Đề xuất không tăng hệ số K để giảm gánh nặng cho người dân và doanh nghiệp

Trước bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và sức mua suy giảm, TP.HCM được đề xuất không tăng hệ số K trong thời gian tới. 

Ngày 22/6, Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM đã có văn bản gửi Bí thư Thành ủy và Chủ tịch UBND TP.HCM, đề xuất điều chỉnh hệ số giá đất (hệ số K) về mức bằng 1.

Theo đơn vị này, dự thảo bảng hệ số K do Sở Nông nghiệp và Môi trường trình UBND TP.HCM trong tháng 6 cho thấy nhiều khu vực có hệ số K cao hơn đáng kể so với giá giao dịch thực tế trên thị trường, thậm chí có nơi tăng tới 259% so với đầu năm 2026.

Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM cho rằng mức tăng này là bất thường bởi bảng giá đất năm 2026 vốn đã được xây dựng dựa trên khảo sát giá thị trường.

Theo đơn vị này, việc tiếp tục tăng hệ số K có thể khiến chi phí đất đai trở thành gánh nặng lớn đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh và làm chậm quá trình phục hồi kinh tế.

Viện dẫn số liệu hơn 129.000 doanh nghiệp rút khỏi thị trường trong 6 tháng đầu năm 2026, đơn vị này cho rằng người dân và doanh nghiệp đang chịu nhiều áp lực về tài chính, chi phí đầu vào tăng cao và sức mua suy giảm.

Do đó, Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM đề xuất áp dụng hệ số K bằng 1 đối với các trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất và tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất, ngoại trừ trường hợp chuyển nhượng nhà đất.

Đơn vị này cho rằng việc áp dụng hệ số K bằng 1 sẽ giúp nghĩa vụ tài chính về đất đai tiệm cận hơn với giá trị thực tế, tránh làm tăng mạnh chi phí đầu vào và hạn chế nguy cơ gây áp lực lạm phát.

Trường hợp áp dụng hệ số K lớn hơn 1 chỉ nên thực hiện tại các khu vực quy hoạch TOD, khu đô thị thương mại cao cấp hoặc các dự án đạt chuẩn quốc tế.

TS Phạm Viết Thuận, Viện trưởng Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM, cho rằng nếu tiếp tục duy trì tư duy hệ số K luôn lớn hơn 1 sẽ khiến chi phí sử dụng đất tăng cao, gây áp lực cho người dân và doanh nghiệp.

Theo ông Thuận, chính sách này còn ảnh hưởng đến mục tiêu phát triển nhà ở cho thuê khi giá thuê có nguy cơ vượt quá khả năng chi trả của người dân.

Ông cũng đề nghị TP.HCM tiếp tục khảo sát sát với giá giao dịch thực tế trên thị trường và chỉ điều chỉnh tăng hệ số K đối với những khu vực có mức giá giao dịch cao hơn rõ rệt so với bảng giá đất.

Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM đề xuất duy trì hệ số K bằng 1 theo Nghị quyết 49/2026 của Chính phủ cho đến khi việc sửa đổi Luật Đất đai hoàn tất trong năm 2026, sau đó mới xem xét điều chỉnh trở lại nếu cần thiết.