Mùa xuân dễ bị ‘nóng trong’, mỗi nhóm người cần chú ý phòng tránh khác nhau

Khi mùa xuân bắt đầu, các triệu chứng “nóng trong” ở con người cũng gia tăng. “Nóng trong” là cách nói dân gian, còn theo góc nhìn của y học cổ truyền Trung Quốc, đó là do sự mất cân bằng âm dương trong cơ thể, dẫn đến ‘phế hỏa thịnh vượng’.

Biểu hiện của “nóng trong” khác nhau ở từng nhóm người: trẻ em dễ bị phế hỏa thịnh (phổi nóng), thanh niên cần chú ý can hỏa (gan nóng), trung niên thường gặp vấn đề với vị hỏa (dạ dày nóng), còn người già dễ bị ‘âm hư hỏa hoạt’. Vậy làm thế nào để đối phó với tình trạng “nóng trong” vào mùa xuân? Hãy tham khảo các phương pháp từ y học cổ truyền.

Trẻ em phòng tránh phế hỏa

Biểu hiện: Phổi (Phế) của trẻ rất dễ bị tà khí xâm nhập. Vào mùa xuân, trẻ thường xuất hiện các triệu chứng Phế hỏa thịnh như: gỉ mắt nhiều, họng khô rát, táo bón, hơi thở có mùi hôi.

Cách ứng phó:

• Nước bồ công anh: Dùng 10-20g bồ công anh, nấu nước uống, giúp thanh nhiệt giải độc, làm mát phổi, giảm tình trạng phổi nóng.
• Trà rễ cỏ tranh: Dùng 10-15g rễ cỏ tranh, sắc lấy nước uống, giúp thanh nhiệt lợi tiểu, hỗ trợ giảm các triệu chứng phế nhiệt.
• Chế độ ăn uống: Khuyến khích trẻ uống nhiều nước, ăn uống cân bằng, bổ sung nhiều rau củ và trái cây tươi. Đối với trẻ không có thể trạng hàn (không dễ bị lạnh bụng), có thể ăn một lượng vừa phải các loại quả như bưởi, lê. Ăn cháo tiểu mễ (kê) nấu với bách hợp cũng giúp làm dịu phổi, giảm khô nóng trong phổi.

Thanh niên phòng ngừa can hỏa

Biểu hiện: Vào mùa xuân, dương khí thịnh vượng, nếu không được kịp thời điều tiết sẽ dễ dẫn đến Can hỏa vượng, gây ra các triệu chứng như đau đầu, chóng mặt, mắt đỏ sưng đau, dễ cáu gắt, tâm phiền mất ngủ, miệng đắng, họng khô.

Phương pháp ứng phó:

• Trà cúc kỷ: Lấy 5g hoa cúc và 5g kỷ tử pha trà uống, giúp thanh can minh mục (làm sáng mắt). Với người tỳ vị hư hàn, có thể thêm 3 quả táo đỏ.
• Điều chỉnh chế độ ăn: Ăn vừa phải các thực phẩm vị ngọt, tính ấm như rau chân vịt, bông cải xanh, giá đỗ. Tránh các thực phẩm cay nóng, hạn chế ăn thịt cừu, ớt, tôm biển và những món ăn dễ gây phát hỏa.

Trung niên phòng ngừa vị hỏa

Biểu hiện: Người trung niên do áp lực công việc và cuộc sống lớn, dễ dẫn đến Vị hỏa vượng, với các triệu chứng như sưng đau nướu, khát nước, miệng hôi, bứt rứt, táo bón, loét miệng.

Phương pháp ứng phó:

• Trà mạch môn: Lấy 5-8 hạt mạch môn pha nước uống, cũng có thể kết hợp với râu ngô, lá dâu, trà xanh, giúp thanh nhiệt dưỡng âm.
• Điều chỉnh chế độ ăn: Tránh ăn đồ cay, nhiều dầu mỡ và ngọt béo. Tăng cường rau củ quả màu vàng và xanh lá, duy trì vệ sinh răng miệng.

Người già phòng ngừa hư hỏa

Biểu hiện: Người cao tuổi dương khí suy giảm, dễ xuất hiện tình trạng thận âm hư, gây đau lưng, mỏi gối, tâm phiền mất ngủ, miệng khô, họng khát.

Phương pháp ứng phó: