Tổng Thống Trump chỉ thị thi hành án tử hình tại Washington, D.C.

Bản ghi nhớ của Tổng Thống Trump đánh dấu một bước tiến mạnh mẽ nhằm tái lập và mở rộng án tử hình tại thủ đô Washington, D.C., mặc dù địa phương này từ lâu đã bãi bỏ theo phán quyết của Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ cũng như ý muốn của người dân trong các cuộc trưng cầu dân ý. Được trình bày như một biện pháp răn đe tội phạm và bảo đảm an ninh công cộng, sắc lệnh này mở đường cho những vụ tranh tụng gay gắt về thẩm quyền giữa liên bang và địa phương, đồng thời phản ánh chủ trương rộng lớn hơn của ông Trump trong việc bình thường hóa án tử hình trên khắp Hoa Kỳ.

Ngày 25 tháng 9, Tổng Thống Donald Trump đã ký một bản ghi nhớ, chỉ thị cho Bộ Trưởng Tư Pháp Pamela Bondi và Công Tố Viên Liên Bang đặc trách Đặc Khu Columbia, bà Jeanine Pirro, phải “thi hành trọn vẹn” án tử hình đối với các vụ án giết người và tội phạm bạo lực tại Washington, D.C, đồng thời theo đuổi hình phạt này trong “tất cả những vụ án thích hợp, nơi mà, sau khi đã xem xét toàn diện chứng cứ và các dữ kiện liên hệ khác, các yếu tố áp dụng cho thấy án tử hình là chính đáng.” Văn kiện được công bố tại Tòa Bạch Ốc, với sự hiện diện của bà Bondi, Phó Tổng Thống J.D. Vance, và Giám Đốc FBI Kash Patel.

Ông Trump cho rằng án tử hình là “một phần thiết yếu” của hệ thống pháp luật Hoa Kỳ nhằm răn đe và trừng trị “những tội ác ghê tởm nhất, thường mang tính chất ghê rợn và sát hại tàn bạo đối với những công dân vô tội.”

Ông Trump nhắn đến vấn đề an ninh công cộng, dẫn chứng trường hợp du khách đến thăm Đài Tưởng Niệm Lincoln có thể trở thành nạn nhân của tội phạm bạo lực.

“Chúng ta không thể để chuyện [giết người] xảy ra. Người ta từ Iowa đến để thăm Đài Tưởng Niệm Lincoln, rồi lại bị sát hại,” Tổng Thống Trump nói.

Ông Trump nói: “[Nếu] quý vị giết một người, hoặc nếu quý vị giết một cảnh sát, một nhân viên công lực – [quý vị sẽ đối mặt với án] tử. Và hy vọng điều đó sẽ không xảy ra.”

Chỉ thị đặc biệt này chỉ áp dụng đối với những vụ sát hại nhân viên công lực, song ông Trump nhấn mạnh rằng mọi vụ án mạng tại thủ đô đều có thể bị xem xét án tử hình.

Phản ứng từ Bộ Tư Pháp

Bà Bondi cũng nói thêm rằng chính quyền sẽ theo đuổi án xử tử “trên toàn quốc một lần nữa”, không riêng gì tại thủ đô D.C.

Bà Bondi cho biết Bộ Tư Pháp đang chuyển các phạm nhân từng được Tổng Thống tiền nhiệm Joe Biden giảm án tử hình sang các trại giam “an ninh siêu tối đa”, nơi họ sẽ bị đối xử như vẫn còn ở án tử suốt phần đời còn lại.

Bối cảnh pháp lý

Án tử hình đã không còn hiệu lực tại thủ đô Washington, D.C. kể từ phán quyết năm 1972 của Tối Cao Pháp Viện bãi bỏ các đạo luật tử hình trên toàn quốc. Năm 1992, cư dân D.C. đã bỏ phiếu bác bỏ việc tái lập án tử hình. Hiện nay, chỉ có chính quyền liên bang được quyền yêu cầu án tử trong một số trường hợp hạn chế. Nỗ lực của ông Trump nhằm áp đặt rộng rãi án tử hình tại D.C. nhiều khả năng sẽ vấp phải thách thức pháp lý và chính trị. Hiện có 27 tiểu bang cho phép hành quyết, trong khi 23 tiểu bang đã bãi bỏ án tử.

Thiên Vân