Tại sao hệ thống giám sát của Iran khó xác định vị trí USS Abraham Lincoln?

Nhóm tác chiến tàu sân bay “USS Abraham Lincoln” của Hải quân Mỹ đã đến Trung Đông và sẵn sàng chờ lệnh, trong khi Không quân Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ cũng đang tiến hành các cuộc diễn tập sẵn sàng chiến đấu. Một số chiến thuật mà tàu sân bay “Lincoln” sở hữu — từ tín hiệu “ma” cho tới máy bay tàng hình — có thể che giấu vị trí của hạm đội, đánh lừa hệ thống giám sát của Iran, khiến đối phương không thể xác định được vị trí của nhóm tác chiến tàu sân bay.

Sáng ngày 28/1 (thứ Tư), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đăng trên nền tảng Truth Social rằng một hạm đội hùng hậu của quân đội Mỹ đang tiến về phía Iran. Hạm đội này hành động nhanh chóng, khí thế áp đảo và mục tiêu rõ ràng. Dẫn đầu là tàu sân bay “USS Abraham Lincoln”, với quy mô thậm chí còn lớn hơn lực lượng từng được điều tới Venezuela.

Hiện vẫn chưa rõ hạm đội hùng hậu mà ông Trump đề cập cụ thể gồm những trang bị nào. Tuy nhiên, sáng thứ Tư, người phát ngôn Hải quân Mỹ xác nhận với trang tin quốc phòng và phân tích “The War Zone” rằng tàu sân bay “Lincoln” cùng ba tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường lớp “Arleigh Burke” hiện đã được triển khai trong khu vực trách nhiệm của Bộ Tư lệnh Trung tâm. Số lượng tàu này ít nhất tương đương với số tàu từng được triển khai cùng nhóm tác chiến tàu sân bay “Gerald R. Ford” tới vùng Caribe trước khi Tổng thống Venezuela Maduro bị bắt.

Tàu sân bay “Lincoln” mang theo Không đoàn Hàng không Tàu sân bay số 9, bao gồm: tiêm kích tàng hình trên hạm F-35C, tiêm kích F/A-18E/F “Super Hornet”, máy bay tác chiến điện tử EA-18G “Growler”, máy bay cảnh báo sớm E-2D “Hawkeye”, máy bay cánh xoay nghiêng CMV-22B “Osprey” và trực thăng MH-60R/S “Seahawk”.

Tổng thể, hiện Hải quân Mỹ đang triển khai 10 tàu chiến trong khu vực trách nhiệm của Bộ Tư lệnh Trung tâm.

“Đến nơi như bóng ma”

Tàu sân bay “USS Abraham Lincoln” đã tiến vào Trung Đông, nhưng đối thủ rất khó xác định được tọa độ chính xác của con tàu này.

Tàu “Lincoln” sẽ sử dụng các thiết bị tác chiến điện tử, gây nhiễu và tín hiệu đánh lừa để làm rối loạn radar của Iran. Nhóm tác chiến tàu sân bay này thường hoạt động dưới chế độ kiểm soát phát xạ điện từ nghiêm ngặt (EMCON), hạn chế phát tín hiệu điện tử để hòa lẫn vào nhiễu nền tự nhiên của đại dương, khiến các cảm biến tầm xa khó có thể khóa mục tiêu.

Triển khai chiến thuật đánh lừa AIS

Các tàu chiến hiện đại có thể thao túng Hệ thống nhận dạng tự động (AIS) vốn thường được tàu thương mại sử dụng. Thông qua các tín hiệu đánh lừa này, tàu chiến Mỹ có thể hiển thị trên bản đồ số như thể là một tàu buôn, hoặc cho thấy vị trí lệch xa vài kilômét so với vị trí thực tế, khiến các lực lượng giám sát của Iran phải chạy theo những mục tiêu giả và rơi vào tình trạng quá tải.

Ưu thế của máy bay tác chiến điện tử “Growler”

Một trong những tài sản then chốt của tàu sân bay USS Abraham Lincoln là máy bay tác chiến điện tử EA-18G “Growler”, loại máy bay được thiết kế chuyên biệt cho nhiệm vụ tác chiến điện tử.

Những chiếc máy bay này mang theo các pod gây nhiễu mạnh, có khả năng phát ra nhiễu điện tử trên các tần số của đối phương. Loại “nhiễu” này có thể làm rối loạn màn hình radar mặt đất của đối phương, khiến họ không thể phân biệt và xác định các mục tiêu thực sự.

Trang The War Zone đưa tin rằng cũng có nguồn tin cho biết, sáu máy bay tác chiến điện tử E/A-18G “Growler” của Hải quân Mỹ đã cất cánh từ khu vực Caribe, đang bay qua Đại Tây Dương theo hướng đông và có khả năng được triển khai tới Trung Đông. Hiện vẫn chưa thể xác nhận chính xác mục đích cụ thể của chuyến bay này.

