía Nga, Trung.

“Sự tôn trọng rất quan trọng”, ông nói về việc Obama chỉ trích chiến dịch tiêu diệt tội phạm của ông. “Nếu đây là điều đang xảy ra, tôi sẽ tái thiết lại chính sách ngoại giao. Có thể, trong nhiệm kỳ của tôi, tôi sẽ cắt đứt với Mỹ. Tôi thà đi với Nga và Trung Quốc còn hơn”.

“Ông Obama, ông có thể xuống địa ngục đi… EU thì nên chọn cách hối lỗi.. Địa ngục đầy rồi!”.

Những phát ngôn “bừa bãi” của ông Duterte gần đây đã nhận quả đắng khi ông so sánh việc mình giết người nghiện ma tuý với cuộc tàn sát người Do Thái của Hitler. Israel, Mỹ và EU lên tiếng chỉ trích phát biểu này và cuối cùng ông Duterte phải lên tiếng xin lỗi.

Phản ứng của chính quyền Obama

Thư ký báo chí của Nhà Trắng Josh Earnest nói những phát ngôn kiểu như trên của Tổng thống Duterte đi ngược lại “quan hệ nồng ấm của hai nước”.

Ông dẫn ví dụ Mỹ nỗ lực cứu trợ Philippines sau cơn bão Haiyan năm 2013 khiến 5.000 người Phil thiệt mạng. Ngoài ra ông cũng khẳng định chính phủ Mỹ chưa nhận được bất kỳ yêu cầu chính thức này từ phía Manila rằng họ muốn thay đổi hiện trạng quan hệ hai bên.

Hai nước ký hiệp ước Tăng cường Hợp tác an ninh vào năm 2014, cho phép quân đội Mỹ sử dụng nhiều tại nguyên trong lãnh thổ Philippines. Ông Duterte hơn một lần nhắc rằng ông muốn xem xét lại hiệp ước này.

Trước phát biểu đình đám trên của ông Duterte một ngày, Reuters nhận định rằng Washington đang cố hết sức để phớt lờ lời lẽ phi ngoại giao của lãnh đạo đồng minh Philippines.

Theo hãng tin Anh này, hai quan chức Mỹ cao cấp vào 03/10 nói chủ trương của giới chức Mỹ hiện nay là không nên kích động thêm tổng thống Philippines, không để cho ông có cớ nổi giận thêm, nhưng đồng thời tiếp tục công cuộc hợp tác quân sự cũng như hợp tác khác ở cấp thấp hơn, với các đối tác Philippines.

Một quan chức cao cấp đặc trách vùng Đông Nam Á so sánh ông Duterte với ửng cử viên đảng Cộng Hòa Mỹ Donald Trump, cho rằng tổng thống Philippines “khao khát sự chú ý, và càng bị chú ý, ông ta càng trở nên thái quá. Tốt hơn hết là nên phớt lờ ông ấy đi”.