Blog: Lời gửi gắm về thời cuộc nước Mỹ sau bầu cử giữa kỳ 2026

Kết quả kiểm phiếu bầu cử giữa kỳ Mỹ đã cơ bản ngã ngũ. Tính đến 1h50 sáng, theo hãng tin AP, Đảng Dân chủ đã giành lại Thượng viện và nắm chắc Hạ viện.

Trong 35 ghế Thượng viện được bầu lại, AP đã công bố kết quả ở các ghế then chốt. Cộng cả những ghế không phải bầu lại, Đảng Dân chủ đã có 52 ghế. Ở Hạ viện, 313 ghế đã có kết quả, trong đó Đảng Dân chủ thắng 197 ghế và đang dẫn trước ở 59 ghế khác.

Tôi rất thất vọng, nhưng cũng không quá bất ngờ. Tôi không cho rằng đây là thất bại của chính quyền Tổng thống Donald Trump. Trái lại, kết quả này cho thấy nước Mỹ trước đó đã đi quá xa, bệnh quá nặng.

Sau khi phong trào phản kháng ở Hồng Kông năm 2019 bị đàn áp, tôi bắt đầu nghiên cứu một cách hệ thống hai vấn đề: “dòng thực dân ngược” và “phản văn minh tràn ngược”. Suốt mấy chục năm qua, hai làn sóng người và tư tưởng này luôn cuồn cuộn, dội vào phần lớn các nền dân chủ phát triển và trưởng thành, trong đó nước Mỹ đứng mũi chịu sào.

Quá nhiều người rời bỏ đất nước mà họ không chịu đựng nổi để đổ vào Mỹ, nhưng họ đến không phải vì yêu đất nước này, để xây dựng và sinh sống ở đây. Ngày càng nhiều người đến Mỹ nhưng chưa bao giờ thực sự đồng thuận với các giá trị cốt lõi và quy tắc pháp quyền của nền văn minh Mỹ.

Họ mang tâm lý người ở nhờ, lợi dụng lòng nhân ái của đất nước này, sự bảo vệ nhân quyền chu đáo đến từng chi tiết và hệ thống phúc lợi khổng lồ để lách kẽ hở của chế độ. Họ mang theo cả tham nhũng, lừa đảo, tư tưởng cực đoan lẫn lối sống bộ lạc, cải tạo ngược mảnh đất này, và đã thành công không ít. Ví dụ rõ nhất là bà Ilhan Omar lần này tái đắc cử với số phiếu cao.

Vấn đề tôi nói chưa bao giờ là bản thân việc nhập cư, vì nước Mỹ vốn là một quốc gia của người nhập cư. Nhưng khi dòng chảy ngược gồm đông đảo những người chỉ biết đòi hỏi, không đồng thuận, lại còn muốn cải tạo ngược nơi đã cưu mang mình, vượt quá khả năng hấp thụ và đồng hóa của nước Mỹ, thì mọi thứ sẽ vận hành theo chiều ngược lại. Cơ cấu dân số thay đổi thì kết quả bầu cử thay đổi, kết quả bầu cử thay đổi thì cơ chế vận hành của quốc gia cũng thay đổi.

Sự thay đổi này không chỉ là tăng giảm về số người, mà còn là tăng giảm về “mức độ lệ thuộc vào chế độ”. Khi mạng lưới phúc lợi và hành chính của xã hội phình to đến một mức nhất định, các nhóm lợi ích phát sinh từ đó sẽ tự hình thành phòng tuyến, chống lại mọi nỗ lực cải cách theo hướng “chính phủ nhỏ, pháp quyền nghiêm minh, tính tự giác cao”.

Ông Trump và đội ngũ của ông đã dốc toàn lực. Chính quyền nhiệm kỳ này không nghi ngờ gì là đội ngũ có năng lực thực thi và sức chiến đấu mạnh nhất trong lịch sử nước Mỹ, không ai sánh bằng.

Trong chưa đầy hai năm, họ siết chặt biên giới, nghiêm trị tội phạm, chống lừa đảo, trục xuất người nhập cư bất hợp pháp có tiền án nghiêm trọng. Họ cũng kiên quyết phản công, tháo dỡ mạng lưới thâm nhập vào nước Mỹ của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), chế độ bạo ngược phản nhân loại tà ác nhất và lớn nhất thế giới.

Chỉ trong thời gian rất ngắn, chính quyền Trump đã làm được những việc mà mấy chục năm qua không ai dám làm, cũng không ai làm nổi: củng cố quốc phòng, cứu vãn kinh tế, bảo vệ an ninh quốc gia, giữ vững giới hạn cuối cùng của văn minh.

