Nghị sĩ châu Âu thúc giục EU đánh giá mối đe dọa an ninh từ xe BYD

Ảnh minh họa. (Ảnh: Shutterstock)

Hơn 10 nghị sĩ châu Âu hôm thứ Tư (4/11) thúc giục Ủy ban châu Âu đánh giá xe BYD có gây đe dọa an ninh hay không, và cân nhắc biện pháp hạn chế như loại xe BYD khỏi mua sắm công.

Ảnh minh họa. (Ảnh: Shutterstock)

Trong văn bản chất vấn gửi Ủy ban châu Âu, cơ quan hành pháp của EU, 14 nghị sĩ yêu cầu cơ quan an ninh mạng của khối đánh giá mức độ đe dọa và xem xét đưa BYD vào danh sách nhà cung cấp có rủi ro cao.

Nghị sĩ châu Âu người Pháp François Kalfon, người dẫn đầu đợt chất vấn, nêu trong phần mở đầu văn bản rằng Luật Tình báo Quốc gia do Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) ban hành năm 2017 buộc doanh nghiệp phải phối hợp với công tác của nhà nước.

“Vì vậy, việc cho phép ô tô kết nối mạng từ nước thứ ba tiếp cận hạ tầng nhạy cảm của châu Âu sẽ gây ra rủi ro an ninh không thể chấp nhận được,” ông viết.

Tháng trước, quân đội Mỹ đã cấm xe BYD vào Căn cứ Không quân Kadena trên đảo Okinawa của Nhật Bản, với lý do những chiếc xe này gây ra rủi ro “không thể chấp nhận” và “không thể giảm thiểu”. Phía Mỹ không nói rõ lo ngại cụ thể là gì.

Tuy nhiên, theo hãng thông tấn Anadolu, mối lo chính của Mỹ nằm ở camera và các loại cảm biến gắn trên ô tô thông minh kết nối mạng thế hệ mới. Những thiết bị này có thể thu thập trái phép thông tin nhạy cảm quanh căn cứ quân sự, và làm lộ bí mật quân sự qua đường truyền mạng từ xa.

Dưới thời chính quyền Biden, Bộ Thương mại Mỹ đã trực tiếp hạn chế việc nhập khẩu hoặc bán các loại ô tô kết nối mạng có liên quan đến Trung Quốc tại Mỹ . Lệnh hạn chế còn áp dụng với một số phần mềm ô tô và phần cứng viễn thông, trong đó có modem gắn trên xe do Trung Quốc sản xuất. Các quy định này được công bố vào tháng 1/2025 và sẽ áp dụng theo từng giai đoạn, lần lượt từ năm 2027 và năm 2030.

Pháp và EU chủ yếu dựa vào quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân, yêu cầu doanh nghiệp thu thập, sử dụng và truyền dữ liệu xe theo đúng pháp luật. Quy định của Mỹ thì khác: Nhắm thẳng vào một số công nghệ và giao dịch trong chuỗi cung ứng. Ngay cả khi doanh nghiệp đã được người tiêu dùng đồng ý, lệnh cấm nhập khẩu hay bán hàng vẫn được áp dụng.

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump sau khi lên nắm quyền đã tiếp tục thực thi quy định do chính quyền Biden đặt ra. Điểm mấu chốt của quy định là xe sản xuất ngay tại Mỹ cũng có thể bị hạn chế nếu dùng thiết bị viễn thông của Trung Quốc. Phạm vi quy định gồm một số phần mềm, phần cứng và sản phẩm liên quan do nhà sản xuất có liên hệ với Trung Quốc hoặc Nga làm ra, kể cả khi xe được lắp ráp tại Mỹ.

Tuy nhiên, quy định cũng có cơ chế cấp phép, theo đó doanh nghiệp đủ điều kiện vẫn có thể được cấp phép tiếp tục bán hàng.

Phía BYD cho biết dữ liệu, dù được xử lý, lưu trữ trên đám mây hay trong xe, đều không thể bị truy cập từ xa từ Trung Quốc, và khách hàng luôn là người kiểm soát dữ liệu của mình.

“BYD châu Âu sẽ không cung cấp những dữ liệu như vậy cho các đơn vị của BYD hay bên thứ ba tại Trung Quốc,” hãng nói trong một tuyên bố gửi Reuters.

Trong văn bản chất vấn, ông Kalfon còn nhắc đến một số biện pháp mà Ba Lan, Anh và Israel đã áp dụng, nhưng không nói rõ là biện pháp gì. Ông kể rằng trong một cuộc tập trận, binh sĩ Na Uy phát hiện chiếc xe Trung Quốc họ thuê (không nêu tên hãng) đã ghi hình chính họ và cả mã ra vào căn cứ quân sự.

Các nghị sĩ muốn biết Ủy ban châu Âu có ý định hạn chế xe Trung Quốc tiếp cận hạ tầng chiến lược “lưỡng dụng quân sự – dân sự” và loại BYD khỏi hoạt động mua sắm công hay không. Hồi tháng 9, Ủy ban châu Âu đã đề xuất quy định mới về đấu thầu công nhằm nâng tỷ lệ “thành phần châu Âu” trong các dự án trúng thầu. Dù vậy, BYD vẫn có thể tham gia, vì hãng có cơ sở sản xuất tại Hungary và dự định xây thêm nhà máy ở lục địa châu Âu.

Thông thường, Ủy ban châu Âu có 6 tuần để trả lời chất vấn của nghị sĩ.

Cũng trong thứ Tư (4/11), ông Kalfon gửi thư cho Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu, kêu gọi Chính phủ Pháp áp dụng một loạt biện pháp nhằm ngăn chặn nguy cơ gián điệp từ các loại xe có liên quan đến Trung Quốc, nhất là xe BYD.

Ngày 26/10, lực lượng Không quân Mỹ đồn trú tại căn cứ Kadena, thuộc tỉnh Okinawa của Nhật Bản, thông báo cấm các phương tiện do hãng ô tô BYD của Trung Quốc sản xuất ra vào cơ sở quân sự này.