Thủ tướng Pakistan: Mỹ và Iran đã chính thức đạt được thỏa thuận hòa bình

Theo CNBC ngày 14/6, Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận chấm dứt cuộc xung đột quân sự kéo dài gần bốn tháng. Hai bên đồng ý ngay lập tức và vĩnh viễn ngừng mọi hoạt động quân sự trên tất cả các mặt trận. Với vai trò là bên trung gian quan trọng trong các cuộc đàm phán, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đã công bố thông tin này trong ngày.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng xác nhận thỏa thuận đã hoàn tất và tuyên bố sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa eo biển Hormuz do Hải quân Mỹ áp đặt. Khi triển vọng tuyến hàng hải chiến lược này được khôi phục, những lo ngại của thị trường quốc tế về tình trạng gián đoạn nguồn cung năng lượng và áp lực lạm phát đã phần nào giảm bớt.

Pakistan làm trung gian nhiều tháng, Mỹ và Iran xác nhận đạt được thỏa thuận hòa bình

Shehbaz Sharif cho biết trên nền tảng mạng xã hội X rằng sau các cuộc đàm phán dày đặc, Mỹ và Cộng hòa Hồi giáo Iran đã chính thức đạt được thỏa thuận hòa bình.

Ông tiết lộ hai bên dự kiến tổ chức lễ ký kết chính thức tại Thụy Sĩ vào ngày 19/6. Trong nhiều tháng qua, Pakistan đã đóng vai trò là cầu nối liên lạc quan trọng giữa hai nước và tích cực thúc đẩy tiến trình đàm phán ngừng bắn.

Không lâu sau khi Sharif công bố thông tin, ông Trump cũng đăng bài trên Truth Social xác nhận thỏa thuận đã hoàn tất.

Ông Trump viết: “Thỏa thuận với Cộng hòa Hồi giáo Iran hiện đã hoàn toàn hoàn tất”.

Ông đồng thời tuyên bố cho phép khôi phục tự do hàng hải tại eo biển Hormuz và ra lệnh dỡ bỏ ngay lập tức lệnh phong tỏa trên biển mà Hải quân Mỹ từng áp dụng trước đó.

Theo truyền thông nhà nước Iran đưa tin trước đó, một dự thảo bản ghi nhớ hòa bình dài 14 trang đã được hoàn thiện, trong đó bao gồm việc Mỹ hủy bỏ các lệnh trừng phạt đối với hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của Iran, còn Iran cam kết khôi phục hoạt động hàng hải bình thường tại eo biển Hormuz trong vòng 30 ngày.

Thỏa thuận ngừng bắn từng đối mặt nhiều thử thách, tình hình Lebanon làm dấy lên lo ngại

Mặc dù thỏa thuận hòa bình cuối cùng đã được ký kết, nhưng tiến trình này không hề suôn sẻ.

Theo Reuters và AP, trong những tuần gần đây, Washington và Tehran liên tục đưa ra các thông điệp trái ngược về diễn biến chiến sự, khiến lệnh ngừng bắn luôn ở trong trạng thái mong manh. Trong thời gian ngoại giao con thoi diễn ra, dù hai bên duy trì ngừng bắn hạn chế, tình hình khu vực vẫn nhiều lần leo thang căng thẳng.

Chỉ vài giờ trước khi thỏa thuận được công bố, Israel và lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn tại Lebanon đã tiếp tục giao tranh trên lãnh thổ Lebanon.

Sau khi quân đội Israel không kích Beirut, ông Trump công khai chỉ trích hành động này và cảnh báo Iran cùng Hezbollah không được tiến hành các biện pháp trả đũa.

Trước nguy cơ các cuộc đàm phán có thể đổ vỡ, ông Trump đã kêu gọi các bên liên quan không nên “làm hỏng mọi chuyện.”

Các nhà phân tích cho rằng việc thỏa thuận cuối cùng vẫn được ký kết trong bối cảnh xung đột khu vực tiếp tục leo thang cho thấy tất cả các bên đều đã nhận thức rõ cái giá kinh tế và chính trị rất lớn nếu chiến tranh tiếp tục mở rộng.

