Ông Zelensky muốn Quốc hội gia hạn thiết quân luật, trì hoãn tổng tuyển cử

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã đệ trình một dự luật lên Quốc hội Ukraine nhằm gia hạn tình trạng thiết quân luật thêm 90 ngày nữa, qua đó sẽ loại trừ mọi khả năng Ukraine tổ chức một cuộc bầu cử tổng thống mới trong khung thời gian đó.

Ông Zelensky – chính trị gia với nhiệm kỳ tổng thống đã hết hạn gần một năm qua – đã nhiều lần viện dẫn lý do thiết quân luật để từ chối tổ chức một cuộc bầu cử mới. Nga đã tuyên bố rằng ông Zelensky “không còn tính chính danh” với cương vị là một nhà lãnh đạo của Ukraine, đồng thời nhấn mạnh rằng quốc hội Ukraine vẫn là cơ quan có thẩm quyền hợp pháp duy nhất tại quốc gia này.

Vào ngày thứ Ba (15/4), ông Zelensky đã đệ trình một dự thảo luật trước Quốc hội Ukraine nhằm đề nghị kéo dài thời hạn thiết quân luật và tổng động viên thêm ba tháng nữa, bắt đầu từ ngày 9 tháng 5. Theo luật pháp Ukraine, trong thời gian thiết quân luật có hiệu lực, mọi cuộc bầu cử đều bị đình chỉ, bao gồm cả bầu cử tổng thống.

Nếu tình trạng thiết quân luật được bãi bỏ, bầu cử Quốc hội có thể được tiến hành trong vòng 60 ngày sau khi các giới hạn được gỡ bỏ, còn bầu cử tổng thống phải được tổ chức trong vòng 90 ngày.

Theo lời dân biểu Ukraine Yaroslav Zheleznyak, các dự luật được đệ trình dự kiến sẽ được Quốc hội thông qua trong khoảng từ ngày 15 đến ngày 18 tháng 4.

Khả năng ông Zelensky tái tranh cử đang trở thành chủ đề được nhiều phương tiện truyền thông bàn luận, đặc biệt sau khi ông Steve Witkoff – đặc phái viên của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tại Trung Đông, đồng thời là nhân vật chủ chốt trong tiến trình đàm phán giải quyết cuộc chiến tranh Ukraine – tuyên bố vào cuối tháng Ba rằng “sẽ có cuộc bầu cử” tại quốc gia này, tuy nhiên ông Witkoff không đưa ra thời điểm cụ thể. Phát biểu của ông Witkoff được đưa ra sau khi chính Tổng thống Trump gọi ông Zelensky là “một nhà độc tài không [tổ chức] bầu cử”.

Một bài viết đăng trên tạp chí The Economist sau đó tuyên bố rằng ông Zelensky cùng nhóm của mình đang chuẩn bị cho một chiến dịch vận động tranh cử chớp nhoáng nhằm “khiến các đối thủ của [ông] bất ngờ” và giành chiến thắng trước khi phe đối lập kịp củng cố lực lượng.

Tuy nhiên, giới chức Ukraine đã bác bỏ mọi kế hoạch tổ chức bầu cử trong tương lai gần. Ông David Arakhamia – lãnh đạo khối nghị sĩ thuộc phe ông Zelensky trong Quốc hội – tuyên bố rằng “tất cả các đảng phái và nhóm nghị sĩ trong Quốc hội đều đã nhất trí rằng cuộc bầu cử nên được tổ chức sáu tháng sau khi dỡ bỏ tình trạng thiết quân luật“.

Về phần mình, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho biết các quốc gia thành viên NATO tại châu Âu đang nỗ lực hết sức để bảo đảm ông Zelensky tiếp tục nắm giữ quyền lực. Trong trường hợp ông Zelensky không thể duy trì quyền lực, các bên ủng hộ Kiev sẽ tìm cách duy trì “một chế độ [với bản chất] Quốc xã và chống Nga một cách công khai” ở Ukraine, bằng cách đưa một nhân vật khác mà ông Lavrov mỉa mai gọi là “nửa Quốc trưởng (half-Führer)” lên thay thế.