Đại biểu Quốc hội đề xuất cấm hòa giải các vụ bạo lực gia đình

Trong phiên thảo luận về dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi), nhiều ý kiến cho rằng cần siết chặt phạm vi hòa giải, đồng thời bổ sung quy định bảo vệ dữ liệu và quyền riêng tư khi thực hiện hòa giải trực tuyến.

Nhiều đại biểu Quốc hội đề nghị bổ sung quy định không áp dụng hòa giải đối với các vụ việc liên quan đến bạo lực gia đình, xâm hại trẻ em và mua bán người khi thảo luận về dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi). 

Các ý kiến cho rằng đây là những hành vi xâm phạm nghiêm trọng đến quyền và lợi ích của nạn nhân, cần được xử lý theo quy định của pháp luật thay vì hòa giải.

Đề nghị làm rõ các trường hợp không được hòa giải

Thảo luận tại hội trường, đại biểu Lưu Thị Thúy Hằng cho rằng dự thảo luật cần quy định rõ các trường hợp không được tiến hành hòa giải ở cơ sở, trong đó có các vụ bạo lực gia đình, xâm hại trẻ em và mua bán người.

Theo đại biểu, nếu vẫn thực hiện hòa giải đối với những vụ việc này có thể khiến việc bảo vệ nạn nhân bị chậm trễ, đồng thời tạo điều kiện để hành vi vi phạm tiếp tục tái diễn.

Các đại biểu cũng đề nghị bảo đảm sự thống nhất giữa các điều khoản của dự thảo luật nhằm tránh cách hiểu khác nhau trong quá trình áp dụng.

Hòa giải không thay thế việc xử lý vi phạm

Giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết hòa giải ở cơ sở chỉ áp dụng đối với những vụ việc thuộc phạm vi được pháp luật cho phép và chưa đến mức phải xử lý hình sự hoặc xử phạt vi phạm hành chính.

Trường hợp trong quá trình hòa giải phát hiện dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng hoặc có căn cứ cho thấy vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của cơ quan nhà nước, hòa giải viên phải dừng việc hòa giải và thông báo cho cơ quan có thẩm quyền để xử lý theo quy định.

Theo Bộ trưởng, mục tiêu của hòa giải ở cơ sở là hỗ trợ giải quyết các mâu thuẫn, tranh chấp nhỏ trong cộng đồng, không thay thế hoạt động điều tra, truy tố, xét xử hoặc xử lý vi phạm theo pháp luật.

Kiến nghị bổ sung quy định về hòa giải trực tuyến

Bên cạnh nội dung về phạm vi hòa giải, nhiều đại biểu cũng góp ý đối với quy định thực hiện hòa giải bằng hình thức trực tuyến.

Một số ý kiến cho rằng việc áp dụng hình thức này cần đi kèm các quy định bảo đảm an toàn thông tin, xác thực đúng người tham gia và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Các đại biểu đề nghị việc ghi âm, ghi hình trong quá trình hòa giải trực tuyến chỉ được thực hiện khi có sự đồng ý của các bên liên quan, đồng thời cần có giải pháp hạn chế nguy cơ lộ lọt thông tin hoặc người không có trách nhiệm tham gia vào quá trình hòa giải.

Ngoài ra, có ý kiến đề xuất xây dựng nền tảng số thống nhất phục vụ hoạt động hòa giải trực tuyến, đồng thời bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tế, không làm phát sinh thêm gánh nặng cho đội ngũ hòa giải viên ở cơ sở.

Tiếp tục hoàn thiện dự thảo luật

Nhiều đại biểu cho rằng việc sửa đổi Luật Hòa giải ở cơ sở cần hướng đến bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đặc biệt là các nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ và trẻ em.

Bên cạnh đó, các quy định về hòa giải trực tuyến cũng cần được xây dựng chặt chẽ để vừa tận dụng lợi thế của chuyển đổi số, vừa bảo đảm tính bảo mật, khách quan và hiệu quả trong quá trình hòa giải.