Thông điệp chung từ những người trở về từ cõi chết

Đến cuộc phỏng vấn thứ ba với một người kể rằng họ đã chết rồi sống lại, tôi chợt nhận ra tất cả họ đều đang nói cùng một điều.

• Trở về từ cõi chết: Những cuộc đời thay đổi mãi mãi

Những gì họ kể về thế giới bên kia gần như khác nhau hoàn toàn. Một người được một thiếu nữ dẫn dắt qua một cõi siêu phàm trên cánh của một con bướm. Một người khác đã trò chuyện với một người đàn ông qua đời từ nhiều năm trước. Người thứ ba kể rằng mình được các thiên thần đón gặp trong phòng phẫu thuật. Thế nhưng, điểm chung giữa những câu chuyện của họ lại tinh tế hơn nhiều: khi hồi tưởng về trải nghiệm ấy, ánh mắt họ đều cùng ánh lên một sự hiền hòa, cùng niềm xác tín bình thản về bản chất của cái chết và ý nghĩa của sự sống.

Tất cả họ đều mang theo một cảm thức về sứ mệnh mà ngay cả nhiều thập kỷ sau vẫn không hề phai nhạt.

Tôi đang thực hiện bộ phim tài liệu “Final Hours” (Những giờ phút cuối cùng) về những người đã trở về sau khi chết lâm sàng – hiện tượng được gọi là trải nghiệm cận tử (NDE). Đến cuộc phỏng vấn thứ ba, điều khiến tôi quan tâm không còn là những gì họ đã nhìn thấy ở phía bên kia, mà là những gì họ đã mang trở về.

Vị bác sĩ phẫu thuật thần kinh từng không tin

Tiến sĩ Eben Alexander III được nhận làm con nuôi khi mới 11 ngày tuổi. Cha nuôi của ông là một trong những bác sĩ phẫu thuật thần kinh được kính trọng nhất trong thế hệ của mình và Alexander đã nối nghiệp cha theo đuổi cùng chuyên ngành đó. Sau này, ông giảng dạy phẫu thuật thần kinh tại Trường Y Harvard trong suốt 15 năm với niềm tin tuyệt đối theo chủ nghĩa duy vật.  “Bộ não tạo ra tâm trí. Đơn giản là vậy”.

Tuy nhiên, vào tháng 11/2008, ông được đưa vào khoa cấp cứu trong tình trạng co giật do một dạng viêm màng não do vi khuẩn hiếm gặp. Đến cuối tuần đó, các bác sĩ đánh giá cơ hội sống sót của ông chỉ còn 2% và khả năng hồi phục là 0%. Họ đã khuyến nghị gia đình ngừng hỗ trợ hô hấp bằng máy thở.

Thế nhưng, ông đã hồi phục một cách kỳ diệu.

Tôi gặp ông vào một buổi sáng tháng Hai se lạnh tại nhà riêng ở Virginia, lắng nghe ông kể lại trải nghiệm ấy. Hiện nay ông đã ngoài 70 tuổi và có thể chuyển đổi một cách tự nhiên giữa khoa học thần kinh y học và các chủ đề tâm linh ngay trong cùng một câu nói.

Những gì ông còn nhớ về bảy ngày khi bộ não của mình ngừng hoạt động là phần cốt lõi của bộ phim tài liệu và tôi sẽ dành phần lớn câu chuyện đó cho bộ phim. Tuy nhiên, khi tỉnh dậy sau cơn hôn mê, ông kể lại một câu chuyện mà chính ông – một bác sĩ phẫu thuật thần kinh đang hành nghề – không thể lý giải được. Toàn bộ vỏ não mới (neocortex) của ông đã ngừng hoạt động; không còn bất kỳ cơ chế nào có thể tạo ra giấc mơ nữa.

Sau khi trở về, ông nhận ra rằng thế giới quan duy vật mà mình từng giảng dạy tại Harvard chỉ là một câu chuyện nhỏ hơn nhiều so với thực tại mà ông vô tình bước vào.

“Hãy cẩn trọng với những niềm tin của mình”, ông nói với tôi.

Vị bác sĩ phẫu thuật thần kinh từng giảng dạy rằng ý thức kết thúc ở hộp sọ giờ đây lại truyền đạt điều ngược lại. Ông chia sẻ với mọi người rằng cuộc sống của con người không đơn thuần chỉ mang bản chất vật chất; rằng sự sống là vô hạn, ngay cả sau khi chết.

Chàng thanh niên ra đi trong hối tiếc

Chỉ vài ngày trước chuyến đi đến Virginia, vào một buổi chiều oi ả ở miền trung Florida, tôi ngồi trong một nhà thi đấu thể thao đối diện với một chàng trai trẻ có trái tim đã ngừng đập trên bàn mổ trong một ca phẫu thuật khuỷu tay vốn được cho là khá đơn giản.

Bubba Herrick khi đó 19 tuổi, là một vận động viên ném bóng chày bằng tay phải đầy triển vọng, đang trên con đường tiến tới các giải bóng chày nhà nghề hàng đầu. Một ngày trước ca phẫu thuật, một y tá hỏi liệu anh có bất kỳ dị ứng nào có thể làm phức tạp quá trình gây mê hay không. Trước đó anh chưa từng được gây mê, nên đã trả lời là không. Thế nhưng, khi rời khỏi bệnh viện, anh mang theo một cảm giác bất an khó hiểu trong lòng.

Sáng hôm sau, anh xuất hiện phản ứng bất lợi với thuốc gây mê và tử vong ngay trên bàn mổ.

Những gì anh kể về phía bên kia bắt đầu bằng một cuộc hồi tưởng toàn bộ cuộc đời. Anh nhìn thấy từng khoảnh khắc trong cuộc đời mình hiện lên trước mắt. Có những ký ức dễ đoán: lần đầu tiên cầm quả bóng chày, hay một điểm A trong bài kiểm tra. Nhưng anh cũng nhìn thấy những điều mình không ngờ tới. Anh nhìn thấy mọi lần mình đã có thể nói “Con yêu bố mẹ”, “Anh yêu em” hay đơn giản là “Tôi yêu bạn” nhưng lại không nói. Anh cũng nhìn thấy mọi lần mình đã có thể nói “Tôi xin lỗi” nhưng đã không làm vậy.

“Tôi chết trong sự hối tiếc”, anh nói với tôi.

Tuy nhiên, ở phía bên kia, anh kể rằng mình được một nhân vật xuất hiện trước mặt và cho biết anh có thể nhận được một cơ hội thứ hai, với một điều kiện. “Lần tới khi chết, cậu phải sẵn sàng đón nhận nó”.

Hiện nay Herrick mới ngoài 20 tuổi. Anh mang một sự hiền hòa, điềm đạm thường chỉ thấy ở những người đã trải qua nhiều năm tháng của cuộc đời, hoặc ở những người từng thoáng nhìn qua cõi giới bên kia. Điều đầu tiên anh làm, ngay khi có thể diễn đạt thành lời những gì mình đã trải qua, là gọi điện cho tất cả những người mà anh cảm thấy mình từng làm tổn thương.   

“Tôi chắc chắn rằng mình đã sửa chữa tất cả những điều sai trái mà tôi cảm thấy cần phải sửa chữa”, anh nói với tôi.

Thông điệp từ ánh sáng

Hành trình của tôi đến gặp người thứ ba cũng là một thử thách. Tôi lái xe đến Houston giữa một cơn giông khiến xa lộ biến thành một hành lang dài màu xám với những hàng đèn phanh đỏ kéo dài và nước đọng khắp mặt đường. Khi ê-kíp và tôi đến địa điểm ghi hình, cơn mưa đã ngớt dần và Tricia Barker xuất hiện, sẵn sàng cho cuộc phỏng vấn.

Năm 1995, khi 21 tuổi, Barker khi đó là sinh viên chuyên ngành tiếng Anh tại Đại học Texas (UT), đã bị một chiếc xe vượt đèn vàng đâm trực diện ở Austin.

Lưng cô bị gãy ở ba chỗ. Bác sĩ phẫu thuật trực đầu tiên từ chối đến bệnh viện vì cô không có bảo hiểm y tế. Vị bác sĩ cuối cùng đồng ý thực hiện ca mổ đã làm việc liên tục suốt 40 giờ và phải chợp mắt một lúc trước khi bắt đầu phẫu thuật. Trong bản cam kết phẫu thuật mà nữ sinh viên được yêu cầu ký có ghi rõ nguy cơ tử vong là 17%. Không còn lựa chọn nào khác, cô ký vào các giấy tờ.

Trên bàn mổ, cô đếm ngược từ 100 trong lúc chờ thuốc gây mê phát huy tác dụng thì đột nhiên ý thức của cô rời khỏi thân thể. Cô quan sát ca phẫu thuật từ phía trên bàn mổ và nhận ra các bác sĩ phẫu thuật không phải là những người duy nhất có mặt trong căn phòng. Các thiên thần đang làm việc bên cạnh họ và xuyên qua họ. Sau đó, cô tiếp tục bay lên cao hơn, vượt khỏi bệnh viện, tiến vào một không gian đầy sao, nơi cô gặp điều mà cô gọi là trí tuệ thiêng liêng. Có một giọng nói cất lên. Thông điệp ấy rất rõ ràng: “Con sẽ quay trở lại và con sẽ trở thành một giáo viên”.

Trước vụ tai nạn, Barker là một nữ sinh đại học theo thuyết bất khả tri, lớn lên trong một gia đình tan vỡ và từng trải qua một lần tự tử bất thành chỉ vài năm trước đó.

Sau tai nạn, cô trở lại Đại học Texas, hoàn thành chương trình học và trở thành một giáo viên.

Ba mươi năm sau, cô vẫn đang đứng trên bục giảng.

Điều cô mang trở về, theo lời cô, là một bản mô tả công việc, một sứ mệnh và một hệ giá trị mới.

“Tôi từng là sản phẩm của nền văn hóa này. Tôi từng nghĩ rằng tiền bạc, thành công, một ngôi nhà, một chiếc xe hơi, tất cả những điều đó mới là thứ quan trọng nhất. Nhưng rồi tôi đã được thấy điều thực sự quan trọng là cách bạn đối xử với mọi người”.

“Bạn không thể mang những giáo điều theo mình đến cõi giới đó. Bạn không thể mang lòng thù hận vào thế giới đó. Thậm chí bạn cũng không thể mang theo việc mình đúng hay sai. Điều duy nhất bạn có thể mang theo – nguồn năng lượng duy nhất đủ nhẹ để đồng hành cùng bạn – chính là tình yêu thương”.

Một câu hỏi, một câu trả lời

Kết thúc mỗi cuộc phỏng vấn, tôi đều hỏi cùng một câu hỏi mà mình đã đặt ra từ cuộc phỏng vấn đầu tiên và đến cuộc phỏng vấn thứ ba thì không thể ngừng hỏi nữa. Tôi nhìn thẳng vào mắt người đối diện và hỏi: “Anh/chị có sợ cái chết không?”

Câu trả lời đến nhanh đến mức người ta có thể nhầm đó chỉ là một phản xạ. “Hoàn toàn không”. Tất cả họ đều trả lời như vậy.

Sự không sợ hãi của họ khiến tôi kinh ngạc. Sự bình thản của họ phản chiếu một nhận thức sâu sắc hơn, rằng cái chết hoàn toàn không phải là điểm kết thúc. 

Cả ba người này đều đã sắp xếp lại cuộc đời trưởng thành của mình xoay quanh điều mà họ mang trở về từ trải nghiệm ấy. Với Alexander, đó là sứ mệnh chia sẻ rằng chúng ta là những sinh mệnh mang bản chất tinh thần đang tồn tại trong một vũ trụ mang bản chất tinh thần. Với Herrick, đó là học cách sống sao cho khi cái chết tiếp theo đến, bất kể vào lúc nào, sẽ không còn điều gì chưa được nói ra. Còn với Barker, đó là giảng dạy cho các học sinh của mình.

Thông điệp về cuộc sống này

Tôi cũng đã nói chuyện với những chuyên gia nghiên cứu hiện tượng này dưới góc độ khoa học.

Tôi đến thăm nhà của Tiến sĩ Jeffrey Long ở Kentucky. Ông là một bác sĩ chuyên khoa ung thư xạ trị đang hành nghề, đồng thời là nhà nghiên cứu điều hành cơ sở dữ liệu công khai về trải nghiệm cận tử lớn nhất thế giới. Ông đã làm công việc này hơn 30 năm. Tôi hỏi ông liệu những điều tôi quan sát được trong ba chuyến đi của mình có xuất hiện trong dữ liệu nghiên cứu của ông hay không.

Ông trả lời theo cách của một nhà nghiên cứu: bằng các con số.

Năm 2024, ông đã công bố nghiên cứu lớn nhất từng được thực hiện về những tác động kéo dài sau trải nghiệm cận tử (NDE), so sánh 834 người từng trải qua trải nghiệm cận tử với một nhóm đối chứng gồm những người cũng từng cận kề cái chết nhưng không có trải nghiệm cận tử. Ông cho biết sự khác biệt giữa hai nhóm là rất rõ rệt. Những người từng trải qua trải nghiệm cận tử báo cáo, một cách áp đảo và nhất quán rằng họ trở nên giàu lòng trắc ẩn hơn, cảm nhận sâu sắc hơn về ý nghĩa cuộc sống và bớt sợ hãi cái chết hơn.

Ông Long nói với tôi vào gần cuối cuộc trò chuyện: “Sau cùng, thông điệp mà họ mang trở về, hết lần này đến lần khác, qua nhiều nền văn hóa khác nhau, đều giống nhau. Tôi cho rằng đó là thông điệp có ý nghĩa sâu sắc và quan trọng nhất mà toàn thể nhân loại có thể hình dung được”.

Thông điệp đó là gì?

Trong cuộc phỏng vấn, Tiến sĩ Janice Holden, cựu Chủ tịch Hiệp hội Quốc tế Nghiên cứu Trải nghiệm Cận tử, nói với tôi:

“Cuộc sống của chúng ta đều có mục đích”.

“Chúng ta được sinh ra để đối xử với nhau bằng lòng trắc ẩn, sự quan tâm và lòng bao dung mà mình có thể dành cho nhau… đồng thời dùng cơ hội được sống như một cơ hội để phát triển đời sống tinh thần”.

Ông Makai Lee Elías Calles là phóng viên chuyên trách lĩnh vực sức khỏe của The Epoch Times, đồng thời là người dẫn chương trình The Upgrade. Ông có bằng Cử nhân Khoa học chuyên ngành Khoa học Y sinh và bằng Thạc sĩ Nghệ thuật chuyên ngành Nhân văn. Ông từng tham gia nghiên cứu y sinh tại Đại học Maryland, hợp tác thực hiện các dự án phân tích dữ liệu với NASA và giữ vai trò học giả thỉnh giảng tại Trung tâm Nghiên cứu Hy Lạp học thuộc Đại học Harvard.

Liên hệ với tác giả Makai qua địa chỉ: makai.allbert@epochtimes.nyc.