Tiêm kích hạm F-35C sở hữu năng lực tàng hình

Tàu sân bay “USS Abraham Lincoln” được trang bị tiêm kích hạm F-35C “Lightning II”, loại máy bay được thiết kế để gần như không thể bị radar phát hiện.

Những chiến đấu cơ này có thể xâm nhập không phận đối phương, thu thập tình báo hoặc tấn công mục tiêu mà không kích hoạt hệ thống cảnh báo sớm, đóng vai trò như “đôi mắt thầm lặng” của hạm đội, trong khi tàu sân bay vẫn duy trì tác chiến từ khoảng cách an toàn.

Cắt đứt chuỗi chỉ huy của đối phương

Trong các kịch bản xung đột tiềm tàng, nhóm tác chiến tàu sân bay có thể gây nhiễu các tần số liên lạc được các chỉ huy Iran sử dụng để kết nối với lực lượng vận hành UAV hoặc đơn vị tên lửa.

Bằng cách cắt đứt các liên kết số này, Hải quân Mỹ có thể cô lập lực lượng tiền tuyến của Iran, khiến họ không thể nhận mệnh lệnh hoặc dữ liệu mục tiêu.

Gây nhiễu GPS đối với tên lửa và UAV của đối phương

Các loại tên lửa dẫn đường chính xác phụ thuộc vào hệ thống định vị vệ tinh GPS để xác định mục tiêu.

Hệ thống phòng thủ của tàu sân bay “USS Abraham Lincoln” có thể gây nhiễu hoặc làm rối loạn cục bộ tín hiệu GPS, khiến các mối đe dọa đang bay tới bị lạc hướng, từ đó làm giảm đáng kể độ chính xác của UAV và tên lửa tầm xa của đối phương.

Hệ thống phòng không – chống tên lửa mạnh nhất: Hệ thống Aegis

Hộ tống tàu sân bay là các tàu khu trục được trang bị hệ thống tác chiến Aegis. Tổ hợp radar – máy tính tiên tiến này không chỉ có khả năng theo dõi đồng thời hàng trăm mục tiêu, mà còn có thể phối hợp tấn công điện tử, tạo ra một lá chắn số bảo vệ toàn bộ hạm đội khỏi sự giám sát của đối phương.

“Im lặng” để giám sát đối thủ

Trong khi đánh lạc hướng đối phương, tàu sân bay “Lincoln” vẫn tiến hành theo dõi thụ động một cách chặt chẽ.

Các hệ thống này có thể phát hiện bức xạ điện từ từ radar và vô tuyến của Iran, trong khi bản thân không phát ra bất kỳ tín hiệu nào, cho phép Hải quân Mỹ vẽ bản đồ vị trí của đối phương trong trạng thái giữ im lặng điện tử.

Máy bay trinh sát điện tử RC-135V được triển khai tới Trung Đông?

Việc triển khai của Hải quân Mỹ đang thu hút nhiều sự chú ý, nhưng theo trang “The War Zone”, dữ liệu từ các trang theo dõi chuyến bay trực tuyến cho thấy một máy bay trinh sát điện tử RC-135V thuộc Không quân Mỹ đã bay tới căn cứ không quân Al Udeid tại Qatar.

Theo trang FlightRadar24, chiếc máy bay mang tín hiệu gọi Olive48 đã hạ cánh xuống Al Udeid vào sáng thứ Tư theo giờ miền Đông nước Mỹ.

Máy bay RC-135, có biệt danh “Rivet Joint”, là một trong những công cụ thu thập tình báo mạnh mẽ nhất của Mỹ. Mỗi máy bay phản lực cỡ máy bay chở khách này được trang bị một loạt hệ thống tình báo tín hiệu (SIGINT), dùng để phát hiện và đánh chặn các liên lạc cũng như những tín hiệu điện tử khác.

Loại máy bay này còn có khả năng định vị địa lý và phân loại nguồn phát tín hiệu, bao gồm vô tuyến và radar.

RC-135 thường được sử dụng để xây dựng chuỗi tác chiến điện tử của các quốc gia đối địch, xác định vị trí hệ thống phòng không và các nút chỉ huy – kiểm soát, đồng thời đánh chặn các liên lạc phản ứng của đối phương trước những kích thích hoặc hoạt động thường nhật.

Những thông tin này có ý nghĩa then chốt đối với việc xây dựng các kế hoạch tác chiến hiệu quả và cần được cập nhật trước khi hành động quân sự bắt đầu.

Ngoài ra, trong lĩnh vực giám sát phòng thủ, cũng như đánh giá ý đồ và trạng thái quân sự của đối phương, RC-135 giữ vai trò cực kỳ quan trọng.