Eo biển Hormuz sắp được mở lại, áp lực đối với thị trường năng lượng có thể giảm bớt

Là một trong những tuyến vận tải năng lượng quan trọng nhất thế giới, eo biển Hormuz trên thực tế đã bị đóng cửa kể từ khi chiến tranh bùng phát vào cuối tháng 2.

Trước đó, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo khoảng 1/5 lượng dầu giao dịch toàn cầu phải đi qua tuyến đường biển hẹp này. Nếu hoạt động vận chuyển bị gián đoạn trong thời gian dài, thị trường năng lượng thế giới sẽ phải đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nguồn cung nghiêm trọng.

Trong những tháng qua, hoạt động vận chuyển dầu thô, khí đốt tự nhiên và phân bón đã bị ảnh hưởng đáng kể, khiến giá năng lượng quốc tế liên tục tăng và làm dấy lên lo ngại nền kinh tế toàn cầu có thể rơi trở lại tình trạng “lạm phát đình trệ”.

Goldman Sachs và JPMorgan trước đây đều nhận định rằng nếu eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa trong thời gian dài, giá dầu thế giới có thể vượt mốc 150 USD/thùng.

Hiện nay, sau khi thỏa thuận được ký kết, thị trường nhìn chung kỳ vọng chuỗi cung ứng năng lượng tại Trung Đông sẽ dần trở lại bình thường và giá dầu quốc tế có khả năng giảm xuống.

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance trả lời phỏng vấn Fox News cho biết thỏa thuận này là một “tin cực kỳ tích cực” đối với người dân Mỹ.

Ông nói rằng người tiêu dùng Mỹ đã phải chịu áp lực từ giá nhiên liệu cao trong thời gian dài, và việc đạt được thỏa thuận không chỉ giúp giảm chi phí năng lượng trong ngắn hạn mà còn có tác động tích cực đối với giá năng lượng về lâu dài.

Chính sách của các ngân hàng trung ương toàn cầu có thể bước ngoặt, nhưng áp lực lạm phát vẫn cần được theo dõi

Cú sốc năng lượng do chiến tranh gây ra đã ảnh hưởng sâu sắc đến chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn trên thế giới.

Theo truyền thông châu Âu, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) gần đây đã tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản, đánh dấu lần tăng lãi suất đầu tiên kể từ năm 2023. ECB cho biết giá năng lượng tăng cao do xung đột Trung Đông đã đẩy lạm phát tại Khu vực đồng euro vượt khỏi mục tiêu đề ra.

Vì vậy, ECB trở thành ngân hàng trung ương lớn đầu tiên trong cuộc khủng hoảng hiện nay phải thắt chặt chính sách tiền tệ do tác động từ cú sốc năng lượng.

Trong khi đó, kỳ vọng của thị trường về chu kỳ cắt giảm lãi suất trên toàn cầu cũng đã thay đổi đáng kể. Trong thời gian chiến sự diễn ra, kỳ vọng về việc giảm lãi suất trên diện rộng dần suy giảm, thay vào đó là nhận định rằng lãi suất sẽ “duy trì ở mức cao trong thời gian dài hơn.”

Theo dữ liệu từ công cụ FedWatch của CME, thị trường hiện dự báo Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể nối lại chu kỳ tăng lãi suất trước cuối năm nay.

Tuy nhiên, nhiều nhà kinh tế cho rằng nếu eo biển Hormuz được mở cửa trở lại và giá dầu quốc tế giảm đáng kể, áp lực lạm phát toàn cầu có thể hạ nhiệt trong những tháng tới, qua đó tạo điều kiện để các ngân hàng trung ương điều chỉnh lại lộ trình chính sách.

Khi thỏa thuận hòa bình Mỹ-Iran bước vào giai đoạn ký kết chính thức, thị trường sẽ tiếp tục theo dõi sát việc triển khai các điều khoản của thỏa thuận, tiến độ khôi phục lưu thông tại eo biển Hormuz, cũng như khả năng duy trì nền hòa bình mong manh nhưng rất quan trọng tại Trung Đông.