Trung Quốc đồng ý mua đậu nành Mỹ, chuyên gia đánh giá tác động

Sau cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hàn Quốc sáng thứ Năm (30/10), Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessant thông báo Trung Quốc đã đồng ý mua 12 triệu tấn đậu nành trong năm nay, đồng thời cam kết mua 25 triệu tấn mỗi năm trong 3 năm tới theo thỏa thuận thương mại Mỹ-Trung. Các nước Đông Nam Á khác cũng đồng ý mua 19 triệu tấn đậu nành, nhưng chưa có thời gian cụ thể.

Thông tin này ngay lập tức giúp giá đậu nành kỳ hạn tăng 0,2% lên 10,965 USD/một giạ, xóa bỏ mức giảm trước đó tới 2,2%. Trước đó, ông Trump chỉ nói Trung Quốc sẽ mua “một lượng lớn” đậu nành Mỹ mà chưa nêu chi tiết. Các chuyên gia nhận định con số 12 triệu tấn là đáng kể xét theo góc độ lịch sử.

Ông Brian Grete, chuyên gia phân tích ngũ cốc và chăn nuôi cấp cao tại Commstock cho rằng khối lượng mua hàng năm 25 triệu tấn sẽ “về cơ bản trở lại mức bình thường” và giúp nông dân cũng như thị trường yên tâm về nhu cầu của Trung Quốc.

Trước mùa này, Trung Quốc chưa mua đậu nành Mỹ, dùng nông dân Mỹ làm đòn bẩy trong thương chiến. Nông dân Marty Richardson (Missouri) cho biết thông tin lượng mua đã xoa dịu thất vọng trước đó: “Đó không phải là con số lớn, nhưng vẫn là một con số”. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, năm ngoái Mỹ xuất khẩu khoảng 27 triệu tấn đậu nành sang Trung Quốc, thấp hơn thời kỳ đầu thương chiến, nhưng sau thỏa thuận “giai đoạn một” năm 2020, xuất khẩu đã phục hồi lên 34,2 triệu tấn.

Các nông dân và chuyên gia sẽ theo dõi sát sao tốc độ giao hàng. Bloomberg đưa tin Trung Quốc đã mua ít nhất hai lô đậu nành Mỹ trong mùa này, đánh dấu đợt mua đầu tiên. Randy Place chuyên gia phân tích ngũ cốc cấp cao tại Hightower Report nhận định nhiệm kỳ tiếp theo của ông Trump cho phép ông đảm bảo Bắc Kinh thực hiện các cam kết: “Ông ấy vẫn còn vài năm để thúc giục Trung Quốc thực hiện các cam kết trong năm nay, năm sau và thậm chí là năm sau nữa”.

Nông dân Andrew Philips ở Nebraska cũng cho biết ông rất phấn khởi trước sự tăng giá đậu nành gần đây nhờ kỳ vọng lạc quan về một thỏa thuận thương mại. “Mặc dù chúng tôi vẫn còn một chặng đường dài mới đạt được lợi nhuận, nhưng tình hình đã tốt hơn nhiều so với trước đây”, ông nói.

Ông nói, “Tôi hy vọng họ (Bắc Kinh) sẽ giữ lời hứa và có lẽ sẽ có nhiều tiến triển hơn trong tương lai”.

Những người trong ngành vẫn đang tìm kiếm sự làm rõ liệu thuế quan của Bắc Kinh đối với đậu nành Mỹ có còn hiệu lực hay không. Angie Setzer, đồng sáng lập Consus Ag Consulting, cho biết trừ khi chính quyền Bắc Kinh hỗ trợ, mức thuế này “phải gần bằng 0” thì các công ty Trung Quốc mới có thể chế biến đậu nành Mỹ một cách có lãi.

Vào tháng 3 năm nay, Bắc Kinh đã công bố mức thuế bổ sung đối với một loạt sản phẩm nông nghiệp của Hoa Kỳ, bao gồm đậu nành. Tại một cuộc họp báo, khi được hỏi liệu Bắc Kinh có giảm thuế đối với các sản phẩm nông nghiệp của Hoa Kỳ hay không, người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc đã không trả lời trực tiếp câu hỏi.