Cựu Chủ tịch khu vực Trung Quốc của AstraZeneca bị truy tố

Hôm thứ Tư (11/2), công ty dược phẩm Anh AstraZeneca xác nhận cựu Chủ tịch khu vực Trung Quốc của họ, ông Vương Lỗi (Leon Wang), đã bị Đảng cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) chính thức truy tố. Ông Vương Lỗi bị chính quyền Trung Quốc bắt giữ và tạm giam vào tháng 10/2024.

Trong bản cập nhật kết quả kinh doanh công bố hôm thứ Ba (10/2), AstraZeneca cho biết vào tháng 11/2025, một cựu Phó Chủ tịch điều hành và một cựu nhân viên cấp cao của công ty đã bị cơ quan công tố Trung Quốc truy tố, nhưng không tiết lộ tên.

Financial Times là tờ báo đầu tiên đưa tin vị cựu lãnh đạo bị truy tố là ông Vương Lỗi. Chính quyền Trung Quốc chính thức cáo buộc ông giao dịch trái phép, thu thập trái phép thông tin cá nhân và gian lận bảo hiểm y tế.

Trước đó, ông Vương Lỗi giữ chức vụ cao nhất của AstraZeneca tại Trung Quốc trong suốt 10 năm. Ông đã dẫn dắt chiến lược nội địa hóa tại Trung Quốc, bao gồm hợp tác với CICC Capital để thành lập quỹ công nghiệp, thiết lập trụ sở khu vực tại Thượng Hải, hợp tác với nhiều chính quyền địa phương để xây dựng các khu công nghiệp, cùng nhiều sáng kiến khác — đều là những bước đi tiên phong của doanh nghiệp dược phẩm có vốn đầu tư nước ngoài tại Trung Quốc.

Đồng thời, những biện pháp này cũng giúp AstraZeneca mở rộng đội ngũ bán hàng tại Trung Quốc, gia tăng doanh thu thuốc, đặc biệt là doanh thu từ thuốc điều trị ung thư.

AstraZeneca là một tập đoàn dược phẩm toàn cầu, trong đó thị trường Trung Quốc chiếm khoảng 13% tổng doanh thu của công ty.

AstraZeneca cho biết, hai cựu nhân viên này sẽ bị xét xử tại một tòa án ở Thâm Quyến, nhưng ngày mở phiên tòa vẫn chưa được xác định.

Công ty con của AstraZeneca tại Trung Quốc cũng bị chính quyền ĐCSTQ cáo buộc thu thập trái phép thông tin cá nhân và giao dịch trái phép. AstraZeneca cho biết không có bằng chứng cho thấy công ty hưởng lợi từ “thu nhập bất hợp pháp” liên quan đến việc thu thập dữ liệu. Tập đoàn này không bị cáo buộc gian lận bảo hiểm y tế.

Theo thông tin trước đó, cáo buộc giao dịch trái phép liên quan đến cuộc điều tra về nghi vấn nhập khẩu và bán thuốc điều trị ung thư Imjudo khi chưa được cấp phép.

Loại thuốc này được sử dụng để điều trị các bệnh ung thư giai đoạn muộn, bao gồm ung thư gan. Mặc dù đã được phê duyệt tại các khu vực khác trên thế giới (bao gồm Hồng Kông), nhưng vẫn chưa được phê duyệt tại Trung Quốc Đại Lục.

Năm 2024, AstraZeneca cho biết, để giải quyết cuộc điều tra liên quan đến việc nhập khẩu các thuốc điều trị ung thư Imfinzi, Imjudo và Enhertu, công ty đã nộp 3,5 triệu USD tiền thuế nhập khẩu cho hải quan Trung Quốc vào tháng Mười. Công ty cũng cho biết vẫn có thể phải đối mặt với khoản tiền phạt lên tới 17,5 triệu USD.

Sau khi ông Vương Lỗi bị bắt, AstraZeneca đã bổ nhiệm nữ lãnh đạo cấp cao kỳ cựu từng làm việc tại châu Âu, bà Iskra Reic, phụ trách văn phòng Thượng Hải.

AstraZeneca là công ty dược phẩm nước ngoài lớn nhất tại Trung Quốc kể từ khi gia nhập thị trường này năm 1993. Năm 2023, doanh thu tại Trung Quốc của tập đoàn này đạt gần 5,9 tỷ USD, chiếm 13% tổng doanh thu toàn cầu.

Sự việc diễn ra trong bối cảnh ngành dược phẩm và chăm sóc sức khỏe Trung Quốc đang chịu ảnh hưởng từ chiến dịch chống tham nhũng toàn quốc, với hơn 30 giám đốc điều hành của các công ty dược phẩm trong nước bị bắt giữ kể từ năm 2023.

Cuộc điều tra liên quan đến ông Vương Lỗi diễn ra vài tháng sau khi có thông tin cảnh sát bắt giữ một số nhân viên của AstraZeneca — tất cả đều là công dân Trung Quốc — và triệu tập hàng chục người để thẩm vấn với cáo buộc đưa một loại thuốc điều trị ung thư chưa được phê duyệt vào thị trường.