Không cần dùng tính từ, chỉ cần nêu sự thật:

Biên giới: Bộ An ninh Nội địa Mỹ công bố trong năm đầu nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump, số lượt bắt giữ ở biên giới tây nam cả năm là 90.084, trong khi thời ông Biden, trung bình mỗi tháng đã là 155.485 lượt. Từ tháng 5/2025, số người nhập cảnh trái phép được Lực lượng Tuần tra Biên giới thả vào nội địa Mỹ bằng 0.

Rời khỏi Mỹ: Trong năm đầu tiên, gần 3 triệu người nhập cư bất hợp pháp đã rời Mỹ, gồm khoảng 2,2 triệu người tự rời đi và hơn 675.000 người bị trục xuất, theo số liệu Bộ An ninh Nội địa công bố.

Ma túy: Lượng fentanyl buôn lậu qua biên giới phía nam giảm hơn một nửa so với cùng kỳ năm 2024. Chính quyền bịt kín và xóa bỏ kẽ hở miễn thuế cho bưu kiện giá trị nhỏ (De Minimis), qua đó đánh sập con đường ngầm mà các nền tảng thương mại điện tử của ĐCSTQ dùng để bán phá giá, né thuế và buôn lậu tiền chất fentanyl.

An ninh trật tự: Số liệu năm 2025 do FBI công bố cho thấy tội phạm bạo lực trên toàn quốc giảm 9,3%, mức giảm trong một năm lớn nhất kể từ khi Mỹ có thống kê toàn quốc vào năm 1936. Án mạng giảm 18,1%, tỷ lệ án mạng xuống còn 4,1 vụ trên 100.000 dân, ngang năm 1955, mức thấp nhất lịch sử.

Lập pháp và giảm thuế: Ngày 4/7/2025, ông Trump ký Đạo luật “To và Đẹp”, biến chính sách giảm thuế năm 2017 thành vĩnh viễn và cấp khoảng 170 tỷ USD cho việc thực thi pháp luật ở biên giới.

Chống gian lận phúc lợi và tham nhũng: Chính quyền lập tổ công tác đặc biệt liên ngành chống gian lận. Vụ gian lận chương trình bữa ăn cho trẻ em ở Minnesota liên quan khoảng 250 triệu USD, bị khởi tố từ năm 2022, đã có hàng chục người bị kết án. Cuối năm 2025, chính quyền Trump đóng băng các khoản chi liên bang cho dịch vụ giữ trẻ ở bang Minnesota và mở rộng điều tra sâu các vụ gian lận phúc lợi xuyên quốc gia và giả mạo danh tính.

Độc lập năng lượng và dỡ bỏ hạn chế: Chính quyền tuyên bố “tình trạng khẩn cấp năng lượng quốc gia”, bỏ các hạn chế phê duyệt đối với xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và khai thác dầu khí trên đất liền, ngoài khơi gần bờ. Mỹ dùng bá quyền năng lượng nội địa để kìm lạm phát và chế ngự sức ép địa chính trị.

Cải cách sâu về hành chính và tư pháp: Chính quyền tăng cường cơ chế giám sát, quy trách nhiệm đối với công chức hành chính, dọn dẹp giới quan liêu lạm quyền và “nhà nước ngầm”. Một loạt thẩm phán bảo vệ nguyên ý của Hiến pháp, chủ trương hạn chế quyền lực chính phủ đã nhanh chóng được phê chuẩn, định hình lại nền pháp quyền hợp hiến.

Đồng minh chia sẻ gánh nặng: Tại hội nghị thượng đỉnh The Hague tháng 6/2025, dưới sức ép của ông Trump, các nước đồng minh NATO cam kết nâng chi tiêu quốc phòng lên 5% GDP trước năm 2035, so với chuẩn cũ là 2%.

Gaza: Lệnh ngừng bắn trong giai đoạn một của kế hoạch 20 điểm do ông Trump đưa ra có hiệu lực từ ngày 10/10/2025. Trong vòng 3 ngày, 20 con tin cuối cùng còn sống đã được thả hết.

Còn ở mặt “diệt ĐCSTQ”, tôi đã viết xong 18 bài trong loạt bài này, nên ở đây chỉ nêu các lĩnh vực, không đi sâu: thương mại và thuế quan, phong tỏa công nghệ lõi, Tân Cương và Hồng Kông, đánh cắp bí mật học thuật, chiến dịch “Săn cáo” và các đồn cảnh sát ở nước ngoài, kiểm toán các công ty Trung Quốc niêm yết tại Mỹ, lớp vỏ “xám đỏ” của giới tư bản và hội đoàn, Học viện Khổng Tử, những “mũi kim độc” cắm vào nội bộ phe chống Cộng, và phản gián.

Ông Trump là tổng thống Mỹ đầu tiên xác định ĐCSTQ là đối thủ chiến lược và dùng đòn bẩy pháp quyền, hành chính của nhà nước để tháo dỡ có hệ thống mạng lưới thâm nhập của đảng này.

