Nước ngọt không đường ảnh hưởng như thế nào đến bộ não của bạn

Nước ngọt không đường nghe có vẻ là một lựa chọn tốt hơn nhưng thực tế không đơn giản như vậy. Các nhà nghiên cứu bắt đầu đặt ra câu hỏi rằng liệu trong lúc giải quyết một vấn đề, chúng ta có đang vô tình tạo ra một vấn đề mới hay không. Và lần này, vấn đề có thể liên quan đến não bộ. 

Kết quả từ các nghiên cứu

Nước ngọt không đường gần như không có calo do dùng chất tạo ngọt nhân tạo, chẳng hạn như saccharin, acesulfame, aspartame, neotame, sucralose để tạo vị ngọt.

Các hợp chất này là chất tổng hợp và ngọt hơn đường rất nhiều, nên chỉ cần dùng một lượng nhỏ trong các sản phẩm đồ uống. Tuy nhiên, chúng có thể gây tác dụng không mong muốn. 

Một nghiên cứu gần đây cho thấy những người uống hơn 1 lon nước ngọt không đường mỗi ngày có nguy cơ bị sa sút trí tuệ cao gấp hơn 4 lần so với người uống 1 lon hoặc không uống. Mỗi lon uống thêm mỗi ngày làm tăng khoảng 39% nguy cơ.

Đây không phải là phát hiện đơn lẻ. Nhiều nghiên cứu khác về chất tạo ngọt nhân tạo nói chung cũng cho thấy khả năng ảnh hưởng đến chức năng não bộ theo thời gian. Có nghiên cứu cho thấy người dùng chất tạo ngọt ít calo bị suy giảm nhận thức nhanh hơn trong 8 năm, đặc biệt liên quan đến chất tạo ngọt nhân tạo và đường rượu.

Ngoài ra, chất tạo ngọt nhân tạo có thể làm rối loạn hệ vi khuẩn đường ruột và gây giảm khả năng dung nạp đường. Vì ruột và não có liên hệ chặt chẽ với nhau (trục ruột–não), nên những thay đổi này có thể gây viêm, ảnh hưởng đến tín hiệu thần kinh và chức năng não bộ theo thời gian.

Uống nhiều nước ngọt ăn kiêng cũng liên quan đến nguy cơ về mạch máu. Mạch máu hoạt động kém sẽ làm giảm cung cấp oxy và dưỡng chất cho não, từ đó ảnh hưởng đến trí nhớ và nhận thức.

Tần suất tiêu thụ là điều quan trọng. Việc thỉnh thoảng uống nước ngọt không đường ít khi gây ảnh hưởng rõ rệt, nhưng nếu uống thường xuyên với lượng lớn thì có thể gây hại cho [não bộ]. 

Theo nhà nghiên cứu Hannah Gardener: “Hiện chưa rõ thành phần nào gây ra mối liên quan này. Cần thêm nghiên cứu để xem các loại nước ngọt không đường khác nhau có gây ra ảnh hưởng khác nhau không”. 

Nước ngọt thông thường có tốt hơn không?

Câu trả lời là không.

Tác hại của nước ngọt có đường đối với tim mạch, chuyển hóa và não bộ đã được chứng minh rõ ràng.

“Chuyển sang nước ngọt có đường không phải là lựa chọn tốt”, bà Gardener cho biết.

Nhiều nghiên cứu cho thấy nước ngọt có đường chứa lượng đường rất cao, làm tăng nhanh đường huyết và insulin. Ăn nhiều đường liên quan đến nhiều vấn đề như giảm trí nhớ, tăng viêm [mạn tính] và đái tháo đường loại 2.

Ngoài ra, đường còn ảnh hưởng đến tâm trạng. Phân tích 40 nghiên cứu với hơn 1 triệu người cho thấy ăn nhiều đường làm tăng 21% nguy cơ trầm cảm.

Đường cũng ảnh hưởng đến hệ vi khuẩn đường ruột giống như chất tạo ngọt nhân tạo. Chế độ ăn nhiều đường làm giảm vi khuẩn có lợi và tăng vi khuẩn có hại, gây mất cân bằng (loạn khuẩn). Điều này có thể ảnh hưởng đến não và tâm trạng thông qua tình trạng viêm và các sản phẩm chuyển hóa.

Lựa chọn thay thế tốt hơn

Những lựa chọn tốt nhất lại rất đơn giản.

Nước lọc hoặc nước khoáng có ga là lựa chọn thay thế tốt vì vẫn đem lại cảm giác thưởng thức. Có thể thêm chanh, dưa leo hoặc quả mọng để tạo vị mà không cần thêm đường.

Nước dừa cũng là một lựa chọn thay thế khác, giúp bù nước và điện giải. Tuy nhiên, nước dừa vẫn chứa đường tự nhiên. Vì vậy, chỉ nên uống ở mức vừa phải.

Trà thảo mộc không đường hoặc nước ngâm trái cây/thảo mộc với hương vị thơm ngon, dễ uống cũng rất tốt trong việc giúp giảm dần thói quen uống đồ ngọt. Nhiều nghiên cứu đã chứng minh loại thức uống này liên quan đến sức khỏe chuyển hóa và não bộ tốt hơn.

Một cách khác là pha loãng đồ uống ngọt với nước có ga, hoặc uống xen kẽ giữa thức uống ngọt và không ngọt để giảm dần độ ngọt, thay vì từ bỏ ngay lập tức.

Theo Zena le Roux, The Epoch Times