Trở lại với kết quả bầu cử giữa kỳ lần này, sự thật là lỗ hổng mà nước Mỹ cần lấp quá lớn, những tệ nạn tích tụ cần dọn dẹp đã quá sâu. Cái hố đào suốt mấy chục năm thì hai năm khó lấp đầy. Những biến chuyển trong lòng người và căn bệnh thể chế tích tụ suốt mấy chục năm cũng không thể nào quét sạch chỉ bằng một cuộc bầu cử.

Mối nguy trực tiếp nhất mà những trắc trở và sự kìm chân trong quản trị nội bộ gây ra là làm suy yếu sự kiên định chiến lược của Mỹ đối với bên ngoài. Chỉ khi nền móng bên trong vững chắc, pháp quyền được thực thi, nước Mỹ mới có đủ bản lĩnh trước ĐCSTQ để không bị thâm nhập, không bị đánh ngược.

Bi kịch sâu xa hơn là quá nhiều người đã quen đòi hỏi phúc lợi nhưng chưa bao giờ nghĩ phúc lợi từ đâu mà có. Đó là nền móng mà vô số người nộp thuế tuân thủ pháp luật, chăm chỉ làm việc đã gánh vác bằng mồ hôi xương máu, tuyệt đối không phải món quà từ trên trời rơi xuống.

Hai viện đổi chủ có ý nghĩa gì, tôi xin nói ngắn gọn ở đây. Hạ viện nắm hầu bao: thuế và ngân sách đều khởi đầu từ đây, và cũng chỉ Hạ viện mới có quyền khởi xướng luận tội. Thượng viện nắm nhân sự: các bộ trưởng nội các, đại sứ và thẩm phán liên bang nhiệm kỳ suốt đời đều phải được viện này phê chuẩn, các hiệp ước cũng phải được viện này thông qua.

Trong hai năm tới, Đảng Dân chủ có thể ghìm ngân sách, chặn đề cử, ra trát triệu tập để điều tra. Nhưng có một con số rõ ràng: muốn kết tội trong luận tội hay bác lệnh phủ quyết của tổng thống đều cần hai phần ba số phiếu, mức mà Đảng Dân chủ không đạt tới. Ông Trump vẫn nắm quyền hành pháp và quyền phủ quyết. Đây không phải hồi kết, mà là thế giằng co.

Chính vì Đảng Dân chủ đã có trong tay những quyền lực này, tôi chỉ mong họ rút ra được bài học đau đớn từ những lần cầm quyền trước. Mở cửa biên giới, dung túng tội phạm và để hệ tư tưởng cực tả lan tràn đã khiến đất nước này phải trả cái giá vô cùng nặng nề.

Tôi mong những người lý trí và có lương tri trong Đảng Dân chủ đứng ra kiềm chế sự bốc đồng cấp tiến của cánh cực tả. Họ không nên dùng hầu bao, quyền nhân sự và quyền điều tra để ngáng trở các chính sách bảo vệ biên giới, trấn áp tội phạm, chống thâm nhập của chính quyền Trump. Mong họ để đất nước này giữ được lẽ thường, củng cố pháp quyền, đừng làm hỏng thêm nền tảng lập quốc của nước Mỹ.

Kết quả bầu cử lần này được công bố chỉ vài giờ sau khi kết thúc bỏ phiếu, khác hẳn đêm tháng 11/2020. Khi ấy, tôi chờ đến khuya thì việc kiểm phiếu dừng lại, đến sáng hôm sau thức dậy, tôi sững sờ thấy “đường cong Biden”.

Vì vậy, tôi không nói lời nản chí. Loạt bài này còn những phần chưa viết: Lãnh sự quán Houston, thị thực đối với đảng viên ĐCSTQ, truyền thông nhà nước bị xếp vào diện phái bộ nước ngoài, đại dịch và WHO, lừa đảo qua mạng ở Đông Nam Á, dòng tiền đen của ĐCSTQ, ma túy fentanyl, vận tải biển Panama… Tôi sẽ tiếp tục viết từng bài, để sự thật lên tiếng, dùng bằng chứng để chứng minh, lập luận bằng lẽ thường và logic.

Ghi thêm: Bài mở đầu loạt bài này đến nay đã nhận được 246 bình luận, trong đó khá nhiều bình luận là của những người không đọc nội dung tôi đã thức bao đêm để viết, chỉ vào trút giận, chửi bới. Tôi từng nói “ai ăn nói bẩn thỉu thì chặn hết”, nhưng gần như chưa chặn ai. Một là tôi không muốn mất thời gian, hai là tôi thương cho sự thiếu hiểu biết của họ. Cứ để vậy, cho họ còn một cơ hội làm người tử tế.

Lá phiếu có thể quyết định một khóa Quốc hội thuộc về bên nào, nhưng không quyết định được hướng đi sau cùng của lịch sử. Một lần bỏ phiếu chỉ là việc trong một ngày, sự sống còn của văn minh là việc muôn đời.